Το ντίζελ καίει το Παρίσι, ο Μακρόν ψάχνει καύσιμα στον Κόλπο και πελάτες στην Άγκυρα

Η Ορμούζ, ο προϋπολογισμός λιτότητας και ο αμυντικός χάρτης με την Τουρκία δένουν σε μία αλυσίδα, έξι μήνες μετά τη ρήτρα συνδρομής με την Αθήνα

σχετικά άρθρα

Η Γαλλία μια από τις επτά ισχυρότερες οικονομίες του κόσμου κινδυνεύει με χρεοκοπία – Τα σημάδια μιας νέας κρίσης

Πώς η Γαλλία βρέθηκε αντιμέτωπη με νέα κρίση χρέους – Γιατί Ελλάδα και Ιταλία δανείζονται φθηνότερα από το Παρίσι

Το φάντασμα της χρεοκοπίας πλανάται πάνω από τη Γαλλία απειλώντας την ευρωζώνη

Ο Εμανουέλ Μακρόν ψάχνει ντίζελ στον Κόλπο, μετά από σχεδόν 2.400 συλλήψεις σε ένα γαλλικό Σαββατοκύριακο. Σύμφωνα με το CNBC, πάνω από μισό εκατομμύριο άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους. Επιπλέον, οι αρχές μέτρησαν σχεδόν 1.000 τραυματίες ανάμεσα σε αστυνομικούς και πυροσβέστες. Στη Μασσαλία, διαδηλωτές μπήκαν με τη βία στο δημαρχείο, ενώ στη Λιόν πήρε φωτιά τουριστικό γραφείο. Έτσι, τη Δευτέρα 19 Οκτωβρίου ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί ζήτησε από δήμους μερική απαγόρευση κυκλοφορίας.

Την ίδια μέρα, ο Μακρόν ξεκίνησε περιοδεία σε Κουβέιτ, Εμιράτα, Μπαχρέιν και Κατάρ. Μαζί του ταξιδεύουν στελέχη της TotalEnergies και της Engie.

Η Ορμούζ φτάνει στην αντλία

Η κρίση δεν ξεκίνησε στους δρόμους του Παρισιού. Ξεκίνησε στα Στενά του Ορμούζ, όπου ο πόλεμος στον Κόλπο έκλεισε την κύρια διαδρομή του πετρελαίου. Σύμφωνα με το Soufan Center, το Brent πέρασε τα 100 δολάρια το βαρέλι λίγο πριν από τις πρώτες διαδηλώσεις.

Στη Γαλλία, το ντίζελ έπιασε ρεκόρ 2,41 ευρώ το λίτρο τον Σεπτέμβριο, όπως μετέδωσε το Euronews. Μάλιστα, η αμόλυβδη SP95-E10 ξεπέρασε τα 2,17 ευρώ. Η οικονομολόγος Άννα Κρέτι, του πανεπιστημίου Paris Dauphine, εξηγεί ότι με τον πληθωρισμό οι τιμές ξεπερνούν ήδη το επίπεδο που άναψε τα «κίτρινα γιλέκα».

Η κυβέρνηση απάντησε με επιδοτήσεις 1,4 δισ. ευρώ. Ωστόσο, η Μαρίν Λεπέν προτείνει μείωση του ΦΠΑ στα καύσιμα από 20% σε 5,5%. Ο Ζαν-Λυκ Μελανσόν ζητά πλαφόν στα 1,80 ευρώ για το ντίζελ.

Στο διάγγελμα της Κυριακής 18 Οκτωβρίου, ο Μακρόν συνέδεσε ο ίδιος τις τιμές των καυσίμων με τη σύγκρουση στον Κόλπο. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η Γαλλία δεν συμμετέχει σε αυτήν, σύμφωνα με το IBTimes. Στόχος της περιοδείας είναι πρόσθετα φορτία ντίζελ και βενζίνης, αλλά και εναλλακτικές διαδρομές μεταφοράς.

Ο προϋπολογισμός που προστατεύει δύο γραμμές

Ο προϋπολογισμός του 2027 πρόσθεσε το δεύτερο κύμα πίεσης. Η κυβέρνηση τον παρουσίασε την 1η Οκτωβρίου, με νέα μέτρα 43 δισ. ευρώ και συνολική προσπάθεια 54 δισ. Στόχος είναι έλλειμμα 5% του ΑΕΠ, από 5,4% φέτος.

Το κρίσιμο σημείο βρίσκεται στην επιστολή του Λεκορνί προς τους υπουργούς. Ο πρωθυπουργός ζήτησε δαπάνες «αυστηρά στο ίδιο επίπεδο» με το 2026, σύμφωνα με το Renseignement Économique. Από το πάγωμα μένουν έξω μόνο δύο γραμμές: οι τόκοι του χρέους και η στρατιωτική δαπάνη.

Οι αριθμοί δείχνουν το βάρος τους. Οι τόκοι ανεβαίνουν από περίπου 79 δισ. το 2026 σε περίπου 91 δισ. το 2027, κατά το Eurasia Business News. Ταυτόχρονα, η άμυνα παίρνει 6,4 δισ. επιπλέον. Το χρέος, πάλι, φτάνει το 121,7% του ΑΕΠ.

