Η NASA ετοιμάζεται να ανακαλύψει 100.000 νέους πλανήτες – Το τηλεσκόπιο Roman θα ψάξει για τη νέα Γη
Το νέο τηλεσκόπιο φιλοδοξεί να αλλάξει αυτή την εικόνα, στρέφοντας το βλέμμα του πολύ πιο μακριά από ό,τι έχουν καταφέρει μέχρι σήμερα άλλα διαστημικά παρατηρητήρια
Μια νέα εποχή στην αναζήτηση πλανητών έξω από το Ηλιακό μας Σύστημα ετοιμάζεται να ανοίξει η NASA, καθώς το επερχόμενο Διαστημικό Τηλεσκόπιο Nancy Grace Roman αναμένεται να εντοπίσει έως και 100.000 νέους εξωπλανήτες, αριθμός που θα αλλάξει δραματικά όσα γνωρίζουμε σήμερα για τον Γαλαξία.
Μέχρι σήμερα έχουν επιβεβαιωθεί περίπου 6.300 εξωπλανήτες, όμως οι επιστήμονες εκτιμούν ότι το Roman θα πολλαπλασιάσει εντυπωσιακά αυτόν τον αριθμό, επεκτείνοντας την έρευνα σε περιοχές του Γαλαξία μας που παραμένουν σχεδόν ανεξερεύνητες.
Σύμφωνα με την ερευνήτρια της NASA Elisa Quintana, η αναζήτηση εξωπλανητών μέχρι σήμερα έχει επικεντρωθεί κυρίως στη «γειτονιά» του Ηλιακού Συστήματος.
«Ο γαλαξίας μας φιλοξενεί πολλά διαφορετικά περιβάλλοντα, αλλά όσον αφορά την αναζήτηση εξωπλανητών έχουμε εξερευνήσει ουσιαστικά μόνο τη δική μας γειτονιά», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Το νέο τηλεσκόπιο φιλοδοξεί να αλλάξει αυτή την εικόνα, στρέφοντας το βλέμμα του πολύ πιο μακριά από ό,τι έχουν καταφέρει μέχρι σήμερα άλλα διαστημικά παρατηρητήρια.

Πώς θα εντοπίζει τους νέους πλανήτες
Η βασική διαφορά του Roman σε σχέση με το γνωστό Διαστημικό Τηλεσκόπιο James Webb είναι ότι θα παρατηρεί τεράστιες περιοχές του Γαλαξία, εξερευνώντας περιοχές που μέχρι σήμερα δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς.
Όπως εξηγεί η Quintana, το Roman θα επεκτείνει την έρευνα σε διαφορετικά γαλαξιακά περιβάλλοντα, επιτρέποντας στους επιστήμονες να εξετάσουν εάν ο σχηματισμός πλανητών διαφέρει από περιοχή σε περιοχή μέσα στον Γαλαξία.
Οι περισσότεροι εξωπλανήτες που έχουν ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα βρίσκονται σε απόσταση λίγων χιλιάδων ετών φωτός από τη Γη. Το Roman, ωστόσο, θα μπορεί να φτάσει πολύ βαθύτερα στον Γαλαξία του Γαλαξία μας, παρακολουθώντας συνεχώς εκατοντάδες εκατομμύρια άστρα.
Για τον εντοπισμό των πλανητών θα χρησιμοποιηθούν δύο βασικές μέθοδοι.

Η πρώτη βασίζεται στη λεγόμενη διέλευση (transit). Όταν ένας πλανήτης περνά μπροστά από το άστρο του, όπως φαίνεται από τη Γη, μπλοκάρει ένα μικρό μέρος του φωτός του, προκαλώντας μια προσωρινή μείωση της φωτεινότητάς του.
Η δεύτερη μέθοδος είναι η βαρυτική μικροφακοποίηση (microlensing). Σε αυτή την περίπτωση, η βαρύτητα ενός άστρου και των πιθανών πλανητών που το περιβάλλουν λειτουργεί σαν φυσικός φακός, ενισχύοντας το φως ενός πιο απομακρυσμένου άστρου που βρίσκεται στο υπόβαθρο.
Οι μεταβολές αυτές επιτρέπουν στους επιστήμονες να εντοπίζουν πλανήτες που διαφορετικά θα ήταν αδύνατο να παρατηρηθούν.

Εκατοντάδες εκατομμύρια άστρα στο μικροσκόπιο
Ο μεταδιδακτορικός ερευνητής της NASA Robby Wilson εξηγεί ότι τα άστρα που διαθέτουν μεγαλύτερη ποσότητα βαρέων στοιχείων έχουν αυξημένες πιθανότητες να φιλοξενούν πλανήτες, ιδιαίτερα μεγάλους γιγάντιους κόσμους.
Το Roman αναμένεται να παρατηρήσει εκατοντάδες εκατομμύρια μακρινά άστρα, προσφέροντας τη δυνατότητα σύγκρισης διαφορετικών πλανητικών συστημάτων σε ολόκληρο τον Γαλαξία.
Η ποσότητα δεδομένων που θα συλλεχθεί αναμένεται να είναι τεράστια. Για τον λόγο αυτό οι επιστήμονες έχουν ήδη ξεκινήσει την ανάπτυξη συνθετικών βάσεων δεδομένων και συστημάτων μηχανικής μάθησης (machine learning), τα οποία θα βοηθήσουν στον εντοπισμό πραγματικών πλανητών και στον αποκλεισμό λανθασμένων ενδείξεων.
«Προετοιμαζόμαστε ήδη δημιουργώντας συνθετικά δεδομένα, εντοπίζοντας προσομοιωμένους πλανήτες και χρησιμοποιώντας μηχανική μάθηση για να φιλτράρουμε τα ψευδή σήματα», εξήγησε ο Wilson.
Η νέα αποστολή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η επιστημονική κοινότητα προσπαθεί να εξηγήσει και άλλα παράξενα φαινόμενα του διαστήματος, όπως το μυστηριώδες μπλε φως που έχει παρατηρηθεί 14 φορές από το 2018.
Μία από τις θεωρίες που εξετάζονται είναι ότι το φαινόμενο αυτό ίσως προκαλείται όταν ένα εξαιρετικά θερμό άστρο συγκρούεται ή καταλήγει σε μια μαύρη τρύπα, δημιουργώντας ένα εντυπωσιακό ενεργειακό ξέσπασμα.
Με το Roman να ετοιμάζεται να ξεκινήσει τις παρατηρήσεις του, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι τα επόμενα χρόνια θα μπορούσαν να φέρουν μία από τις μεγαλύτερες επαναστάσεις στην ιστορία της αστρονομίας, αποκαλύπτοντας χιλιάδες νέους κόσμους που μέχρι σήμερα παραμένουν αόρατοι.
