Οι υπερορθόδοξοι της Ενωμένης Τορά γυρίζουν την πλάτη στον Νετανιάχου για τη θητεία και ο πρώην αρχηγός του στρατού Άιζενκοτ φτάνει τις 67 συστάσεις
Η Ενωμένη Τορά, σύμμαχος του Νετανιάχου, αρνήθηκε να τον προτείνει εξαιτίας της θητείας των σπουδαστών θρησκευτικών σχολών. Ο Άιζενκοτ συγκεντρώνει 67 συστάσεις, αλλά ζητά κάτι που οι υπερορθόδοξοι απορρίπτουν: θητεία σχεδόν για όλους.
Ο πρόεδρος Χέρτσογκ δίνει την εντολή την Κυριακή, όμως τα βέτο μέσα στα ίδια τα στρατόπεδα κρατούν ανοιχτό το ερώτημα της κυβέρνησης
Η Ενωμένη Τορά, σύμμαχος του Νετανιάχου επί δεκαετίες, αρνήθηκε την Πέμπτη να τον προτείνει για πρωθυπουργό. Το υπερορθόδοξο κόμμα δεν πρότεινε κανέναν υποψήφιο στις διαβουλεύσεις με τον πρόεδρο Ισαάκ Χέρτσογκ, σύμφωνα με τους Times of Israel.
Οι αριθμοί άλλαξαν αμέσως. Στο τέλος των διαβουλεύσεων, ο Χέρτσογκ ανακοίνωσε ότι κόμματα με 67 βουλευτές πρότειναν τον Γκάντι Άιζενκοτ. Τον Μπενιαμίν Νετανιάχου τον πρότειναν κόμματα με 46. «Τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων φαίνονται καθαρά», δήλωσε ο πρόεδρος.
Τι αποφάσισε η Ενωμένη Τορά και γιατί
Η απόφαση αντανακλά την αυξανόμενη απογοήτευση του κόμματος, γιατί δεν ψηφίστηκε νόμος για το καθεστώς των σπουδαστών θρησκευτικών σχολών και την απαλλαγή τους από τη θητεία. Το κόμμα την πήρε με οδηγία των κορυφαίων ραβίνων του, σύμφωνα με το VINnews.
Ο Χέρτσογκ απάντησε στην αντιπροσωπεία ότι χρειάζονται δύσκολοι συμβιβασμοί. Ένα λειτουργικό κράτος, είπε, δουλεύει με αριθμητικούς στόχους.
Η ρήξη δεν είναι κεραυνός εν αιθρία. Η Ενωμένη Τορά αποχώρησε από την κυβέρνηση Νετανιάχου τον Ιούλιο του 2025, για τον ίδιο λόγο. Ο πρόεδρος της Agudat Yisrael, Γιτζχάκ Γκόλντκνοπφ, δήλωσε τώρα ότι το κόμμα δεν δεσμεύεται σε κανένα πολιτικό μπλοκ.
Η απόφαση πάντως δεν σημαίνει μεταστροφή όλων των υπερορθοδόξων. Το Σας του Αριέ Ντέρι πρότεινε κανονικά τον Νετανιάχου. Μαζί με τη Θρησκευτική Σιωνιστική Παράταξη και την Otzma Yehudit, του έδωσαν 19 συστάσεις πέρα από το Λικούντ.

Το παράδοξο της θητείας
Εδώ βρίσκεται η πιο παράδοξη πλευρά της ιστορίας. Η Ενωμένη Τορά απομακρύνεται από τον Νετανιάχου, όμως ο υποψήφιος που ωφελείται ζητά ακριβώς το αντίθετο από αυτό που θέλει.
Ο Άιζενκοτ θέτει τρεις όρους για κάθε κυβερνητική συνεργασία: αναγνώριση του Ισραήλ ως εβραϊκού και δημοκρατικού κράτους, σεβασμό στη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας, και στρατιωτική ή εθνική θητεία για όλους, υπερορθόδοξους και Άραβες, σύμφωνα με τους Times of Israel. Δέχεται απαλλαγή μόνο για το 3% κάθε ετήσιας κλάσης, για εξαιρετικά ταλέντα στις θρησκευτικές σπουδές, την επιστήμη, τη μουσική και τον αθλητισμό.
Το Ανώτατο Δικαστήριο έχει ήδη κρίνει παράνομη τη γενικευμένη απαλλαγή, τον Ιούνιο του 2024. Τον Σεπτέμβριο του 2026, ακύρωσε και νόμο που προστάτευε τους σπουδαστές από συλλήψεις για ανυποταξία, σύμφωνα με το Alhurra.
