Το αμερικανικό χρέος σπάει το φράγμα του τρισεκατομμυρίου
22 Οκτωβρίου 1981
Στις 22 Οκτωβρίου 1981, οι Ηνωμένες Πολιτείες πέρασαν ένα ιστορικό οικονομικό ορόσημο που μέχρι τότε φάνταζε σχεδόν αδιανόητο. Για πρώτη φορά, το ομοσπονδιακό δημόσιο χρέος των ΗΠΑ ξεπέρασε το ένα τρισεκατομμύριο δολάρια, σηματοδοτώντας μια νέα εποχή για τα δημόσια οικονομικά της μεγαλύτερης οικονομίας του κόσμου.
σχετικά άρθρα
Η ανακοίνωση έγινε από το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, το οποίο επιβεβαίωσε ότι οι καθημερινές συναλλαγές δανεισμού του Δημοσίου είχαν ωθήσει το συνολικό χρέος πάνω από το συμβολικό όριο των 1.000.000.000.000 δολαρίων.
Στο τέλος της ημέρας, σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιεύθηκαν, το χρέος είχε φτάσει περίπου τα 1,000878 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Η εξέλιξη προκάλεσε πολιτικές αντιδράσεις στην Ουάσιγκτον, καθώς ο πρόεδρος Ronald Reagan είχε αναλάβει την εξουσία μόλις εννέα μήνες νωρίτερα, υποσχόμενος να περιορίσει τον ρόλο του κράτους, να μειώσει τη φορολογία και να συγκρατήσει τις δημόσιες δαπάνες.
Το πρόβλημα, ωστόσο, είχε βαθύτερες ρίζες. Το αμερικανικό χρέος είχε συσσωρευτεί μέσα από δεκαετίες ελλειμματικών προϋπολογισμών, οικονομικών κρίσεων, στρατιωτικών δαπανών και διαδοχικών κυβερνητικών επιλογών.
Εκείνη την εποχή, η αμερικανική οικονομία βρισκόταν αντιμέτωπη με υψηλό πληθωρισμό, αυξημένα επιτόκια και επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας. Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ, υπό τον Paul Volcker, ακολουθούσε ιδιαίτερα αυστηρή νομισματική πολιτική για την καταπολέμηση του πληθωρισμού.
Τα υψηλά επιτόκια αύξαναν παράλληλα το κόστος εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της εποχής, μόνο οι ετήσιες πληρωμές τόκων πλησίαζαν τα 96 δισεκατομμύρια δολάρια.
Το ενδιαφέρον είναι ότι η υπέρβαση του ενός τρισεκατομμυρίου δεν προήλθε από κάποια έκτακτη κυβερνητική απόφαση. Συνέβη στο πλαίσιο των συνηθισμένων πράξεων χρηματοδότησης του αμερικανικού Δημοσίου, μέσω της έκδοσης βραχυπρόθεσμων κρατικών τίτλων.
Το γεγονός αυτό ανέδειξε μια βασική πραγματικότητα των δημόσιων οικονομικών: το δημόσιο χρέος είναι το σωρευτικό αποτέλεσμα αποφάσεων πολλών ετών και δεν μπορεί να αποδοθεί αποκλειστικά σε μία κυβέρνηση.
Η διαχείρισή του εξαρτάται από το κόστος δανεισμού, τον ρυθμό ανάπτυξης, τα δημοσιονομικά ελλείμματα και την εμπιστοσύνη των επενδυτών.
Σήμερα, η 22α Οκτωβρίου 1981 αποτελεί σημείο αναφοράς στην ιστορία της αμερικανικής οικονομίας. Υπενθυμίζει ότι οι αριθμητικές υπερβάσεις αποκτούν ιδιαίτερη πολιτική σημασία, αλλά η ουσιαστική αξιολόγηση του χρέους απαιτεί να εξετάζονται επίσης η σχέση του με το ΑΕΠ και η δυνατότητα μιας χώρας να εξυπηρετεί τις υποχρεώσεις της.
Το πρώτο τρισεκατομμύριο ήταν ένα ιστορικό ορόσημο. Η συζήτηση που άνοιξε τότε για τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών εξακολουθεί να βρίσκεται στο επίκεντρο της παγκόσμιας οικονομικής πολιτικής.
