Η Σκωτία ψηφίζει και οι αγορές μετρούν το ρίσκο

18 Σεπτεμβρίου 2014

Η Σκωτία ψηφίζει και οι αγορές μετρούν το ρίσκο

Στις 18 Σεπτεμβρίου 2014, οι πολίτες της Σκωτίας κλήθηκαν να απαντήσουν σε μια απλή ερώτηση με τεράστιες οικονομικές συνέπειες: «Should Scotland be an independent country?». Το αποτέλεσμα ήταν 55,3% υπέρ της παραμονής στο Ηνωμένο Βασίλειο και 44,7% υπέρ της ανεξαρτησίας, με εξαιρετικά υψηλή συμμετοχή περίπου 84,6%.

σχετικά άρθρα

Για τις αγορές, όμως, το δημοψήφισμα είχε μετατραπεί ήδη σε ένα τεράστιο οικονομικό stress test. Ένα «Ναι» θα απαιτούσε αποφάσεις για νόμισμα, δημόσιο χρέος, κεντρική τράπεζα, φορολογία, ενεργειακά έσοδα, τραπεζική εποπτεία και εμπορικές σχέσεις. Η επιλογή νομίσματος ήταν ίσως το πιο δύσκολο ζήτημα: μια ανεξάρτητη Σκωτία θα έπρεπε να αποφασίσει αν θα χρησιμοποιούσε μονομερώς τη στερλίνα, αν θα δημιουργούσε νέο νόμισμα ή αν θα επιδίωκε κάποια μορφή νομισματικής ένωσης.

Ιδιαίτερα κρίσιμος ήταν ο χρηματοπιστωτικός τομέας. Σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε τότε το βρετανικό Κοινοβούλιο, οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες αντιπροσώπευαν περίπου 8% του σκωτσέζικου ΑΕΠ και απασχολούσαν άμεσα σχεδόν 100.000 ανθρώπους. Το ενεργητικό των τραπεζών με έδρα τη Σκωτία ήταν τεράστιο σε σχέση με το μέγεθος μιας υποθετικά ανεξάρτητης οικονομίας, δημιουργώντας ερωτήματα για το ποιος θα λειτουργούσε ως lender of last resort σε μελλοντική τραπεζική κρίση.

Εξίσου κρίσιμη ήταν η εμπορική σχέση με το υπόλοιπο Ηνωμένο Βασίλειο. Η Βουλή των Κοινοτήτων επισήμαινε ότι οι οικονομίες ήταν εξαιρετικά ενοποιημένες και ότι το υπόλοιπο Ηνωμένο Βασίλειο αποτελούσε τη δεύτερη μεγαλύτερη «εξαγωγική» αγορά της Σκωτίας.

Με την επικράτηση του «Όχι», η άμεση αβεβαιότητα για νόμισμα, χρέος και τραπεζική αρχιτεκτονική εξαφανίστηκε. Η υπόθεση όμως έγινε κλασικό παράδειγμα πολιτικού κινδύνου για τις αγορές.

Η 18η Σεπτεμβρίου 2014 απέδειξε ότι ένα δημοψήφισμα μπορεί να μετατραπεί σε οικονομικό γεγονός παγκόσμιας σημασίας, όταν το διακύβευμα αφορά όχι μόνο σύνορα αλλά νόμισμα, τράπεζες, πετρέλαιο, δημόσιο χρέος και την ίδια τη δομή μιας ενιαίας αγοράς.