Κάποτε, η CIA ήταν ένας οργανισμός χωρίς πρόσωπο. Τρία γράμματα που παρέπεμπαν σε μαυρισμένα έγγραφα και άνδρες με κοστούμια που δεν υπήρχαν στα χαρτιά. Η ουσία μιας υπηρεσίας πληροφοριών ήταν ακριβώς αυτή: να μην γνωρίζεις τι κάνει. Σήμερα, όμως, είναι αδύνατο να περιηγηθείς στο YouTube ή το Spotify χωρίς να πέσεις πάνω σε έναν πρώην πράκτορα που μοιράζεται «σκοτεινά μυστικά» για τον τρόπο λειτουργίας του συστήματος.
Από τον John Kiriakou, τον άνθρωπο που αποκάλυψε το waterboarding, μέχρι τον Andrew Bustamante που πουλάει τεχνικές κατασκοπείας ως εργαλεία καριέρας, η κοινότητα των πληροφοριών κατακλύζει τα ψηφιακά μέσα. Είναι όμως αυτή η ξαφνική ειλικρίνεια μια πράξη γενναιότητας ή μια καλά ενορχηστρωμένη επιχείρηση influence;
Η «βιομηχανία» των αποκαλύψεων και το φαινόμενο Epstein
Ο John Kiriakou έχει γίνει viral με τις δηλώσεις του για την υπόθεση του Jeffrey Epstein. Ισχυρίζεται με παρρησία ότι ο Epstein ήταν ένας «access agent» των ισραηλινών υπηρεσιών, ένας άνθρωπος που κατασκεύασαν για να συλλέγει compromat (ενοχοποιητικό υλικό) από την παγκόσμια ελίτ. Αν και οι θεωρίες αυτές κυκλοφορούν χρόνια, το γεγονός ότι ακούγονται από το στόμα ενός βετεράνου της CIA τους προσδίδει μια αύρα εγκυρότητας που η κοινή γνώμη διψά να καταναλώσει.
Ωστόσο, αν παρατηρήσει κανείς προσεκτικά, οι απόψεις αυτών των «whistleblowers» συχνά εξελίσσονται παράλληλα με τις επίσημες διαρροές. Όταν βγήκαν τα νέα έγγραφα για τον Epstein, η θέση του Kiriakou μετακινήθηκε από το «αποκλειστικά Μοσάντ» σε μια πιο γενική εμπλοκή και άλλων υπηρεσιών, όπως η MI5 και η MI6. Αυτό εγείρει το ερώτημα: Μας λένε κάτι που πραγματικά γνωρίζουν από μέσα, ή απλώς ανακυκλώνουν τις mainstream πληροφορίες προσθέτοντας το κύρος της ιδιότητάς τους;

Vault 7: Όταν η τεχνολογία γίνεται όπλο αυτοκτονίας
Οι αποκαλύψεις δεν σταματούν στα πρόσωπα. Στο podcast του Danny Jones, ο Kiriakou περιέγραψε τεχνολογίες από τις διαρροές του Vault 7 που μοιάζουν με σενάριο επιστημονικής φαντασίας. Η CIA μπορεί, όπως ισχυρίζεται, να χακάρει το chip του αυτοκινήτου σου και να σε οδηγήσει σε έναν τοίχο με 140 χιλιόμετρα την ώρα, κάνοντας τη δολοφονία να φανεί ως ατύχημα.
Ακόμα πιο ανησυχητική είναι η ικανότητα μετατροπής των Smart TV σε μικρόφωνα, ακόμα και όταν φαίνονται κλειστές. Η CIA μπορεί να ακούει κάθε λέξη μέσα στο σπίτι σου. Και το πιο ευφυές; Η χρήση «ψευδών σημαιών» (false flags) στον κώδικα. Χακάρουν συστήματα και αφήνουν ίχνη σε ρωσικά ή φαρσί, ώστε ο κόσμος να κατηγορήσει τη Μόσχα ή την Τεχεράνη, ενώ η εντολή δόθηκε από το Langley.
