Βορίδης, Πλεύρης και Γεωργιάδης στην πρώτη γραμμή κατά Σαμαρά
Μητσοτάκης εναντίον Σαμαρά: Η μεγάλη μάχη για την δεξιά
Δεν πρόκειται πλέον για μια προσωπική πολιτική αντιπαράθεση. Η σύγκρουση ανάμεσα στον Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Αντώνη Σαμαρά αποκτά ευρύτερες διαστάσεις και αγγίζει πλέον τον ίδιο τον πυρήνα της Νέας Δημοκρατίας: ποιος θα έχει το πολιτικό πάνω χέρι στη δεξιά παράταξη και ποιος θα καθορίζει την ατζέντα της μέχρι τις κάλπες.
σχετικά άρθρα
Στο Μέγαρο Μαξίμου φαίνεται να αντιλαμβάνονται ότι η αντιμετώπιση του Αντώνη Σαμαρά δεν μπορεί να περιοριστεί σε απαντήσεις του πρωθυπουργού κάθε φορά που ο πρώην πρωθυπουργός παρεμβαίνει δημόσια.
Η επιλογή που διαμορφώνεται είναι διαφορετική και σαφώς πιο σύνθετη: να περιοριστεί πολιτικά ο Σαμαράς χωρίς να μετατραπεί σε κεντρικό αντίπαλο του ίδιου του Μητσοτάκη. Γι’ αυτό και η κυβερνητική απάντηση περνά μέσα από πρόσωπα που γνωρίζουν καλά τη δεξιά παράταξη, έχουν ισχυρό πολιτικό αποτύπωμα και μπορούν να απευθυνθούν στο ίδιο ακροατήριο. Στην πρώτη γραμμή βρίσκονται ο Μάκης Βορίδης, ο Θάνος Πλεύρης και ο Άδωνις Γεωργιάδης.
Το πολιτικό παράδοξο είναι ότι πρόκειται για πρόσωπα που συνδέονται με μια προηγούμενη φάση ανασύνθεσης της δεξιάς παράταξης, στην οποία είχε συμβάλει και ο ίδιος ο Αντώνης Σαμαράς. Σήμερα, όμως, το πολιτικό σκηνικό έχει αντιστραφεί. Πρόσωπα που βρέθηκαν μέσα στη ΝΔ μέσα από τις διεργασίες της ευρύτερης δεξιάς αποτελούν πλέον μέρος της άμυνας απέναντι στον ίδιο τον πρώην πρωθυπουργό.
Δεν θέλουν να τον νικήσουν – Θέλουν να του κόψουν τον δρόμο
Το πραγματικό σχέδιο δεν είναι απαραίτητα μια κατά μέτωπο σύγκρουση Μητσοτάκη – Σαμαρά.
Το ζητούμενο είναι πιο βαθύ: να μην επιτραπεί στον πρώην πρωθυπουργό να εμφανιστεί ως ο μοναδικός αυθεντικός εκφραστής της παραδοσιακής δεξιάς. Ο Σαμαράς διαθέτει πολιτικό κεφάλαιο, προσωπική αναγνωρισιμότητα και πρόσβαση σε ένα τμήμα της συντηρητικής εκλογικής βάσης της ΝΔ. Αυτό ακριβώς είναι που προκαλεί ανησυχία στο κυβερνητικό επιτελείο.
Γιατί το πρόβλημα δεν θα ήταν μόνο η απώλεια κάποιων ποσοστιαίων μονάδων.
Το πραγματικό πρόβλημα θα ήταν πολύ μεγαλύτερο: να αρχίσει η δεξιά βάση να αναζητά πολιτική έκφραση έξω από το σημερινό κυβερνητικό αφήγημα.
Και τότε η συζήτηση δεν θα αφορά απλώς τις σχέσεις δύο πρώην και νυν πρωθυπουργών.
Θα αφορά την ίδια την ταυτότητα της Νέας Δημοκρατίας.
Ο Βορίδης στην πρώτη γραμμή
Ο Μάκης Βορίδης αποτελεί ένα από τα πιο κρίσιμα πρόσωπα αυτής της στρατηγικής.
