«Ηλιοτρόπια» του Βαν Γκογκ και η κορύφωση της ιαπωνικής φούσκας

30 Μαρτίου 1987

«Ηλιοτρόπια» του Βαν Γκογκ και η κορύφωση της ιαπωνικής φούσκας

Σε μια δημοπρασία του οίκου Christie’s στο Λονδίνο, η ιαπωνική ασφαλιστική εταιρεία Yasuda Fire & Marine Insurance αγοράζει τον πίνακα «Ηλιοτρόπια» (Sunflowers) του Βίνσεντ βαν Γκογκ έναντι 39,9 εκατομμυρίων δολαρίων. Το ποσό συνέτριψε κάθε προηγούμενο ρεκόρ πώλησης έργου τέχνης, τριπλασιάζοντας την αμέσως προηγούμενη υψηλότερη τιμή.

σχετικά άρθρα

Οικονομικά, αυτή η αγορά δεν αφορούσε την αγάπη για τον μετα-ιμπρεσιονισμό. Ήταν το απόλυτο σύμπτωμα της Ιαπωνικής Φούσκας Περιουσιακών Στοιχείων (Japanese Asset Price Bubble). Εκείνη την περίοδο, η Τράπεζα της Ιαπωνίας είχε πλημμυρίσει την αγορά με φθηνό χρήμα (μηδενικά επιτόκια), και το γεν ήταν πανίσχυρο. Οι ιαπωνικές εταιρείες είχαν τόση υπερβάλλουσα ρευστότητα, που άρχισαν να αγοράζουν δυτικά τρόπαια—από το Κέντρο Ροκφέλερ μέχρι αριστουργήματα της τέχνης—ως «Αγαθά Veblen» (σύμβολα κύρους).

Η 30ή Μαρτίου 1987 σηματοδοτεί τη στιγμή που η τέχνη μετατράπηκε επίσημα σε εναλλακτική κατηγορία επένδυσης (Alternative Asset Class) για το θεσμικό κεφάλαιο. Μας υπενθυμίζει όμως και κάτι πιο σκοτεινό: όταν το φθηνό χρήμα δεν βρίσκει παραγωγικές διεξόδους, καταλήγει να δημιουργεί φούσκες σε περιουσιακά στοιχεία των οποίων η αξία βασίζεται αποκλειστικά στην ψευδαίσθηση της σπανιότητας.