Το άνοιγμα του χρηματιστηρίου και τα capital controls
3 Αυγούστου 2015
Το πρωινό της 3ης Αυγούστου 2015, οι οθόνες στο Χρηματιστήριο Αθηνών άναψαν ξανά μετά από 5 ολόκληρες εβδομάδες απόλυτου σκοταδιού. Η βίαιη επιβολή των capital controls στα τέλη Ιουνίου είχε ήδη παραλύσει την πραγματική οικονομία, αλλά η επανεκκίνηση των συναλλαγών στο ταμπλό αποκάλυψε το πραγματικό, ωμό μέγεθος της καταστροφής. Ο Γενικός Δείκτης κατακρημνίστηκε άνω του 16% στα πρώτα λεπτά, με τον τραπεζικό κλάδο να καταρρέει κυριολεκτικά στο -30%, κλειδώνοντας στο ημερήσιο limit down χωρίς κανέναν απολύτως αγοραστή.
Αυτή η ημέρα δεν ήταν απλώς μια «κακή συνεδρίαση». Ήταν η απόλυτη εξαέρωση του εγχώριου πλούτου και η παραδοχή της πλήρους απώλειας εθνικής νομισματικής κυριαρχίας. Οι Έλληνες επενδυτές παρακολουθούσαν παγιδευμένοι τα χαρτοφυλάκιά τους να μηδενίζονται, στερούμενοι το βασικότερο οξυγόνο κάθε σύγχρονης κεφαλαιαγοράς: τη ρευστότητα. Αν κοιτάξουμε το σημερινό παγκόσμιο μακροοικονομικό τοπίο, το μάθημα της Αθήνας παραμένει ανατριχιαστικά επίκαιρο. Οι σύγχρονες αγορές θεωρούν την απρόσκοπτη πρόσβαση στο κεφάλαιο ως δεδομένο φυσικό δικαίωμα. Ωστόσο, όπως απέδειξαν οι πρόσφατες κρίσεις περιφερειακών τραπεζών (βλέπε SVB ή Credit Suisse), όταν ο γεωπολιτικός κίνδυνος ή η ακραία νομισματική σύσφιξη χτυπήσουν το σύστημα, οι κεντρικές τράπεζες μπορούν να κατεβάσουν τον διακόπτη της ρευστότητας εν μια νυκτί. Η 3η Αυγούστου 2015 μας δίδαξε με τον πιο σκληρό τρόπο ότι, σε περιόδους ασύμμετρων κρίσεων, οι μετοχές δεν είναι παρά ψηφιακές εγγραφές χωρίς καμία απολύτως αξία αν δεν μπορείς να τις ρευστοποιήσεις. Ήταν η στιγμή που η μακροοικονομία εκδικήθηκε ανελέητα την πολιτική αυταπάτη.