Οι υπερορθόδοξοι, λοιπόν, δεν πηγαίνουν προς τον Άιζενκοτ. Τιμωρούν τον Νετανιάχου, που δεν πέρασε τον νόμο που τους υποσχέθηκε. Ένα στέλεχος της Ενωμένης Τορά είχε αφήσει ανοιχτό να μπει το κόμμα σε κυβέρνηση Άιζενκοτ αφού ψηφιστεί νόμος για τη θητεία. Δεν είναι σαφές πώς μπορεί να περάσει τέτοιος νόμος, αφού το μπλοκ του Άιζενκοτ αποτελεί μειοψηφία στην Κνεσέτ.

Οι 67 συστάσεις και τα βέτο
Οι 67 συστάσεις του Άιζενκοτ προέρχονται από τις 48 έδρες της αντιπολίτευσης και τις 19 των αραβικών κομμάτων, Ra’am και Κοινής Λίστας. Οι συστάσεις των αραβικών κομμάτων όμως δεν τα δεσμεύουν να μπουν στην κυβέρνησή του, σημειώνει η Jerusalem Post.
Η Κοινή Λίστα, μάλιστα, συνόδευσε τη σύστασή της με αιχμή. Δήλωσε ότι η αντιπολίτευση του Άιζενκοτ δεν έχει δείξει ακόμη διάθεση να αντιμετωπίσει την πορεία του Νετανιάχου και την υπονόμευση της πολιτικής επιλογής των Αράβων πολιτών, σύμφωνα με το JFeed.
Ο Χέρτσογκ, γι’ αυτό, δεν δίνει αμέσως την εντολή. Δήλωσε ότι θα εξετάσει την πραγματική δυνατότητα κάθε υποψηφίου να σχηματίσει κυβέρνηση και όχι μόνο τις συστάσεις. Επεσήμανε ότι υπάρχουν αμοιβαία βέτο όχι μόνο ανάμεσα στα μπλοκ, αλλά και μέσα σε αυτά. Υπενθύμισε επίσης ότι δεν μπορεί να αγνοηθούν οι 27 έδρες του Λικούντ, ένα τέταρτο του λαού.
Το Λικούντ, μέσω της υπουργού Μίρι Ρεγκέβ, ζήτησε την εντολή για τον αρχηγό του μεγαλύτερου κόμματος. Το Yashar του Άιζενκοτ απάντησε στον Χέρτσογκ ότι θα επιδιώξει πρώτα «κυβέρνηση έκτακτης ανάγκης» και όχι κυβέρνηση ενότητας με τον Νετανιάχου.
Το σενάριο της αποχής
Η στάση της Ενωμένης Τορά ταιριάζει με ένα σχέδιο που αποκάλυψε το Ynet. Ο Άιζενκοτ έδωσε εντολή να εξεταστεί κυβέρνηση μειοψηφίας. Στην αρχική ψηφοφορία εμπιστοσύνης, θα αρκούσαν περισσότερες θετικές από αρνητικές ψήφους.
Με 48 βουλευτές της αντιπολίτευσης και έναν της Ra’am υπέρ, 46 του Νετανιάχου κατά, και αποχή των υπόλοιπων, η κυβέρνηση θα περνούσε με 49 έναντι 46. Το Yashar δεν επιβεβαίωσε το σχέδιο. Ο Αβιγκντόρ Λίμπερμαν, εταίρος του Άιζενκοτ, έχει αποκλείσει κυβέρνηση μειοψηφίας με αραβική στήριξη.
Γιατί η Ενωμένη Τορά αφορά την Αθήνα
Ο πιθανότερος εντολοδόχος είναι ένας πρώην αρχηγός του ισραηλινού στρατού. Προέρχεται από τον μηχανισμό ασφαλείας που στήριξε τη στρατιωτική συνεργασία με Ελλάδα και Κύπρο. Οι τρεις χώρες έχουν υπογράψει πλάνο στρατιωτικής συνεργασίας για το 2026, και η Αθήνα έχει υπογράψει με το Ισραήλ τη συμφωνία των 3 δισ. ευρώ για την «Ασπίδα του Αχιλλέα». Ποιος σχηματίζει κυβέρνηση στην Ιερουσαλήμ, και πόσο σταθερή μπορεί να είναι αυτή, αφορά άμεσα την ελληνική πλευρά του τριγώνου.
Ο Χέρτσογκ ανακοινώνει την απόφασή του την Κυριακή.

