Η κλιμάκωση της αποστασίας: Το Κογκρέσο στρέφεται κατά του πολέμου του Τραμπ με το Ιράν
Η Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ ψήφισε για τρίτη φορά να σταματήσει ο πόλεμος με το Ιράν, με επτά Ρεπουμπλικανούς να σπάνε γραμμή κόμματος λίγες εβδομάδες πριν τις ενδιάμεσες εκλογές. Ο Τραμπ θα το βετάρει σχεδόν σίγουρα. Το μήνυμα όμως έχει ήδη περάσει.
Η Βουλή των Αντιπροσώπων των Ηνωμένων Πολιτειών ενέκρινε την Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου 2026, με ψήφους 220 έναντι 204, ψήφισμα πολεμικών εξουσιών που υποχρεώνει τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να τερματίσει τον πόλεμο με το Ιράν ή να ζητήσει ρητή έγκριση του Κογκρέσου για να τον συνεχίσει. Επτά Ρεπουμπλικανοί ψήφισαν μαζί με το σύνολο των Δημοκρατικών, τη μεγαλύτερη κομματική αποστασία που έχει καταγραφεί σε αυτόν τον πόλεμο. Ο Τραμπ αναμένεται σχεδόν σίγουρα να ασκησει Βέτο. Αυτό όμως δεν σημαίνει πως το ψήφισμα δεν έχει σημασία.
σχετικά άρθρα
Η αργή κατάρρευση της κομματικής πειθαρχίας
Πρόκειται για την τρίτη φορά που η Βουλή τίθεται σε ψηφοφορία για τον τερματισμό του πολέμου, αλλά την πρώτη φορά που το ψήφισμα περνά. Στις 5 Μαρτίου 2026, την πρώτη φορά, το ψήφισμα απορρίφθηκε με 219 έναντι 212, με μόλις δύο Ρεπουμπλικανούς, τους Τόμας Μάσι και Γουόρεν Ντέιβιντσον, να σπάνε γραμμή κόμματος. Σε δεύτερο γύρο, τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, ο αριθμός ανέβηκε σε τέσσερις. Τώρα, στην τρίτη ψηφοφορία, έφτασε τους επτά. Η σταθερή αυτή αύξηση, από μηδέν σε δύο, σε τέσσερις, σε επτά, δείχνει κάτι πολύ πιο σημαντικό από μια μεμονωμένη ψηφοφορία. Δείχνει ότι ο πολιτικός υπολογισμός μέσα στην ίδια τη ρεπουμπλικανική πτέρυγα της Βουλής αλλάζει σταθερά όσο ο πόλεμος συνεχίζεται
Το βέτο που όλοι περιμένουν, και γιατί δεν αναιρεί τίποτα
Καμία από τις τρεις προσπάθειες δεν έφτασε ποτέ στο γραφείο του προέδρου. Ακόμη κι αν έφτανε, ο Τραμπ θα την είχε βετάρει, όπως έχει ήδη υπονοήσει ανοιχτά αμφισβητώντας τη συνταγματική βαρύτητα του ίδιου του Νόμου Πολεμικών Εξουσιών. Το ψήφισμα παραμένει μη δεσμευτικό, μια έκφραση πρόθεσης του Κογκρέσου, όχι νόμος. Ακριβώς όμως επειδή το αποτέλεσμα ήταν εκ των προτέρων γνωστό, η ψηφοφορία αυτή δεν αφορούσε ποτέ πραγματικά τον τερματισμό του πολέμου την ίδια εκείνη ημέρα. Αφορούσε το να καταγραφεί δημόσια, ονομαστικά, ποιος στέκεται πού, λίγες εβδομάδες πριν οι ίδιοι αυτοί βουλευτές κριθούν από τους ψηφοφόρους τους.
Το χρονικό στοίχημα πριν τις κάλπες
Η ψηφοφορία πραγματοποιήθηκε ανάμεσα στις τελευταίες συνεδριάσεις της Βουλής πριν τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου. Δημοκρατικοί βουλευτές το περιέγραψαν ανοιχτά ως την πιο σημαντική τους προσπάθεια μέχρι σήμερα, ακριβώς λόγω αυτής της χρονικής εγγύτητας. Ο βουλευτής Σεθ Μούλτον, βετεράνος πεζοναύτης του πολέμου στο Ιράκ και βασικός υποστηρικτής του ψηφίσματος, ρώτησε καυστικά: «Θυμάστε όταν ο Ντόναλντ Τραμπ είπε ότι αυτός ο πόλεμος θα κρατούσε μόνο λίγες εβδομάδες;» Πρόσθεσε ότι είναι πλέον καιρός το Κογκρέσο «να θέτει σκληρές ερωτήσεις, όπως ορίζει το Σύνταγμα, αντί να είναι υποτελές σε μια ακόμη πολεμοχαρή κυβέρνηση». Για τους επτά Ρεπουμπλικανούς που ψήφισαν μαζί με τους Δημοκρατικούς, η κίνηση δεν είναι χωρίς κόστος. Σημαίνει δημόσια αντιπαράθεση με τον ίδιο τον πρόεδρο του κόμματός τους, ακριβώς τη στιγμή που χρειάζονται τη στήριξη της βάσης τους για την επανεκλογή τους.