Η παρέμβασή του δεν έχει απλώς χαρακτήρα κυβερνητικής απάντησης. Έχει ιδεολογικό βάρος, καθώς ο ίδιος μπορεί να συνομιλήσει με το συντηρητικό ακροατήριο και να επιχειρήσει να αποδομήσει το επιχείρημα ότι η κυβέρνηση έχει εγκαταλείψει τις παραδοσιακές αναφορές της δεξιάς.
Η δική του αποστολή είναι ουσιαστικά να μεταφέρει τη συζήτηση από το πρόσωπο του Σαμαρά στην πολιτική πρόταση που βρίσκεται πίσω από τη ρητορική του.
Το ερώτημα που θα επιχειρήσει να θέσει η κυβέρνηση είναι απλό αλλά πολιτικά κρίσιμο:
Ποια ακριβώς είναι η επόμενη ημέρα που προτείνει ο Σαμαράς;
Με αυτόν τον τρόπο το Μαξίμου επιχειρεί να αποφύγει την παγίδα μιας προσωπικής σύγκρουσης και να μετατρέψει την αντιπαράθεση σε σύγκριση πολιτικών γραμμών.
Πλεύρης: Το μήνυμα προς το συντηρητικό ακροατήριο
Ο Θάνος Πλεύρης συμπληρώνει την κυβερνητική εικόνα.
Με αιχμές που αγγίζουν ζητήματα ασφάλειας, μεταναστευτικού και δημόσιας τάξης, μπορεί να απευθυνθεί σε ένα κομμάτι του εκλογικού σώματος που αποτελεί παραδοσιακό πεδίο πολιτικής επιρροής του Σαμαρά.
Έτσι η κυβέρνηση επιχειρεί κάτι συγκεκριμένο:
να μη χαρίσει στον πρώην πρωθυπουργό το μονοπώλιο της συντηρητικής ατζέντας.
Η αντιπαράθεση δεν παρουσιάζεται πλέον ως «Μητσοτάκης απέναντι στον Σαμαρά».
Επιχειρείται να μετατραπεί σε μια ευρύτερη συζήτηση για το ποια δεξιά θέλει η Νέα Δημοκρατία και ποιος μπορεί να εκφράσει το εκλογικό της ακροατήριο.
Και εκεί βρίσκεται ίσως η σημαντικότερη πολιτική μάχη.
Γεωργιάδης: Η επίθεση με προσωπικό πολιτικό παρελθόν
Ο Άδωνις Γεωργιάδης κινείται σε διαφορετικό πεδίο.
Η δική του πολιτική παρέμβαση έχει μεγαλύτερη ένταση, περισσότερο προσωπικό στοιχείο και βασίζεται σε ένα επιχείρημα που μπορεί να γίνει ιδιαίτερα αποτελεσματικό επικοινωνιακά:
ποιοι ήταν εκείνοι που συμμετείχαν στη διεύρυνση της ΝΔ και ποιοι σήμερα παρουσιάζονται ως αποκλειστικοί θεματοφύλακες της δεξιάς ταυτότητας;
Με αυτό το επιχείρημα η κυβέρνηση επιχειρεί να αλλάξει το γήπεδο.
Από το «τι έκανε ο Μητσοτάκης στη Νέα Δημοκρατία» να περάσει η συζήτηση στο «τι έκανε ο ίδιος ο Σαμαράς στη Νέα Δημοκρατία και ποιες επιλογές έκανε στο παρελθόν».
Πρόκειται για μια προσπάθεια πολιτικού αντιπερισπασμού που μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη στην κυβερνητική στρατηγική.
Η «πολυπρόσωπη» άμυνα του Μαξίμου
Το ενδιαφέρον είναι ότι ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν βρίσκεται απαραίτητα καθημερινά στην πρώτη γραμμή αυτής της αντιπαράθεσης.
Αντίθετα, φαίνεται να επιλέγεται μια πολυπρόσωπη άμυνα.
Ο Βορίδης αναλαμβάνει το ιδεολογικό πεδίο.
Ο Πλεύρης επιχειρεί να κρατήσει επαφή με το συντηρητικό και πατριωτικό ακροατήριο.