Το φίλτρο της λογοκρισίας: Τίποτα δεν είναι τυχαίο
Εδώ βρίσκεται η μεγάλη παγίδα. Κάθε πρώην στέλεχος της CIA έχει υπογράψει μια ισόβια συμφωνία εχεμύθειας. Πριν βγει σε οποιοδήποτε podcast, πριν γράψει βιβλίο ή άρθρο, πρέπει να καταθέσει το υλικό του στο Συμβούλιο Αναθεώρησης Προδημοσιεύσεων της CIA.
Αυτό σημαίνει ότι κάθε λέξη που ακούτε έχει εγκριθεί από την υπηρεσία. Αν ο Kiriakou λέει ότι ο Epstein ήταν κατάσκοπος, η CIA είτε το θεωρεί αλήθεια και δεν την πειράζει να μαθευτεί, είτε είναι ψέμα και την εξυπηρετεί να το πιστεύετε. Η «διαφάνεια» που βλέπουμε στα podcasts είναι στην πραγματικότητα ελεγχόμενη ροή πληροφοριών.

Η ψυχολογία του πράκτορα και το branding της καριέρας
Υπάρχει όμως και η πλευρά του κέρδους. Ο Andrew Bustamante έχει χτίσει μια ολόκληρη επιχείρηση, το «Everyday Spy», πουλώντας τεχνικές στρατολόγησης ως «career hacks» για το LinkedIn. Παραδέχεται ανοιχτά ότι η CIA αναζητά άτομα με κοινωνιοπαθητικές τάσεις και παιδικά τραύματα, γιατί αυτά τα άτομα μπορούν να εκπαιδευτούν ώστε να είναι εξαιρετικά πιστά και αποτελεσματικά σε ηθικά γκρίζες ζώνες.
Αυτή η εμπορευματοποίηση της κατασκοπείας μετατρέπει μια σκοτεινή κρατική λειτουργία σε ένα φιλόδοξο στυλ ζωής. Η CIA δεν είναι πλέον ο «μεγάλος αδελφός» που πρέπει να φοβάσαι, αλλά ο «μέντορας» που σου μαθαίνει πώς να κερδίζεις μια αύξηση ή να διαβάζεις τους συναδέλφους σου.
Η στρατηγική «Limited Hangout» και η εξομάλυνση του κακού
Στην ορολογία των πληροφοριών, το limited hangout είναι όταν παραδέχεσαι κάτι αμφιλεγόμενο για να αποτρέψεις την έρευνα για κάτι ακόμα χειρότερο. Όταν ο Mike Baker εμφανίζεται στον Joe Rogan και λέει «φυσικά και κλέβουμε μυστικά, αυτός είναι ο σκοπός», το παρουσιάζει ως κάτι τόσο προφανές που η αντίδραση του κοινού εκμηδενίζεται.
Το ίδιο συμβαίνει και με τη φρίκη των βασανιστηρίων. Όταν περιγράφουν τις «λίστες θανάτου» της Τρίτης το πρωί με την ίδια ενέργεια που θα περιέγραφαν ένα βαρετό meeting γραφείου, επιτυγχάνουν κάτι τρομακτικό: την εξομάλυνση. Ο κόσμος δεν αντιδρά πλέον με οργή, αλλά πατάει το “like” button.
Η CIA πέρασε δεκαετίες τρέμοντας τον δημόσιο έλεγχο. Τώρα, έχει δημιουργήσει ένα οικοσύστημα όπου οι πρώην πράκτορές της κερδίζουν εκατομμύρια προβολές περιγράφοντας ακριβώς πώς λειτουργεί η μηχανή. Αλλά αυτό δεν είναι διαφάνεια.
Υπάρχει μια παλιά αρχή στις μυστικές υπηρεσίες: Ο καλύτερος τρόπος για να κρύψεις ένα μυστικό είναι να το περιβάλλεις με τόσο πολύ θόρυβο, ώστε κανείς να μην μπορεί να ξεχωρίσει τι έχει σημασία. Κάθε αυτοκρατορία στην ιστορία ήλεγχε το αφήγημά της περιορίζοντας την πληροφορία. Αυτή η αυτοκρατορία είναι η πρώτη που το κάνει κατακλύζοντας τον χώρο με τόση πληροφορία, που η αλήθεια πνίγεται μέσα στο viral περιεχόμενο. Και να θυμάστε: κάθε λέξη ήταν προεγκεκριμένη.
