Ο Μερτς ζητά «Συμφωνία Πλάζα» για το γιουάν: η Γερμανία σκληραίνει τη γραμμή της ΕΕ απέναντι στην Κίνα
Ο Γερμανός καγκελάριος μιλά για νόμισμα υποτιμημένο κατά 30% και για αγορές που «κατακλύζονται» από κινεζικές επιδοτήσεις. Μια στροφή με βαθιές συνέπειες για την Ευρώπη και την Ελλάδα.
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς σε δηλώσεις στις Βρυξέλλες μετά τη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου
Η Γερμανία ανεβάζει τους τόνους απέναντι στην Κίνα για το εμπόριο και το νόμισμα. Συγκεκριμένα, ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς μίλησε στις Βρυξέλλες μετά τη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Μάλιστα, χαρακτήρισε το γιουάν υποτιμημένο κατά 30%, πολύ πάνω από την εκτίμηση του ΔΝΤ. Δηλαδή, ζήτησε ουσιαστικά μια νέου τύπου «Συμφωνία Πλάζα» για τις ισοτιμίες. Όμως το αίτημα αυτό ανοίγει ένα μεγάλο μέτωπο με το Πεκίνο. Έτσι, η Γερμανία επιβάλλει στην πράξη την αυστηρή γραμμή της ΕΕ.
Τι είπε ο Μερτς
Ο καγκελάριος έκανε μια από τις πιο σκληρές του τοποθετήσεις. Πρώτον, είπε ότι η Κίνα «κατακλύζει τις αγορές» με «υψηλές επιδοτήσεις». Δηλαδή, στόχευσε ευθέως στην πλεονάζουσα βιομηχανική παραγωγική ικανότητα. Μάλιστα, χαρακτήρισε «μη αποδεκτό» έναν συνδυασμό επιδοτήσεων και ελεγχόμενου νομίσματος. Επιπλέον, τόνισε ότι το γιουάν δεν μετατρέπεται ελεύθερα. Όμως η εκτίμησή του για 30% υπερβαίνει κατά πολύ το «περίπου 16%» του ΔΝΤ. Γι’ αυτό τα λόγια του ξεχωρίζουν για τη δριμύτητά τους.
Τι ήταν η «Συμφωνία Πλάζα»
Η αναφορά στην ιστορία δεν είναι τυχαία. Πρώτον, η Συμφωνία Πλάζα του 1985 άλλαξε τις ισοτιμίες παγκοσμίως. Δηλαδή, ΗΠΑ, Ιαπωνία, Γερμανία, Γαλλία και Βρετανία αποδυνάμωσαν τότε το δολάριο. Μάλιστα, το γιεν ανατιμήθηκε απότομα τα επόμενα χρόνια. Όμως πολλοί συνδέουν εκείνη την κίνηση με τη μετέπειτα στασιμότητα της Ιαπωνίας. Γι’ αυτό η επίκλησή της σήμερα στέλνει ένα βαρύ μήνυμα στο Πεκίνο. Επιπλέον, υπονοεί συντονισμένη πίεση για ανατίμηση του γιουάν.
Η θέση της Κίνας
Η άλλη πλευρά διαβάζει εντελώς διαφορετικά την εικόνα. Πρώτον, το Πεκίνο απορρίπτει σταθερά τις κατηγορίες για «πλεονάζουσα ικανότητα». Δηλαδή, τις θεωρεί πρόσχημα προστατευτισμού της Δύσης. Μάλιστα, υποστηρίζει ότι η ανταγωνιστικότητά του πατά σε κλίμακα και τεχνολογία. Επιπλέον, αντιτείνει ότι ελέγχει το νόμισμα για λόγους σταθερότητας. Όμως οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες βλέπουν αθέμιτο πλεονέκτημα. Γι’ αυτό η ίδια συζήτηση παράγει δύο αντίθετες αλήθειες.
Γιατί στρέφεται τώρα η Γερμανία
Η σκλήρυνση του Βερολίνου έχει συγκεκριμένα αίτια. Πρώτον, η γερμανική βιομηχανία πιέζεται ασφυκτικά από τον κινεζικό ανταγωνισμό. Δηλαδή, αυτοκίνητα, χημικά και μηχανήματα χάνουν μερίδια αγοράς. Μάλιστα, η εποχή του φθηνού ρωσικού φυσικού αερίου τελείωσε οριστικά. Επιπλέον, ο Μερτς ευθυγραμμίζεται με τους δασμούς της ΕΕ στα κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα. Όμως μέχρι πρόσφατα η Γερμανία απέφευγε τέτοιες ανοιχτές συγκρούσεις. Γι’ αυτό η στροφή αυτή δείχνει αλλαγή δόγματος στο Βερολίνο.
Γιατί αφορά την Ευρώπη και την Ελλάδα
Η αντιπαράθεση αγγίζει άμεσα Ευρώπη και Ελλάδα. Πρώτον, μια εμπορική κλιμάκωση χτυπά εξαγωγές, τιμές και θέσεις εργασίας. Δηλαδή, η ΕΕ ισορροπεί δύσκολα ανάμεσα σε προστασία και ανοιχτές αγορές. Μάλιστα, η Ελλάδα διατηρεί στενούς οικονομικούς δεσμούς με την Κίνα. Συγκεκριμένα, μέσα από την COSCO και το λιμάνι του Πειραιά. Επιπλέον, η Αθήνα εξαρτάται από σταθερές παγκόσμιες εμπορικές ροές για τη ναυτιλία της. Γι’ αυτό κάθε «νομισματικός πόλεμος» την αφορά κατευθείαν. Όμως ταυτόχρονα μοιράζεται και τις ευρωπαϊκές ανησυχίες για αθέμιτο ανταγωνισμό.
Η μεγάλη εικόνα
Η μεγάλη εικόνα δείχνει μια Ευρώπη που αναζητά νέα στάση. Πρώτον, το νόμισμα μπαίνει πλέον στο επίκεντρο του εμπορικού ανταγωνισμού. Δηλαδή, η διαμάχη ξεπερνά τους δασμούς και αγγίζει τις ισοτιμίες. Όμως μια «Συμφωνία Πλάζα» απαιτεί συναίνεση που σήμερα δεν υπάρχει. Μάλιστα, η Κίνα του 2026 δεν θυμίζει την Ιαπωνία του 1985. Γι’ αυτό η πρόταση μοιάζει περισσότερο με μήνυμα παρά με σχέδιο. Τελικά, την επόμενη φάση την ορίζουν οι αντοχές των δύο οικονομιών και η ενότητα της ΕΕ.
