Είναι μια βαριά διαπίστωση, αλλά τα δεδομένα μιλούν από μόνα τους: Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ χάνουν τον πόλεμο εναντίον του Ιράν. Εδώ στην Ελλάδα, παρακολουθώντας τις αναλύσεις των Αμερικανών και τις κινήσεις στη γεωπολιτική σκακιέρα, γίνεται σαφές ότι η Δύση έχει εγκλωβιστεί σε μια σύγκρουση χωρίς ξεκάθαρο σχέδιο εξόδου. Για το Ισραήλ, ο στόχος ίσως είναι η διατήρηση μιας κατάστασης μόνιμου πολέμου – μια στρατηγική που εξυπηρετεί τις επεκτατικές βλέψεις της κυβέρνησης Νετανιάχου. Για τις ΗΠΑ, ωστόσο, το φάσμα μιας νέας, χειρότερης στρατηγικής ήττας, μετά το Ιράκ, τη Λιβύη και το Αφγανιστάν, είναι πλέον ορατό.
σχετικά άρθρα
Ας αναλύσουμε τα δεδομένα βήμα προς βήμα.
Η Ψευδαίσθηση της «Αλλαγής Καθεστώτος»
Η αμερικανική στρατηγική βασίστηκε σε μια θεμελιώδη παρανόηση. Με τη δολοφονία του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, η Ουάσιγκτον πίστεψε ότι προχωρά σε έναν “αποκεφαλισμό” του καθεστώτος. Η προσδοκία ήταν ότι το σύστημα θα κατέρρεε σαν πύργος από χαρτί, θα ακολουθούσαν μαζικές αυτομολήσεις από τους Φρουρούς της Επανάστασης και τελικά ένα πραξικόπημα.
Συνέβη ακριβώς το αντίθετο. Το καθεστώς συσπειρώθηκε. Ακόμα και ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να απορρίπτει τον αυτοεξόριστο πρίγκιπα Ρεζά Παχλαβί ως ρεαλιστική εναλλακτική, παρότι ο τελευταίος ισχυριζόταν πέρυσι ότι 50.000 αξιωματούχοι της ιρανικής κυβέρνησης και του στρατού ήταν έτοιμοι να αυτομολήσουν. Αντί για μια ομαλή μετάβαση, η αμερικανική πλευρά αναζητά μια λύση τύπου Βενεζουέλας: την αντικατάσταση της ηγεσίας από κάποιον εντός του συστήματος που θα υπακούει στις δυτικές επιταγές.
Όπως επισημαίνει ο πρώην αξιωματικός των ισραηλινών μυστικών υπηρεσιών, Ντάνι Σιτρίνοβιτς, η Δύση έχει παρεξηγήσει πλήρως τους υπολογισμούς της Τεχεράνης. Το Ιράν δεν πρόκειται να εγκαταλείψει το πυραυλικό του οπλοστάσιο ούτε το δικαίωμά του στον εμπλουτισμό ουρανίου. Οποιοσδήποτε ηγέτης προκύψει από το εσωτερικό του συστήματος θα δεσμεύεται από τις ίδιες στρατηγικές κόκκινες γραμμές. Η συνθηκολόγηση θα σήμαινε την ιδεολογική κατάρρευση της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Εθνική Συσπείρωση και Στρατιωτική Πραγματικότητα
Η ιστορία διδάσκει ότι οι ξένες επιθέσεις συσπειρώνουν τους πολίτες πίσω από μια εθνικιστική απάντηση. Παρά την υπαρκτή εσωτερική αντίδραση, το ιρανικό καθεστώς μπόρεσε να κινητοποιήσει στους δρόμους πλήθη πολύ μεγαλύτερα από εκείνα πριν την έναρξη του πολέμου. Ακόμα και επικριτές της κυβέρνησης, βλέποντας τη χώρα τους να βομβαρδίζεται, βάζουν την εθνική άμυνα πάνω από την “αλλαγή καθεστώτος”.