Ο Γεωργιάδης σηκώνει τους τόνους και δίνει τη μάχη της δημόσιας αντιπαράθεσης.
Και ο πρωθυπουργός παραμένει ένα βήμα πίσω, επιχειρώντας να διατηρήσει την εικόνα του κυβερνήτη που ασχολείται με την οικονομία, τη διακυβέρνηση και την επόμενη ημέρα της χώρας.
Αυτό είναι ίσως και το πιο ουσιαστικό στοιχείο της στρατηγικής.
Ο Μητσοτάκης δεν θέλει να επιτρέψει στον Σαμαρά να τον παρασύρει σε μια προσωπική μονομαχία.
Γιατί μια τέτοια μονομαχία θα έδινε στον πρώην πρωθυπουργό ακριβώς τον ρόλο που επιδιώκει: του βασικού αντίπαλου πόλου μέσα στη δεξιά.
Το μεγάλο ρίσκο
Υπάρχει όμως και μια μεγάλη παγίδα.
Η υπερβολική πίεση μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα.
Όσο περισσότερα κυβερνητικά στελέχη επιτίθενται στον Σαμαρά, τόσο περισσότερο μπορεί να ενισχύεται η εικόνα ότι το Μαξίμου τον αντιμετωπίζει ως πραγματική πολιτική απειλή.
Και ένας πρώην πρωθυπουργός που εμφανίζεται ως «πολιορκούμενος» μπορεί να συσπειρώσει ευκολότερα ένα ακροατήριο που ήδη αισθάνεται ότι η σημερινή ΝΔ έχει απομακρυνθεί από ορισμένες παραδοσιακές πολιτικές της αναφορές.
Γι’ αυτό το εγχείρημα χρειάζεται λεπτούς χειρισμούς.
Να αποδυναμωθεί ο Σαμαράς χωρίς να ηρωοποιηθεί.
Να περιοριστεί η επιρροή του χωρίς να δημιουργηθεί η αίσθηση ότι διώκεται πολιτικά.
Και κυρίως, να μην καταφέρει να μετατρέψει τη δική του σύγκρουση με τον Μητσοτάκη σε γενικευμένη σύγκρουση με ολόκληρη τη Νέα Δημοκρατία.
Το πραγματικό στοίχημα μέχρι τις κάλπες
Ο Μητσοτάκης δεν έχει απέναντί του απλώς έναν πρώην πρωθυπουργό.
Έχει έναν πολιτικό που μπορεί να απευθυνθεί σε ένα κομμάτι της εκλογικής βάσης της ΝΔ με διαφορετική γλώσσα, διαφορετικές αναφορές και διαφορετικές πολιτικές προτεραιότητες.
Αυτό είναι που κάνει την υπόθεση Σαμαρά τόσο δύσκολη.
Γιατί ο Σαμαράς δεν χρειάζεται να κερδίσει τη Νέα Δημοκρατία για να προκαλέσει πολιτικό κόστος στην κυβέρνηση.
Αρκεί να μετακινήσει ένα κρίσιμο τμήμα της δεξιάς βάσης.
Τότε το πρόβλημα δεν θα είναι απλώς εκλογικό.
Θα είναι στρατηγικό.
Θα αφορά το εάν η Νέα Δημοκρατία θα μπορέσει να εμφανιστεί συμπαγής, ενιαία και πολιτικά κυρίαρχη μέχρι την επόμενη εκλογική αναμέτρηση.
Και εδώ ακριβώς βρίσκεται το μεγάλο στοίχημα του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Η επιχείρηση «αφοπλισμού» του Αντώνη Σαμαρά δεν αφορά τελικά το εάν ο πρώην πρωθυπουργός θα κερδίσει μια πολιτική αντιπαράθεση.
Αφορά το εάν θα καταφέρει να μετατρέψει τη δυσαρέσκεια σε οργανωμένη πολιτική δύναμη.
Και η κυβέρνηση γνωρίζει ότι, εάν αυτό συμβεί, η μάχη δεν θα δίνεται πλέον μόνο απέναντι στον Σαμαρά.
Θα δίνεται για τον έλεγχο της ίδιας της δεξιάς πολυκατοικίας.
