Συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν: Πτώση στις τιμές πετρελαίου, αλλά η πλήρης ομαλοποίηση θα αργήσει μήνες
https://www.iaxia.gr/tag/iran/
Μετά από 100 και πλέον ημέρες πρωτοφανούς διαταραχής στον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό, οι αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου παίρνουν επιτέλους μια βαθιά ανάσα. Λίγες ώρες αφότου ο Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαίωσε ότι η ειρηνευτική συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν θα οδηγήσει στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ για τα δεξαμενόπλοια, η τιμή του αργού τύπου Brent κατρακύλησε στα 83 δολάρια το βαρέλι. Αντίστοιχα, οι τιμές χονδρικής του φυσικού αερίου σημείωσαν πτώση περίπου 6%.
σχετικά άρθρα
Παρότι ο διεθνής δείκτης πετρελαίου παραμένει σημαντικά υψηλότερος από τον περσινό μέσο όρο των 69 δολαρίων, η κατακόρυφη πτώση από το ζενίθ των 126 δολαρίων σημαίνει πως η παγκόσμια οικονομία απομακρύνεται από τα πλέον καταστροφικά σενάρια που είχαν προβλεφθεί τις πρώτες ημέρες της σύγκρουσης. Η συμφωνία της τελευταίας στιγμής επιτεύχθηκε λίγες εβδομάδες πριν η αγορά εισέλθει στην «κόκκινη ζώνη», όπου η αυξημένη καλοκαιρινή ζήτηση θα συγκρουόταν με τα ταχύτατα εξαντλούμενα αποθέματα αργού. Παρά τη διάχυτη ανακούφιση, ωστόσο, η αβεβαιότητα παραμένει: η επιστροφή στην προ κρίσης κανονικότητα απέχει μήνες και εξαρτάται άμεσα από τη συνεργασία του ιρανικού καθεστώτος με τον Λευκό Οίκο.
Τα πολιτικά οφέλη και οι τακτικές των δύο πλευρών
Στις ΗΠΑ, με τον Τραμπ να αντιμετωπίζει ενδιάμεσες εκλογές αργότερα φέτος, οι εκρηκτικές τιμές των καυσίμων κατά τη θερινή περίοδο αποτελούσαν ένα τεράστιο πολιτικό ρίσκο. Όπως εξηγεί ο Μπιάρνε Σίλντροπ, επικεφαλής αναλυτής εμπορευμάτων της SEB, «ο Τραμπ πρέπει να το πουλήσει στο εσωτερικό ως νίκη». Με την οριστικοποίηση της συμφωνίας, η πτώση στις τιμές της βενζίνης ίσως δώσει στους Ρεπουμπλικάνους την απαραίτητη ώθηση για να επιβιώσουν στις κάλπες.
Από την άλλη πλευρά, για το Ιράν, μια σταδιακή επαναλειτουργία των Στενών είναι «τακτικά προτιμότερη», καθώς εμποδίζει τις κυβερνήσεις να αναπληρώσουν γρήγορα τα στρατηγικά τους αποθέματα. Αυτό επιτρέπει στην Τεχεράνη να διατηρήσει το πολιτικό της πλεονέκτημα καθ’ όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. Η «μεγάλη συμφωνία» αναμένεται να υπογραφεί την Παρασκευή, ανοίγοντας τον δρόμο για τη φυσική αποναρκοθέτηση της περιοχής κατά τη διάρκεια μιας διαπραγμάτευσης 60 ημερών για τη σταδιακή κατάργηση του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν.
Προβλήματα υποδομών και μακροπρόθεσμες συνέπειες
Παρά την απότομη πτώση στις αγορές, οι τιμές πιθανότατα θα κυμανθούν μεταξύ 80 και 90 δολαρίων για το υπόλοιπο του έτους, καθώς οι αγοραστές σπεύδουν να γεμίσουν ξανά τα άδεια αποθέματα έκτακτης ανάγκης. Σύμφωνα με τον Νιλ Σίρινγκ, επικεφαλής οικονομολόγο της Capital Economics, ακόμα και αν τα πλοία έχουν πλέον ασφαλή διέλευση, τα δεξαμενόπλοια βρίσκονται σε λάθος θέσεις, τα διυλιστήρια χρειάζονται χρόνο για να φτάσουν σε πλήρη δυναμικότητα, ενώ τα κόστη ασφάλισης των πλοίων παραμένουν ερωτηματικό.
Αν και το 80% των ροών πετρελαίου θα μπορούσε να ανακάμψει μέχρι τα τέλη του τρίτου τριμήνου, η αγορά του φυσικού αερίου αντιμετωπίζει μεγαλύτερα εμπόδια. Τα χτυπήματα ιρανικών drones στις εγκαταστάσεις του Κατάρ έθεσαν εκτός λειτουργίας την QatarEnergy, διαγράφοντας πρακτικά το 20% της παγκόσμιας προσφοράς LNG με μια κίνηση. Οι εκτεταμένες ζημιές στο συγκρότημα Ras Laffan ίσως απαιτήσουν χρόνια για να αποκατασταθούν πλήρως. Επιπλέον, η επανεκκίνηση των πεπαλαιωμένων πετρελαιοπηγών σε Ιράκ και Κουβέιτ ενδέχεται να διαρκέσει μέχρι το επόμενο έτος.
Όπως επισημαίνει ο Σίρινγκ, αν και το άνοιγμα των Στενών δεν θα αποτρέψει μια μικρή περαιτέρω άνοδο του πληθωρισμού βραχυπρόθεσμα, η προοπτική είναι πλέον πιο αισιόδοξη. Η παγκόσμια οικονομία, αντί να βυθιστεί σε ύφεση, θα διανύσει απλώς μια περίοδο ασθενέστερης ανάπτυξης, προτού ανακάμψει στους προπολεμικούς ρυθμούς του 3% στα τέλη του 2026 και το 2027.
