Την 1η Μαΐου 2004, η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά στη μεγαλύτερη διεύρυνση της ιστορίας της, εντάσσοντας 10 νέες χώρες (κυρίως από το πρώην Ανατολικό Μπλοκ). Πίσω από τους πανηγυρισμούς για την επανένωση της ηπείρου, η κίνηση αυτή αποτέλεσε το πιο επιθετικό μακροοικονομικό σοκ προσφοράς (supply-side shock) στη σύγχρονη ευρωπαϊκή ιστορία.
σχετικά άρθρα
Για το δυτικό βιομηχανικό κεφάλαιο—ιδίως στη Γερμανία και τη Γαλλία—η διεύρυνση ήταν ένα δώρο. Άνοιξε ακαριαία μια νέα δεξαμενή 75 εκατομμυρίων καταναλωτών, αλλά, το κυριότερο, προσέφερε άμεση πρόσβαση σε εξειδικευμένο και εξαιρετικά φθηνό εργατικό δυναμικό. Ήταν το απόλυτο γεωγραφικό αρμπιτράζ. Οι βιομηχανίες μετέφεραν τις αλυσίδες παραγωγής τους (offshoring) σε χώρες όπως η Πολωνία και η Τσεχία, μειώνοντας δραματικά το λειτουργικό τους κόστος και θωρακίζοντας τα περιθώρια κέρδους τους απέναντι στον ασιατικό ανταγωνισμό.
Ωστόσο, η ένταξη έθεσε και τα θεμέλια για τις δομικές κρίσεις που ακολούθησαν. Η ελεύθερη διακίνηση των εργαζομένων άσκησε έντονη αποπληθωριστική πίεση στους μισθούς της Δύσης. Παράλληλα, οι χώρες της Ανατολής αντιμετώπισαν διαρροή εγκεφάλων (brain drain), χάνοντας το πιο παραγωγικό ανθρώπινο κεφάλαιό τους. Ήταν η μέρα που η αγορά απέδειξε ότι μπορεί να παράγει τεράστιο πλούτο, αλλά να κατανέμει τα κόστη της μετάβασης με απόλυτα σκληρό τρόπο.