Αντίθετα, τα σχολεία μένουν στο πάγωμα. Και η πρώτη σπίθα άναψε ακριβώς εκεί: τον Σεπτέμβριο, μαθητές και καθηγητές σε λύκειο του Κρετέιγ απήργησαν για προσωπικό και πόρους. Την Τρίτη 20 Οκτωβρίου, η Εθνοσυνέλευση ψηφίζει το σκέλος των εσόδων. Την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου, η Moody’s αξιολογεί τη Γαλλία, που σήμερα έχει Aa3 με αρνητική προοπτική.

Δύο μέρες μετά, η Άγκυρα

Στις 3 Οκτωβρίου, δύο μέρες μετά τον προϋπολογισμό, το τουρκικό υπουργείο Άμυνας ανακοίνωσε «Οδικό Χάρτη Αμυντικής Συνεργασίας» με τη Γαλλία. Από γαλλικής πλευράς, στις συνομιλίες συμμετείχε η υφυπουργός Ενόπλων Δυνάμεων Αλίς Ρυφό, σύμφωνα με το UNI.

Ο χάρτης προβλέπει τακτικές συναντήσεις, εναλλάξ σε Άγκυρα και Παρίσι. Στο τραπέζι μπαίνουν κοινά αμυντικά προγράμματα, αεράμυνα και ανταλλαγή πληροφοριών. Η πρώτη συνάντηση πέφτει στο τελευταίο τρίμηνο του 2026. Πάντως, καμία πλευρά δεν έχει δημοσιεύσει λίστα προγραμμάτων ή αξία.

Το προηγούμενο βήμα ήρθε τον Ιούλιο. Στις 6 Ιουλίου, το Reuters μετέδωσε, επικαλούμενο πέντε πηγές, ότι η Γαλλία δείχνει διάθεση να πουλήσει το σύστημα SAMP/T στην Τουρκία, όπως αναπαράγει το StratNews Global. Η Ιταλία στήριζε την πώληση εδώ και χρόνια. Αντίθετα, το Παρίσι αποτέλεσε το βασικό πολιτικό εμπόδιο.

Οι πηγές συνέδεσαν τη γαλλική μετατόπιση με τη συνάντηση Μακρόν-Μελόνι στις 25 Ιουνίου. Το SAMP/T το παράγει η Eurosam, κοινοπραξία της MBDA France, της MBDA Italia και της Thales. Ωστόσο, το Ελιζέ απάντησε ότι το ρεπορτάζ περιέχει «σημαντικές ανακρίβειες», χωρίς να διευκρινίσει ποιες.

Τι σημαίνει η στροφή του Μακρόν για την Ελλάδα

Η χρονολογία φτάνει ως την Αθήνα. Στις 24 και 25 Απριλίου, ο Μακρόν υπέγραψε στην Αθήνα εννέα συμφωνίες με τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Ανάμεσά τους, την ανανέωση της αμυντικής συμφωνίας του 2021 για πέντε χρόνια, με αυτόματη παράταση στη συνέχεια.

Η συμφωνία υποχρεώνει τις δύο χώρες να βοηθήσουν η μία την άλλη σε περίπτωση επίθεσης, κατά το Reuters. Ο ίδιος ο Μακρόν δήλωσε τότε ότι η Γαλλία «θα σταθεί δίπλα στην Ελλάδα» αν δεχτεί επίθεση. Έξι μήνες αργότερα, το Παρίσι κρατά ρήτρα συνδρομής με την Αθήνα και αμυντικό δίαυλο με την Άγκυρα.

Επιπλέον, το ίδιο ρεπορτάζ του Reuters για το SAMP/T σημείωσε ότι η Γαλλία πρέπει να καθησυχάσει Ελλάδα και Κύπρο πριν από οποιαδήποτε πώληση. Η τουρκική Daily Sabah κατέγραψε στις 9 Οκτωβρίου ανησυχία στον ελληνικό Τύπο, χωρίς επίσημη ελληνική αντίδραση.

Η εικόνα έχει και μια σχεδόν ειρωνική πλευρά. Η Ελλάδα δανείζεται σήμερα φθηνότερα από τη Γαλλία, όπως εξήγησε το Euronews στις 15 Σεπτεμβρίου. Δηλαδή ο σύμμαχος που εγγυάται την ελληνική ασφάλεια κουβαλά σήμερα το βαρύτερο δημοσιονομικό φορτίο.

Στο βάθος, η πολιτική σκηνή αλλάζει. Οι προεδρικές εκλογές πέφτουν στις 18 Απριλίου και 2 Μαΐου 2027, κατά την ING. Η Λεπέν προηγείται στις δημοσκοπήσεις και έχει κάνει το καύσιμο σημαία της ήδη από το 2018.

Η πρώτη συνάντηση Παρισιού και Άγκυρας για τον χάρτη πέφτει μέσα στο τρίμηνο. Η Moody’s βγάζει την ετυμηγορία της στις 23 Οκτωβρίου. Και ο Μακρόν επιστρέφει από τον Κόλπο στις 21 Οκτωβρίου, με ή χωρίς ντίζελ.