Το ανθρώπινο κόστος πίσω από την ψηφοφορία
Ο πόλεμος ξεκίνησε στα τέλη Φεβρουαρίου του 2026 και διαρκεί πλέον επτά μήνες. Μέχρι τον Ιούλιο, σύμφωνα με στοιχεία του ίδιου του Πενταγώνου, δεκαοκτώ Αμερικανοί στρατιώτες είχαν σκοτωθεί και σχεδόν πεντακόσιοι είχαν τραυματιστεί, εκατό από αυτούς μέσα σε ένα και μόνο δεκαπενθήμερο. Οι αριθμοί αυτοί, ήδη υψηλοί τον Ιούλιο, θεωρείται σχεδόν βέβαιο ότι έχουν αυξηθεί περαιτέρω μέχρι σήμερα. Η κλιμάκωση αυτή του ανθρώπινου κόστους λειτουργεί ως η πραγματική κινητήρια δύναμη πίσω από την αυξανόμενη πολιτική δυσαρέσκεια, πολύ πέρα από κομματικές γραμμές.
Γιατί δεν είναι απομονωμένη πολιτική είδηση
Ο πόλεμος αυτός δεν παραμένει κλεισμένος στα σύνορα Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών. Είναι ο ίδιος πόλεμος που έκλεισε ουσιαστικά το Στενό του Ορμούζ, ανάγκασε τη Σαουδική Αραβία να στραφεί στον αγωγό East-West ως κύρια διέξοδο εξαγωγών, και οδήγησε στο πρόσφατο χτύπημα εναντίον του ίδιου αυτού αγωγού που έστειλε το πετρέλαιο πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι. Κάθε ψηφοφορία στην αμερικανική Βουλή που αφορά τη διάρκεια αυτού του πολέμου έχει άμεση, μετρήσιμη επίπτωση στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, ακόμη κι όταν το ίδιο το ψήφισμα καταλήγει σε βέτο.
Γιατί αφορά άμεσα την Ελλάδα
Η άνοδος των τιμών πετρελαίου που ήδη πυροδότησε αυτός ο πόλεμος πέρασε σήμερα κατευθείαν στην απόδοση των ελληνικών κρατικών ομολόγων, που εκτινάχθηκε στο 4,29% από 4,02-4,07% στις αρχές του μήνα. Κάθε επιπλέον μήνας συνέχισης του πολέμου στο Ιράν σημαίνει, με βάση το ήδη καταγεγραμμένο μοτίβο, νέα κύματα ανόδου στις τιμές ενέργειας και στο κόστος δανεισμού για χώρες όπως η Ελλάδα, που εισάγουν το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειάς τους και παρακολουθούν στενά κάθε κίνηση των διεθνών αγορών χρέους. Η σημερινή ψηφοφορία στην Ουάσιγκτον, όσο συμβολική κι αν είναι νομικά, λειτουργεί έτσι ως έμμεσος δείκτης για το πόσο ακόμη θα διαρκέσει η πίεση που ήδη αισθάνεται η ελληνική οικονομία.
Τι ακολουθεί
Ο Τραμπ αναμένεται να βετάρει το ψήφισμα, όπως έκανε ή θα έκανε και στις δύο προηγούμενες περιπτώσεις αν είχαν φτάσει τόσο μακριά. Το πραγματικό στοίχημα δεν είναι πια αν θα σταματήσει σήμερα ο πόλεμος μέσω αυτής της διαδικασίας, αλλά αν η σταθερή αύξηση ρεπουμπλικανικών αποστασιών θα συνεχιστεί σε επόμενες ψηφοφορίες, ιδίως αν τα αποτελέσματα των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου ερμηνευτούν ως λαϊκή καταδίκη της συνέχισης του πολέμου. Μέχρι τότε, κάθε νέα ψηφοφορία στη Βουλή θα λειτουργεί ως θερμόμετρο, όχι μόνο για την αμερικανική εσωτερική πολιτική, αλλά και για το πόσο ακόμη θα κρατήσει η ενεργειακή αναταραχή που ήδη χτυπά ευρωπαϊκές οικονομίες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας.
