Το μεγάλο crash test στη ΔΕΘ: Η κυβέρνηση ανεβάζει τον πήχη και η αντιπολίτευση επιχειρεί να ανατρέψει το κυβερνητικό αφήγημα
Πού θα χτυπήσει η αντιπολίτευση
Στο Μέγαρο Μαξίμου γνωρίζουν ότι η φετινή ΔΕΘ δεν θα αποτελέσει απλώς μια ακόμη ευκαιρία για την παρουσίαση οικονομικών μέτρων. Το πολιτικό διακύβευμα είναι σαφώς μεγαλύτερο. Η κυβέρνηση επιχειρεί να φτάσει στη Θεσσαλονίκη έχοντας ήδη διαμορφώσει το βασικό πολιτικό αφήγημα της επόμενης περιόδου και να παρουσιάσει έναν οδικό χάρτη που θα εκτείνεται πέρα από το άμεσο οικονομικό πακέτο, με ορίζοντα έως το 2030.
σχετικά άρθρα
Ο πρωθυπουργός σε μια κίνηση ασφαλώς που ερμηνεύεται και ως απάντηση προς τον Αλέξη Τσίπρα επισκέπτεται και σήμερα Πέμπτη τη Θεσσαλονίκη με την επίσκεψή του να καταλήγει στο νομό Κοζάνης έχοντας στο πίσω μέρος του μυαλού του και το θέμα των ψηφοδελτίων ενόψει των εκλογών οπότε αυτές και αν γίνουν με πιθανότητα βέβαια το 2027
Παράλληλα, το Μέγαρο Μαξίμου αυξάνει την πίεση προς την αντιπολίτευση, επιχειρώντας να αναδείξει τις εσωτερικές της αντιφάσεις και την απουσία μιας ενιαίας εναλλακτικής πρότασης διακυβέρνησης.
Απέναντι σε αυτή τη στρατηγική, τα κόμματα της αντιπολίτευσης ανεβάζουν τους τόνους και επιχειρούν να μετατρέψουν τη ΔΕΘ σε πολιτικό «τεστ» για την κυβέρνηση. Στο επίκεντρο της κριτικής τους βρίσκονται η ακρίβεια, το διαθέσιμο εισόδημα, η αξιοπιστία της κυβέρνησης, οι θεσμοί, αλλά και οι υποθέσεις που έχουν προκαλέσει πολιτικές αντιδράσεις.
Έτσι, όσο πλησιάζει η ΔΕΘ, διαμορφώνεται ένα διπλό πολιτικό μέτωπο.
Από τη μία πλευρά, το κυβερνητικό μήνυμα επιχειρεί να συνοψιστεί στη λογική: «Έχουμε σχέδιο, έχουμε παραδώσει έργο και μπορούμε να εγγυηθούμε τη συνέχεια».
Από την άλλη, η αντιπολίτευση απαντά ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να παρουσιάσει μια εξωραϊσμένη εικόνα της πραγματικότητας και να μεταφέρει τη συζήτηση από τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι πολίτες στις αδυναμίες των πολιτικών της αντιπάλων.
Η ΔΕΘ ως πολιτικό ορόσημο
Η φετινή ΔΕΘ αποκτά ιδιαίτερη πολιτική σημασία ακριβώς επειδή δεν θα αφορά μόνο το «τι» θα ανακοινώσει ο πρωθυπουργός, αλλά κυρίως το «πού» θέλει να οδηγήσει τη χώρα τα επόμενα χρόνια.
Το Μέγαρο Μαξίμου θέλει να παρουσιάσει μια κυβέρνηση που δεν περιορίζεται στη διαχείριση της καθημερινότητας, αλλά διαθέτει μακροπρόθεσμο σχέδιο και συγκεκριμένες προτεραιότητες.
Η αντιπολίτευση, αντίθετα, θα επιχειρήσει να αποδομήσει αυτό το αφήγημα πριν ακόμη ο πρωθυπουργός ανέβει στο βήμα της ΔΕΘ. Στόχος της είναι να πείσει ότι πίσω από τις εξαγγελίες υπάρχει μια διαφορετική κοινωνική πραγματικότητα, με πιέσεις στα νοικοκυριά, προβλήματα στην καθημερινότητα και ανοιχτά ζητήματα θεσμικής λειτουργίας.
