Ένα τηλεφώνημα, δύο συμφωνίες: ο Τραμπ παίρνει ρωσικό ντίζελ, ο Πούτιν την τριμερή με τον Σι
Ο Πούτιν πρότεινε την τριμερή με τον Σι στο ίδιο τηλεφώνημα όπου ο Τραμπ συμφώνησε να αγοράσει ρωσικό ντίζελ. Η ΕΕ απάντησε με «λύπη» και νέες κυρώσεις. Σήμερα, οι τρεις ηγέτες κάθονται στο ίδιο τραπέζι στη Σεντζέν.
Το παρασκήνιο της συνάντησης της Σεντζέν, η άρση των αμερικανικών κυρώσεων και η αντίδραση της Ευρώπης
Η τριμερής Τραμπ Πούτιν Σι στη Σεντζέν ξεκινά από το ίδιο τηλεφώνημα που φέρνει ρωσικό ντίζελ στις ΗΠΑ. Το τηλεφώνημα έγινε στις 9 Οκτωβρίου. Σήμερα, Πέμπτη, οι τρεις ηγέτες συναντώνται για πρώτη φορά, στο περιθώριο της Συνόδου της APEC στην Κίνα.
Το παρασκήνιο το αποκάλυψε η Wall Street Journal. Σύμφωνα με την εφημερίδα, ο Πούτιν έκανε την πρόταση στο τηλεφώνημα της 9ης Οκτωβρίου, την ίδια συζήτηση όπου συμφώνησαν να αγοράσει η Ουάσιγκτον ρωσικό ντίζελ. Επομένως, η πιο συμβολική διπλωματική σκηνή της χρονιάς έχει μια πολύ πρακτική αφετηρία. novayagazeta
Το τηλεφώνημα της 9ης Οκτωβρίου
Η WSJ στηρίζεται σε πηγές με γνώση των συζητήσεων και σε πρώην αξιωματικό των ρωσικών υπηρεσιών πληροφοριών. Κατά την εφημερίδα, το Κρεμλίνο συζήτησε τη συνάντηση στο περιθώριο της APEC, στις 18 και 19 Νοεμβρίου στη Σεντζέν. ibtimes
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ επιβεβαίωσε τότε συζητήσεις για πιθανή συνάντηση. Μάλιστα, ο Πούτιν δεν προτείνει το σχήμα για πρώτη φορά. Ο πρώην αξιωματικός είπε ότι ο Πούτιν έχει προτείνει την τριμερή αρκετές φορές στο παρελθόν. anews
Οι ρωσικοί στόχοι, κατά την ίδια πηγή, είναι φιλόδοξοι. Ο Πούτιν βλέπει την τριμερή ως μια δεύτερη Γιάλτα, που μοιράζει τον κόσμο σε σφαίρες επιρροής. Ωστόσο, η ίδια πηγή χαρακτηρίζει τους στόχους πιθανώς μη ρεαλιστικούς. anews
Τι παίρνει η Μόσχα με το ρωσικό ντίζελ
Λίγα λεπτά μετά το τηλεφώνημα, η Ουάσιγκτον κινήθηκε. Το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) εξέδωσε τη Γενική Άδεια 135, που επιτρέπει συναλλαγές με ρωσικό ντίζελ έως τις 7 Απριλίου 2027. lapaasvoice
Οι ποσότητες, όπως τις ανακοίνωσε ο Τραμπ, είναι σημαντικές. Συγκεκριμένα, η Μόσχα διαθέτει άμεσα 300.000 τόνους ντίζελ, άλλους 500.000 τον Νοέμβριο και ένα εκατομμύριο στη συνέχεια. Παράλληλα, η Ρωσία άνοιξε εν μέρει τη δική της απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ. Η απαγόρευση ισχύει από τον Ιούλιο, μετά από ουκρανικά πλήγματα με drones σε διυλιστήρια. euronews
Για το Κρεμλίνο, η κίνηση έχει διπλό όφελος. Οι εξαγωγές ντίζελ μπορούν να φέρουν στη Μόσχα δισεκατομμύρια δολάρια σε έσοδα, που βοηθούν τον Πούτιν να συνεχίσει τον πόλεμο. Επιπλέον, σπάει ένα μέτωπο κυρώσεων που κρατά από το 2022. newcastleherald
Τι κερδίζει ο Τραμπ