Στο στρατιωτικό μέτωπο, η κατάσταση για τους συμμάχους της Δύσης είναι οριακή. Σύμφωνα με τη Daily Telegraph, παρά τις αναχαιτίσεις ιρανικών πυραύλων και drones, τα κράτη του Κόλπου –όπως το Κατάρ, το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν– εξαντλούν τα αποθέματα αεράμυνάς τους. Το Ιράν διαθέτει τεράστια αποθέματα πυραύλων και αν συνεχίσει τις επιθέσεις με την ίδια ένταση, τα συμμαχικά κράτη θα δυσκολευτούν άμεσα να τις αποκρούσουν.
Ο Παγκόσμιος Ενεργειακός Εφιάλτης
Εδώ είναι που οι συνέπειες χτυπούν την πόρτα της Ευρώπης και κατ’ επέκταση της Ελλάδας. Το να βυθιστεί η Μέση Ανατολή στο χάος χωρίς να έχουν αναπληρωθεί τα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου των ΗΠΑ, τα οποία βρίσκονται στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 40 ετών, αποτελεί μνημειώδες σφάλμα.
Ακόμη χειρότερα, το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου περνούσε από τα Στενά του Ορμούζ. Το Ιράν τα έκλεισε, απειλώντας να πυρπολήσει όποιο πλοίο επιχειρήσει να τα διασχίσει, ενώ οι ναυτιλιακές ασφαλιστικές έχουν ήδη ακυρώσει τις καλύψεις πολέμου. Ο Τζιμ Μπέρκχαρντ της S&P Global Energy προειδοποιεί για τη μεγαλύτερη κρίση προσφοράς πετρελαίου της εποχής μας, μεγαλύτερη ακόμα και από το εμπάργκο του 1973. Οι τιμές της ενέργειας ήδη εκτοξεύονται, απειλώντας με νέα αύξηση των επιτοκίων και βυθίζοντας την ευρωπαϊκή οικονομία σε ύφεση.
Διπλωματικός Πανικός και Ανθρωπιστική Καταστροφή
Η απόγνωση της Ουάσιγκτον αποκαλύπτεται και από τις αναφορές ότι η CIA προσπαθεί να εξοπλίσει κουρδικές δυνάμεις για να πυροδοτήσει εξέγερση και εμφύλιο πόλεμο στο Ιράν. Μια τέτοια κίνηση (βαλκανοποίηση της χώρας) αποξενώνει αμέσως την πλειοψηφία του ιρανικού λαού, ο οποίος, ανεξαρτήτως πολιτικών πεποιθήσεων, αντιτίθεται σφοδρά στον εδαφικό διαμελισμό της πατρίδας του.
Στο εσωτερικό των ΗΠΑ και της Ευρώπης, το κλίμα είναι τεταμένο. Γερουσιαστές όπως η Ελίζαμπεθ Γουόρεν και ο Ρίτσαρντ Μπλούμενταλ κάνουν λόγο για έναν “παράνομο πόλεμο” χωρίς σχέδιο, χωρίς ξεκάθαρους στόχους και χωρίς στρατηγική εξόδου. Ευρωπαίοι ηγέτες, όπως ο Εμανουέλ Μακρόν, αλλά και ο Βρετανός Κιρ Στάρμερ, τηρούν πλέον αποστάσεις, αναγνωρίζοντας την έλλειψη νομιμότητας και βιώσιμου σχεδιασμού.
Όσο συμβαίνουν αυτά, ο ανθρώπινος φόρος αίματος μεγαλώνει. Ανεξάρτητοι παρατηρητές αναφέρουν ήδη τον θάνατο τουλάχιστον 1.097 αμάχων, εκ των οποίων τα 181 είναι παιδιά κάτω των 10 ετών. Πολιτιστικά κέντρα, νοσοκομεία και αστικές υποδομές στην Τεχεράνη –μια πόλη με το μέγεθος της Νέας Υόρκης– ισοπεδώνονται, δημιουργώντας, όπως γράφει η Telegraph, σκηνές «αποκάλυψης».
Αυτό που παρακολουθούμε δεν είναι μια ελεγχόμενη στρατιωτική επιχείρηση. Είναι το βίαιο ξέσπασμα μιας αυτοκρατορίας, η οποία στην προσπάθειά της να ανακτήσει την κυριαρχία της, απλώς επιταχύνει την πτώση της, παρασύροντας μαζί της την παγκόσμια ασφάλεια και οικονομία.
