Η παράδοση της Ιαπωνίας ανοίγει τον δρόμο της ανασυγκρότησης
2 Σεπτεμβρίου 1945
Στις 2 Σεπτεμβρίου 1945, πάνω στο αμερικανικό πολεμικό πλοίο USS Missouri στον κόλπο του Τόκιο, οι εκπρόσωποι της Ιαπωνίας υπέγραψαν το επίσημο Instrument of Surrender. Με την πράξη αυτή τερματιζόταν ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος και άρχιζε ταυτόχρονα μία από τις εντυπωσιακότερες διαδικασίες οικονομικής ανασυγκρότησης του 20ού αιώνα.
σχετικά άρθρα
Η Ιαπωνία έβγαινε από τον πόλεμο οικονομικά εξαντλημένη. Μεγάλα τμήματα των πόλεων είχαν καταστραφεί από τους βομβαρδισμούς, οι μεταφορές και οι επικοινωνίες είχαν υποστεί τεράστιες ζημιές, η παραγωγή είχε αποδιοργανωθεί και υπήρχαν σοβαρές ελλείψεις τροφίμων και πρώτων υλών. Αμερικανικά έγγραφα της εποχής περιγράφουν μια χώρα όπου βασικές δημόσιες υπηρεσίες είχαν πάψει να λειτουργούν και η οικονομία αντιμετώπιζε κίνδυνο πραγματικής κατάρρευσης.
Η συμμαχική κατοχή υπό τον στρατηγό Douglas MacArthur δεν περιορίστηκε όμως στον πολιτικό και στρατιωτικό μετασχηματισμό. Η οικονομία μπήκε σε πρόγραμμα ριζικών μεταρρυθμίσεων. Προωθήθηκε μεγάλη αγροτική μεταρρύθμιση, επιχειρήθηκε η διάλυση των πανίσχυρων βιομηχανικών και χρηματοοικονομικών ομίλων zaibatsu, ενισχύθηκαν τα εργατικά δικαιώματα και επιχειρήθηκε ευρύτερη κατανομή της οικονομικής ιδιοκτησίας.
Παράλληλα, οι κατοχικές αρχές απέκτησαν δυνατότητα παρέμβασης σε τράπεζες, χρηματοδότηση, εξαγωγές, εισαγωγές και διανομή βασικών προϊόντων. Ο αρχικός στόχος ήταν η αποστρατιωτικοποίηση της οικονομίας και η αποτροπή της επιστροφής της Ιαπωνίας σε πολεμική παραγωγή. Σταδιακά όμως, με την έναρξη του Ψυχρού Πολέμου, η προτεραιότητα μετακινήθηκε προς τη γρήγορη οικονομική σταθεροποίηση και ανάπτυξη.
Από μια χώρα κατεστραμμένη το 1945, η Ιαπωνία θα εξελισσόταν μέσα στις επόμενες δεκαετίες σε μια από τις μεγαλύτερες βιομηχανικές και εξαγωγικές δυνάμεις του κόσμου.
Η 2α Σεπτεμβρίου 1945 λοιπόν ήταν κάτι περισσότερο από το επίσημο τέλος ενός πολέμου. Ήταν η αρχή της οικονομικής μετάβασης που αργότερα θα γινόταν γνωστή ως το ιαπωνικό οικονομικό θαύμα.