Ο Αμερικανός πρόεδρος παρουσίασε τη συμφωνία ως ανάσα για τις τιμές καυσίμων. Η ανακοίνωση ήρθε εν μέσω εκτίναξης των τιμών και λίγο πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου. Al Jazeera
Ωστόσο, οι αναλυτές εμφανίζονται επιφυλακτικοί. Κατά το Al Jazeera, η συμφωνία έχει πιθανότατα μικρό αποτέλεσμα στην ενεργειακή κρίση, ενώ ευρωπαϊκές χώρες μπορεί να αρνηθούν να αγοράσουν από τη Ρωσία. Επιπλέον, η κίνηση προκάλεσε αντιδράσεις και μέσα στο Ρεπουμπλικανικό κόμμα. Ο βουλευτής Ντον Μπέικον ζήτησε περισσότερες κυρώσεις, όχι άρση. Al Jazeera
Τελικά, ο Τραμπ φτάνει στη Σεντζέν μετά από μια δύσκολη εκλογική βραδιά. Παράλληλα, η εμπορική εκεχειρία ΗΠΑ-Κίνας λήγει τον Ιανουάριο. nation
Η Ευρώπη λέει όχι
Η Ευρωπαϊκή Ένωση απάντησε αμέσως. Η Ύπατη Εκπρόσωπος Κάγια Κάλας έγραψε ότι η άρση δίνει στη Μόσχα περισσότερα έσοδα για τον πόλεμο. «Δεν είναι η ώρα να χαλαρώσει η πίεση στη Ρωσία, και η Ευρώπη δεν το κάνει», πρόσθεσε. lorientlejour
Στη συνέχεια, η αντίδραση ανέβηκε στο υψηλότερο επίπεδο. «Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εκφράζει λύπη για την απόφαση των ΗΠΑ να άρουν προσωρινά τις κυρώσεις στο ρωσικό ντίζελ», γράφουν τα συμπεράσματα της Συνόδου της 15ης και 16ης Οκτωβρίου. Ταυτόχρονα, οι Βρυξέλλες προχώρησαν στη μεγαλύτερη διεύρυνση της λίστας κυρώσεων κατά της ρωσικής πολεμικής βιομηχανίας. bernama
Το Κίεβο απέξω
Στην Ουκρανία, η συμφωνία άνοιξε πληγή. Η συμφωνία για το ντίζελ προκάλεσε σχεδόν πρωτοφανή ρήξη ΗΠΑ-Ουκρανίας, με τον Ζελένσκι να επιτίθεται ανοιχτά στον Τραμπ. Η ένταση μεγάλωσε όταν το δορυφορικό σύστημα Starshield περιόρισε τη χρήση του από την Ουκρανία. coloradopolitics
Για την ατζέντα της Πέμπτης, τα σήματα διαφέρουν. Αμερικανοί αξιωματούχοι μιλούν για πυρηνικά και Ιράν, χωρίς Ουκρανία. Αντίθετα, ο ίδιος ο Τραμπ είπε τη Δευτέρα ότι σχεδιάζει να συζητήσει τον πόλεμο στην Ουκρανία με Σι και Πούτιν στη Σεντζέν. scmp
Γιατί η τριμερής αφορά την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η ιστορία έχει τρεις πλευρές. Πρώτα, η Αθήνα συνυπογράφει τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Δηλαδή, η ελληνική κυβέρνηση στέκεται στο ευρωπαϊκό «όχι» στην άρση των κυρώσεων.
Δεύτερο, η αμερικανική άδεια δεν αλλάζει τους ευρωπαϊκούς κανόνες. Οι ελληνικές εταιρείες και οι Έλληνες εφοπλιστές λειτουργούν με τις κυρώσεις της ΕΕ, ανεξάρτητα από την απόφαση της Ουάσιγκτον. Έτσι, στην ίδια αγορά ντίζελ ισχύουν πλέον δύο διαφορετικά σύνολα κανόνων.
Τρίτο, η Γιάλτα. Ο φόβος των μικρότερων χωρών για συμφωνίες μεγάλων δυνάμεων αφορά και την Ελλάδα. Στη Σεντζέν, τρεις ηγέτες συζητούν θέματα ευρωπαϊκής ασφάλειας, χωρίς Ευρωπαίο στο τραπέζι.
Τέλος, Αμερικανός αξιωματούχος δεν περιμένει ανακοίνωση συμφωνιών από τη συνάντηση της Πέμπτης.