Το πολιτικό παιχνίδι, επομένως, έχει ήδη ξεκινήσει.
Το δίλημμα που θέλει να θέσει ο Μητσοτάκης
Η στρατηγική αυτή δεν φαίνεται να αποτελεί απλώς μια αμυντική κίνηση. Αντιθέτως, παραπέμπει στην προσπάθεια του Κυριάκου Μητσοτάκη να διαμορφώσει από τώρα το βασικό δίλημμα της επόμενης εκλογικής αναμέτρησης.
Στη μία πλευρά τοποθετείται η σταθερότητα, η συνέχεια, η εφαρμογή του κυβερνητικού προγράμματος και η αξιοποίηση των αποτελεσμάτων της προηγούμενης περιόδου.
Στην άλλη πλευρά βρίσκεται ένα αντιπολιτευτικό σκηνικό κατακερματισμένο, με διαφορετικές ιδεολογικές αφετηρίες και χωρίς κοινό πολιτικό σχέδιο.
Το παράδοξο, ωστόσο, είναι ότι αυτή η συνολική επίθεση μπορεί να έχει και την αντίθετη συνέπεια. Όσο περισσότερα κόμματα στρέφονται ταυτόχρονα κατά του πρωθυπουργού, τόσο περισσότερο ο ίδιος μετατρέπεται σε κοινό σημείο αναφοράς για ολόκληρη την αντιπολίτευση.
Η εξέλιξη αυτή μπορεί να αυξήσει την πόλωση και να προσδώσει στη φετινή ΔΕΘ χαρακτηριστικά μιας ευρύτερης μάχης για την πολιτική πρωτοβουλία και την εκλογική κυριαρχία.
Δεν θα είναι, δηλαδή, απλώς μια οικονομική παρουσίαση. Θα είναι μια πολιτική σύγκρουση με φόντο την επόμενη ημέρα.
Τα μέτωπα της αντιπολίτευσης
Η αντιπολιτευτική κριτική κινείται σε αρκετά διαφορετικούς άξονες, οι οποίοι όμως συγκλίνουν σε έναν βασικό στόχο: να αμφισβητηθεί η εικόνα μιας κυβέρνησης που έχει λύσει τα βασικά προβλήματα της κοινωνίας.
Ακρίβεια και εισόδημα
Η οικονομία αποτελεί το πρώτο και ίσως πιο άμεσο πεδίο σύγκρουσης.
Τα κόμματα της αντιπολίτευσης υποστηρίζουν ότι οι φορολογικές ελαφρύνσεις και οι κυβερνητικές παρεμβάσεις δεν επαρκούν για να αντιμετωπίσουν το κόστος ζωής και την πίεση που δέχονται τα νοικοκυριά και η μεσαία τάξη.
Το μήνυμα που επιχειρούν να περάσουν είναι ότι απαιτείται διαφορετικό μείγμα οικονομικής πολιτικής, με μεγαλύτερη έμφαση στο διαθέσιμο εισόδημα και στην καθημερινότητα των πολιτών.
Η μάχη για την αξιοπιστία
Δεύτερο κρίσιμο μέτωπο είναι η αξιοπιστία της κυβέρνησης.
Η αντιπολίτευση αμφισβητεί την εικόνα μιας οικονομίας που βρίσκεται σε σταθερή πορεία και υποστηρίζει ότι υπάρχει απόσταση ανάμεσα στους κυβερνητικούς δείκτες και στην πραγματικότητα που βιώνει η κοινωνία.
Με αυτό το επιχείρημα θα επιχειρήσει να υποβαθμίσει το επικοινωνιακό αποτύπωμα των εξαγγελιών της ΔΕΘ.
ΟΠΕΚΕΠΕ και πολιτικές ευθύνες
Ο ΟΠΕΚΕΠΕ αποτελεί ένα ακόμη ισχυρό πεδίο αντιπαράθεσης.
ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ , ΕΛΑΣ και άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης επιμένουν στην απόδοση πολιτικών ευθυνών και καταγγέλλουν προσπάθειες συγκάλυψης ή αποφυγής ευθυνών από την κυβέρνηση.
Οι εξελίξεις που συνδέονται με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχουν προσδώσει ακόμη μεγαλύτερη πολιτική ένταση στην υπόθεση.
