H συμφωνία nafta και το τέλος του εγχώριου εργάτη
11 Αυγούστου 1992
Στις 11 Αυγούστου 1992, οι ηγέτες των ΗΠΑ, του Καναδά και του Μεξικού ανακοίνωσαν την ιστορική ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τη Βορειοαμερικανική Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου (NAFTA). Αν και επισήμως παρουσιάστηκε ως το απόλυτο θριαμβευτικό μοντέλο της φιλελεύθερης μακροοικονομίας, η NAFTA άλλαξε δραματικά τους συσχετισμούς ισχύος μεταξύ κεφαλαίου και εργασίας.
Με την άρση των δασμών, οι μεγάλες αμερικανικές πολυεθνικές απέκτησαν το δικαίωμα να μεταφέρουν ανεμπόδιστα τις εφοδιαστικές αλυσίδες και τα εργοστάσιά τους νοτιότερα, προς αναζήτηση εξευτελιστικά φθηνού εργατικού κόστους, αφήνοντας πίσω τους ισοπεδωμένες κοινότητες και εκατομμύρια άνεργους βιομηχανικούς εργάτες στον αμερικανικό Βορρά (Rust Belt).
Αυτή η ημέρα σηματοδότησε την απαρχή της σύγχρονης παγκοσμιοποίησης, όπου το κεφάλαιο έγινε πλήρως κινητικό (mobile), ενώ η εργασία παρέμεινε αυστηρά εγκλωβισμένη στα εθνικά σύνορα.
Η συμφωνία κατέστρεψε την άλλοτε πανίσχυρη διαπραγματευτική ικανότητα των συνδικάτων, αφού κάθε αίτημα για αύξηση μισθών απαντούνταν πλέον με την απειλή μετεγκατάστασης του εργοστασίου. Σήμερα, εν μέσω ακραίας κοινωνικής πόλωσης και συρρίκνωσης της μεσαίας τάξης, βλέπουμε τα πολιτικά απόνερα αυτής της αποβιομηχάνισης.
Η NAFTA δίδαξε τον πλανήτη ότι η αύξηση της παραγωγικότητας και των εταιρικών περιθωρίων κέρδους δεν μεταφράζεται αναγκαστικά σε ευημερία για το κοινωνικό σύνολο. Αντίθετα, επιδοτεί τα διεθνή καρτέλ εις βάρος της εγχώριας κοινωνικής συνοχής.

