Η Βραζιλία βγαίνει από την οικονομική σκιά της Πορτογαλίας
7 Σεπτεμβρίου 1822
Στις 7 Σεπτεμβρίου 1822, ο πρίγκιπας Pedro de Bragança κήρυξε την ανεξαρτησία της Βραζιλίας από την Πορτογαλία, σε ένα γεγονός που έμεινε στην εθνική αφήγηση ως η «Κραυγή του Ιπιράνγκα». Πίσω όμως από την πολιτική ρήξη βρισκόταν και μια βαθιά οικονομική σύγκρουση για το εμπόριο, τους φόρους και τον έλεγχο της μεγαλύτερης πορτογαλικής κτήσης. Η 7η Σεπτεμβρίου θεωρείται επισήμως το χρονικό ορόσημο της πολιτικής και διοικητικής αποδέσμευσης της Βραζιλίας.
σχετικά άρθρα
Η οικονομική χειραφέτηση είχε ουσιαστικά αρχίσει νωρίτερα. Από το 1808, όταν η πορτογαλική αυλή εγκαταστάθηκε στο Ρίο ντε Τζανέιρο, τα βραζιλιάνικα λιμάνια είχαν ανοίξει στο διεθνές εμπόριο, διαλύοντας ένα μεγάλο μέρος του παλαιού πορτογαλικού εμπορικού μονοπωλίου. Όταν όμως οι Κορτές της Λισαβόνας επιχείρησαν μετά το 1820 να επαναφέρουν ισχυρότερο μητροπολιτικό έλεγχο, σχεδίαζαν μεταξύ άλλων την αποκατάσταση περιορισμών στα βραζιλιάνικα προϊόντα και την υποβάθμιση της οικονομικής αυτονομίας που είχε αποκτήσει το Ρίο.
Η ανεξαρτησία δεν σήμαινε, βέβαια, οικονομική ευημερία από τη μια ημέρα στην άλλη. Το νέο κράτος γεννήθηκε με δημοσιονομικά προβλήματα και χρέη. Επίσημη ιστορία του βραζιλιάνικου δημόσιου χρέους καταγράφει ότι ήδη πριν από την ανεξαρτησία ο Pedro αντιμετώπιζε εξαιρετικά περιορισμένα ταμειακά διαθέσιμα. Τον Ιούλιο του 1822 εγκρίθηκε μάλιστα δάνειο με επιτόκιο 6% και δεκαετή διάρκεια, με στόχο μεταξύ άλλων την αγορά πολεμικών πλοίων, ενώ μετά την ανακήρυξη χρειάστηκε πρόσθετη χρηματοδότηση για την εδραίωση της ανεξαρτησίας.
Η οικονομική δομή παρέμεινε επίσης προβληματική. Η Βραζιλία εξακολούθησε να βασίζεται σε μια αγροτική, εξαγωγική και δουλοκτητική οικονομία, με ζάχαρη, βαμβάκι και σταδιακά καφέ να αποτελούν κρίσιμες πηγές συναλλάγματος. Η ίδια η διοικητική οργάνωση του νέου κράτους βρέθηκε αντιμέτωπη με πολεμικά έξοδα, αδύναμα δημόσια έσοδα και την ανάγκη δημιουργίας μηχανισμού διαχείρισης εγχώριου και εξωτερικού χρέους.
Η 7η Σεπτεμβρίου 1822 αποτελεί επομένως και οικονομικό ορόσημο. Η Βραζιλία απέκτησε το δικαίωμα να αποφασίζει μόνη της για δασμούς, εμπορικές σχέσεις, δημόσια έσοδα και δανεισμό, αλλά ταυτόχρονα ανακάλυψε έναν κανόνα που συνοδεύει σχεδόν κάθε νέα χώρα: η πολιτική ανεξαρτησία πρέπει να χρηματοδοτηθεί.