Θεσμοί και κράτος δικαίου
Στο αντιπολιτευτικό οπλοστάσιο παραμένει και η συζήτηση για τους θεσμούς και το κράτος δικαίου.
Οι υποκλοπές εξακολουθούν να αποτελούν σημείο αιχμής, με την κριτική να έχει αποκτήσει σε αρκετές περιπτώσεις προσωπικά χαρακτηριστικά απέναντι στον ίδιο τον πρωθυπουργό.
Εξωτερική πολιτική και άμυνα
Στο πεδίο της εξωτερικής και αμυντικής πολιτικής, τα κόμματα της αντιπολίτευσης αμφισβητούν επιμέρους κυβερνητικές επιλογές, από τη διαχείριση των ελληνοτουρκικών σχέσεων έως τη στάση της Αθήνας απέναντι στις περιφερειακές κρίσεις και τις διεθνείς εξελίξεις.
Η συζήτηση αγγίζει παράλληλα τη συμμετοχή της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ, τις αμυντικές δαπάνες και τις στρατηγικές επιλογές της κυβέρνησης.
Η μάχη για την ατζέντα
Ίσως το πιο πολιτικό επιχείρημα της αντιπολίτευσης αφορά την ίδια την ατζέντα της δημόσιας συζήτησης.
Τα κόμματα που βρίσκονται απέναντι από την κυβέρνηση υποστηρίζουν ότι η έντονη επίθεση του πρωθυπουργού προς τους πολιτικούς του αντιπάλους λειτουργεί ως μηχανισμός αλλαγής ατζέντας.
Με άλλα λόγια, υποστηρίζουν ότι αντί η δημόσια συζήτηση να επικεντρώνεται στα σκάνδαλα, στην ακρίβεια, στα προβλήματα της καθημερινότητας και στις κυβερνητικές ευθύνες, μεταφέρεται στις αδυναμίες και στον κατακερματισμό της αντιπολίτευσης.
Αυτό είναι και το βασικό πολιτικό στοίχημα της αντιπολίτευσης μέχρι τη ΔΕΘ: να μην επιτρέψει στην κυβέρνηση να εμφανίσει την εκδήλωση ως μια απλή επιβεβαίωση της οικονομικής της πολιτικής.
Το αντίστροφο αφήγημα που επιχειρεί να οικοδομήσει είναι σαφές:
«Δεν αρκεί η εικόνα μιας οικονομίας που παρουσιάζεται ως επιτυχημένη. Η κοινωνία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ακρίβεια, ανασφάλεια και θεσμικά ζητήματα. Η ΔΕΘ δεν μπορεί να αποτελέσει επικοινωνιακό καταφύγιο για τις κυβερνητικές ευθύνες».
Ένα μέτωπο με πολλές διαφορετικές φωνές
Το ιδιαίτερο στοιχείο της σημερινής συγκυρίας είναι ότι η πίεση προς την κυβέρνηση δεν προέρχεται από έναν μόνο πολιτικό χώρο.
ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ, ΕΛΑΣ, Νέα Αριστερά, ΚΚΕ και Ελληνική Λύση επιχειρούν, από διαφορετικές ιδεολογικές αφετηρίες, να πλήξουν την κυβερνητική εικόνα.
Δεν διαθέτουν κοινή πολιτική πρόταση ούτε κοινή στρατηγική. Διαθέτουν όμως έναν κοινό πολιτικό αντίπαλο.
Και αυτό δημιουργεί μια ενδιαφέρουσα αντίφαση.
Η κυβέρνηση θέλει να αξιοποιήσει τον κατακερματισμό της αντιπολίτευσης ως απόδειξη ότι αποτελεί τη μόνη δύναμη πολιτικής σταθερότητας.
Η αντιπολίτευση, από την άλλη, επιχειρεί να αξιοποιήσει την πολυφωνία της ως απόδειξη ότι η κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα ολοένα και μεγαλύτερο εύρος κοινωνικών και πολιτικών αντιδράσεων.
Σε αυτή τη σύγκρουση θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό και το πολιτικό αποτύπωμα της φετινής ΔΕΘ.
Γιατί τελικά το πραγματικό ερώτημα δεν είναι μόνο ποια μέτρα θα ανακοινώσει ο πρωθυπουργός. Είναι ποιος θα καταφέρει να επιβάλει την πολιτική ατζέντα της επόμενης ημέρας.
