Ο Greenspan παραδέχεται το μεγάλο λάθος των αγορών
23 Οκτωβρίου 2008
Στις 23 Οκτωβρίου 2008, ο άνθρωπος που για σχεδόν δύο δεκαετίες είχε θεωρηθεί ένας από τους ισχυρότερους οικονομικούς παράγοντες του πλανήτη βρέθηκε ενώπιον του αμερικανικού Κογκρέσου, αναγνωρίζοντας ότι η οικονομική του φιλοσοφία είχε αποδειχθεί ανεπαρκής μπροστά στην παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση.
σχετικά άρθρα
Ο Alan Greenspan, πρώην πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed), παραδέχθηκε κατά τη διάρκεια ακρόασης στη Βουλή των Αντιπροσώπων ότι είχε εντοπίσει ένα σοβαρό ελάττωμα στη θεωρητική του αντίληψη για τη λειτουργία των χρηματοπιστωτικών αγορών.
Ήταν μια εντυπωσιακή παραδοχή από έναν οικονομολόγο που είχε συνδέσει το όνομά του με την απελευθέρωση των αγορών, την περιορισμένη κρατική παρέμβαση και την αυτορρύθμιση του τραπεζικού συστήματος.
Ο Greenspan είχε ηγηθεί της Fed από το 1987 έως το 2006, υπηρετώντας υπό τέσσερις Αμερικανούς προέδρους. Κατά τη διάρκεια της θητείας του είχε αποκτήσει εξαιρετικά μεγάλη επιρροή στις χρηματοπιστωτικές αγορές, με τους επενδυτές να παρακολουθούν ακόμη και τις πιο μικρές διαφοροποιήσεις στις δημόσιες τοποθετήσεις του.
Ωστόσο, η κατάρρευση της αμερικανικής αγοράς στεγαστικών δανείων και η χρεοκοπία της Lehman Brothers είχαν ανατρέψει πολλές από τις βεβαιότητες της προηγούμενης περιόδου.
Στην ακρόαση της 23ης Οκτωβρίου, ο Greenspan αναγνώρισε ότι είχε υποτιμήσει την αδυναμία των τραπεζών και των επενδυτικών οργανισμών να προστατεύσουν αποτελεσματικά τα συμφέροντα των ίδιων των μετόχων τους.
Η βασική του παραδοχή ήταν ότι η επιδίωξη του ιδιωτικού συμφέροντος δεν αποτελούσε επαρκή εγγύηση για τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Η δήλωση είχε ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η παγκόσμια οικονομία βρισκόταν ήδη αντιμέτωπη με πρωτοφανή προβλήματα ρευστότητας και εμπιστοσύνης.
Οι τράπεζες περιόριζαν τον δανεισμό, οι χρηματιστηριακές αγορές κατέρρεαν και οι κυβερνήσεις αναγκάζονταν να διαθέτουν τεράστια δημόσια κεφάλαια για τη διάσωση χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.
Ο Greenspan περιέγραψε την κρίση ως πιστωτικό τσουνάμι πρωτοφανούς έντασης, αναγνωρίζοντας ότι η έκταση της κατάρρευσης είχε ξεπεράσει τις προηγούμενες εκτιμήσεις του.
Η ακρόαση πραγματοποιήθηκε υπό την προεδρία του βουλευτή Henry Waxman, ο οποίος πίεσε τον πρώην κεντρικό τραπεζίτη να εξηγήσει κατά πόσο οι επιλογές του είχαν συμβάλει στη δημιουργία της κρίσης.
Η συζήτηση επικεντρώθηκε ιδιαίτερα στην ανεπαρκή εποπτεία των στεγαστικών δανείων υψηλού κινδύνου, των σύνθετων χρηματοοικονομικών προϊόντων και των πιστωτικών παραγώγων.
Η κατάθεση αποτέλεσε ιστορική στιγμή στην οικονομική πολιτική, καθώς σηματοδότησε τη δημόσια αμφισβήτηση μιας αντίληψης που είχε κυριαρχήσει επί δεκαετίες.
Η 23η Οκτωβρίου 2008 υπενθυμίζει ότι η ελεύθερη αγορά και η χρηματοπιστωτική σταθερότητα δεν ταυτίζονται αυτομάτως.
Το δίδαγμα εκείνης της ημέρας εξακολουθεί να επηρεάζει τη συζήτηση για τον ρόλο των κεντρικών τραπεζών, της τραπεζικής εποπτείας και των κρατικών ρυθμιστικών μηχανισμών.
