Ουίλιαμ Κέντριτζ: Ο μύθος του Ορφέα και της Ευρυδίκης ζωντανεύει στην Αθήνα μέσα από την όπερα και την τέχνη
Στη νέα σκηνική εκδοχή του, ο Ουίλιαμ Κέντριτζ μεταφέρει τη δράση στις αρχές του 20ού αιώνα, δημιουργώντας ένα ιδιαίτερο περιβάλλον στο οποίο συνυπάρχουν η ζωντανή ερμηνεία, τα σχέδια, οι κινούμενες εικόνες και οι βιντεοπροβολές.
Ένα ξεχωριστό καλλιτεχνικό ταξίδι στον αρχαίο ελληνικό μύθο του Ορφέα και της Ευρυδίκης παρουσιάζει στην Αθήνα ο διεθνούς φήμης Νοτιοαφρικανός εικαστικός και σκηνοθέτης Ουίλιαμ Κέντριτζ, μέσα από δύο σημαντικές πολιτιστικές παραγωγές που συνδυάζουν τη μουσική, το θέατρο και τις εικαστικές τέχνες.
σχετικά άρθρα
Ο πολυδιάστατος δημιουργός υπογράφει τη σκηνοθεσία της όπερας «Ορφέας» του Κλάουντιο Μοντεβέρντι, η οποία κάνει πρεμιέρα στις 30 Οκτωβρίου στην Εθνική Λυρική Σκηνή, ενώ παράλληλα παρουσιάζει την ατομική του έκθεση «Imitate the Sleep of Stones» («Μιμήσου τον ύπνο των λίθων») στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.
Κοινός παρονομαστής των δύο δημιουργιών είναι ο διαχρονικός μύθος του Ορφέα, ο οποίος κατεβαίνει στον Κάτω Κόσμο με σκοπό να επαναφέρει στη ζωή την αγαπημένη του Ευρυδίκη. Με μοναδικό όπλο τη μουσική του, καταφέρνει να συγκινήσει ακόμη και τις θεότητες του Άδη, εξασφαλίζοντας την επιστροφή της με έναν απαράβατο όρο: να μη γυρίσει να την κοιτάξει πριν βγουν στον κόσμο των ζωντανών.
Ωστόσο, η αμφιβολία και η αγωνία οδηγούν τον Ορφέα να παραβεί τη συμφωνία, χάνοντας οριστικά την Ευρυδίκη. Η ιστορία αυτή, που πραγματεύεται την αγάπη, την απώλεια, τον θάνατο και την ανθρώπινη επιθυμία για την υπέρβασή του, αποτελεί τη βασική πηγή έμπνευσης του Κέντριτζ.
Η όπερα του Μοντεβέρντι, που παρουσιάστηκε για πρώτη φορά το 1607 στη Μάντοβα της Ιταλίας, κατέχει ξεχωριστή θέση στην ιστορία της μουσικής, καθώς θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα έργα για τη διαμόρφωση της όπερας ως ολοκληρωμένης δραματικής τέχνης.
Στη νέα σκηνική εκδοχή του, ο Ουίλιαμ Κέντριτζ μεταφέρει τη δράση στις αρχές του 20ού αιώνα, δημιουργώντας ένα ιδιαίτερο περιβάλλον στο οποίο συνυπάρχουν η ζωντανή ερμηνεία, τα σχέδια, οι κινούμενες εικόνες και οι βιντεοπροβολές. Η παραγωγή πραγματοποιείται σε συνεργασία της Εθνικής Λυρικής Σκηνής με το Φεστιβάλ του Γκλάιντμπορν και τη Μητροπολιτική Όπερα της Νέας Υόρκης.
Τη μουσική διεύθυνση αναλαμβάνει ο Κωνσταντίνος Τερζάκης, ενώ η ενορχήστρωση για σύγχρονα μουσικά όργανα φέρει την υπογραφή του Νίκο Μιούλι. Στους πρωταγωνιστικούς ρόλους συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, ο Χρήστος Κεχρής, η Μαρία Κωστράκη και η Μαίρη-Έλεν Νέζη.
Παράλληλα, στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, ο δημιουργός επιχειρεί έναν διαφορετικό διάλογο ανάμεσα στη σύγχρονη τέχνη και την αρχαία ελληνική πολιτιστική κληρονομιά. Η έκθεση «Μιμήσου τον ύπνο των λίθων», που θα διαρκέσει από τις 30 Οκτωβρίου 2026 έως τις 24 Ιανουαρίου 2027, παρουσιάζει έργα του Κέντριτζ δίπλα σε επιλεγμένα αρχαιολογικά ευρήματα.
Ατσάλινες ανθρώπινες μορφές, χάρτινες σιλουέτες δέντρων, σχέδια και αντικείμενα συνυπάρχουν με αρχαία αγγεία, γλυπτά και μουσικά όργανα, αναδεικνύοντας τις διαφορετικές ερμηνείες του μύθου μέσα στους αιώνες.
Ξεχωριστή θέση στην έκθεση κατέχει ένα διόραμα που αξιοποιεί την τεχνική της οπτικής ψευδαίσθησης «Pepper’s Ghost», συνδυάζοντας κινούμενες εικόνες και τρισδιάστατα σκηνικά στοιχεία. Μέσα από αυτή την προσέγγιση, ο καλλιτέχνης εξερευνά τα όρια ανάμεσα στην παρουσία και την απουσία, τη μνήμη και τη λήθη.
Ο Ουίλιαμ Κέντριτζ έχει εκφράσει τη χαρά του για την παρουσίαση των έργων του στην Αθήνα, επισημαίνοντας τη σημασία της συνάντησης της σύγχρονης δημιουργίας με τις αρχαιότητες και τα διαχρονικά ερωτήματα που αναδεικνύει ο μύθος του Ορφέα και της Ευρυδίκης.
Οι παραστάσεις της όπερας «Ορφέας» θα πραγματοποιηθούν στις 30 Οκτωβρίου και στις 1, 4, 6, 8, 10, 12 και 14 Νοεμβρίου 2026, στην Αίθουσα Σταύρος Νιάρχος της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος.
Οι δύο καλλιτεχνικές παραγωγές προσφέρουν στο αθηναϊκό κοινό την ευκαιρία να γνωρίσει το δημιουργικό σύμπαν ενός από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της σύγχρονης τέχνης, μέσα από μια νέα προσέγγιση ενός μύθου που συνεχίζει να συγκινεί και να εμπνέει.
