Το «πρώτο αγκάθι» βγήκε αληθινό: γιατί η συμφωνία για τον Λίβανο κινδυνεύει πριν καν αρχίσει

Ο Λίβανος βρίσκεται ξανά σε κρίσιμο σταυροδρόμι. Ο πρόεδρος Ζοζέφ Αούν ζητά τη στήριξη των ΗΠΑ. Δηλαδή, μετά τη νέα συμφωνία-πλαίσιο με το Ισραήλ. Μάλιστα, τα ισραηλινά στρατεύματα κατέχουν ακόμη τον νότο. Όμως η Χεζμπολάχ απορρίπτει κάθε όρο της συμφωνίας. Έτσι, το εγχείρημα κινδυνεύει πριν καν ξεκινήσει.

σχετικά άρθρα

Μπετόν πάνω στα σύνορα: το Ισραήλ εγκρίνει 13 οικισμούς που μπορούν να «κόψουν» στα δύο τη Δυτική Όχθη

Πλήρωσαν τον πόλεμο, χάνουν το στενό: πώς οι μοναρχίες του Κόλπου παγιδεύτηκαν στη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν

Τα 6 δισεκατομμύρια δολάρια και η παγίδα της εμπιστοσύνης: γιατί κόλλησε η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν

Τι προβλέπει η συμφωνία

Ας δούμε πρώτα το περιεχόμενο. Η συμφωνία υπεγράφη στην Ουάσιγκτον. Πρώτον, προβλέπει τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ. Δηλαδή, της οργάνωσης που στηρίζει το Ιράν. Μάλιστα, ορίζει σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων. Επιπλέον, προβλέπει ανάπτυξη του λιβανέζικου στρατού στον νότο. Όμως όλα ξεκινούν από δύο «πιλοτικές» ζώνες. Γι’ αυτό μιλάμε για μια αργή, σταδιακή διαδικασία.

Το αγκάθι που είχαμε δείξει

Και εδώ ερχόμαστε σε κάτι γνώριμο. Το είχαμε επισημάνει από την αρχή. Πρώτον, ο Λίβανος ήταν το πρώτο σημείο της συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν. Δηλαδή, η ρήτρα για κατάπαυση πυρός και αποχώρηση. Μάλιστα, τότε γράψαμε ότι έμοιαζε «ευχή, όχι εγγύηση». Επιπλέον, τώρα η πρόβλεψη επιβεβαιώνεται πλήρως. Όμως το πρόβλημα βρίσκεται στη δομή της συμφωνίας. Γι’ αυτό αξίζει να δούμε την κρυμμένη ανισορροπία.

Η μεγάλη ανισορροπία

Ας το εξηγήσουμε καθαρά, γιατί εδώ κρύβεται το κλειδί. Η συμφωνία δεν είναι ισότιμη. Πρώτον, ο αφοπλισμός της Χεζμπολάχ είναι προϋπόθεση. Δηλαδή, πρέπει να γίνει πρώτος και με σαφείς όρους. Μάλιστα, η ισραηλινή αποχώρηση μένει αόριστη. Επιπλέον, δεν υπάρχει κανένα χρονοδιάγραμμα γι’ αυτήν. Όμως έτσι ο Λίβανος δίνει πρώτος το χαρτί του. Γι’ αυτό οι επικριτές μιλούν για άνιση συμφωνία.

Ο κίνδυνος του εμφυλίου

Αυτή η ανισορροπία γεννά έναν σοβαρό φόβο. Αφορά την εσωτερική συνοχή του Λιβάνου. Πρώτον, η Χεζμπολάχ χαρακτηρίζει τη συμφωνία «παράδοση». Δηλαδή, αρνείται να παραδώσει τα όπλα της. Μάλιστα, βουλευτής της προειδοποίησε ανοιχτά για «εμφύλιο». Επιπλέον, ο πρόεδρος της Βουλής λέει ότι «δεν θα περάσει». Όμως άλλες παρατάξεις στηρίζουν σθεναρά τη συμφωνία. Γι’ αυτό ο Λίβανος διχάζεται επικίνδυνα στα δύο.

Δύο πλευρές, ένα δίλημμα

Δίκαιο είναι να ακούσουμε όλες τις φωνές. Η εικόνα δεν είναι μονόπλευρη. Πρώτον, οι χριστιανικές δυνάμεις χαιρετίζουν τη συμφωνία. Δηλαδή, τη θεωρούν την πιο σημαντική εδώ και πενήντα χρόνια. Μάλιστα, τη βλέπουν ως ευκαιρία περιορισμού της Χεζμπολάχ. Επιπλέον, ο Αούν τη χαρακτηρίζει «πρώτο βήμα» για την κυριαρχία. Όμως οι αντίπαλοι βλέπουν παγίδα και υποταγή. Γι’ αυτό η κοινωνία παραμένει βαθιά διχασμένη.

Δύο τραπέζια, μία παγίδα

Πέρα από το εσωτερικό, υπάρχει και μια μεγαλύτερη πλοκή. Ο Λίβανος παίζεται σε δύο τραπέζια ταυτόχρονα. Πρώτον, υπάρχει η τρικομματική συμφωνία με Ισραήλ και ΗΠΑ. Δηλαδή, το επίσημο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Μάλιστα, υπάρχει και το τραπέζι Ιράν-ΗΠΑ που καλύψαμε. Επιπλέον, το Ιράν λέει ότι η συμφωνία παραβιάζει τη δική του. Όμως τα δύο τραπέζια μπορεί να αλληλοακυρωθούν. Γι’ αυτό ο Λίβανος παγιδεύεται ανάμεσά τους.

Ο εγγυητής που δεν είναι ουδέτερος

Και εδώ φτάνουμε στο πιο λεπτό σημείο. Ο Αούν ζητά εγγυήσεις από την Ουάσιγκτον. Πρώτον, οι ΗΠΑ όμως είναι στενός σύμμαχος του Ισραήλ. Δηλαδή, ταυτόχρονα εγγυητής και υποστηρικτής της μίας πλευράς. Μάλιστα, αναλυτές αμφιβάλλουν αν θα φανούν ουδέτερες. Επιπλέον, το Πεντάγωνο ήδη έχασε μια σχετική προθεσμία. Όμως χωρίς αξιόπιστο εγγυητή, η συμφωνία μετεωρίζεται. Γι’ αυτό ο Λίβανος στηρίζεται σε αβέβαιο στυλοβάτη.

Το ελληνικό διακύβευμα

Και τώρα το κομμάτι που αφορά την Αθήνα. Η σταθερότητα του Λιβάνου δεν είναι μακρινή υπόθεση. Πρώτον, κάθε αναταραχή γεννά νέα κύματα προσφύγων. Δηλαδή, με άμεση κατεύθυνση προς Κύπρο και Ελλάδα. Μάλιστα, η Ανατολική Μεσόγειος συνδέεται με ενεργειακά και ΑΟΖ. Επιπλέον, ο Αούν μίλησε πρόσφατα και από τη Λευκωσία. Όμως η Ευρώπη μένει ξανά στο περιθώριο. Γι’ αυτό η Αθήνα παρακολουθεί με εύλογη ανησυχία.

Η ουσία

Στο τέλος μένει μια γνώριμη εικόνα. Η συμφωνία δοκιμάζεται πριν καν εφαρμοστεί. Πρώτον, σκοντάφτει εκεί ακριβώς που το προβλέψαμε. Όμως το Ισραήλ μένει, η Χεζμπολάχ αρνείται, ο εγγυητής αμφισβητείται. Μάλιστα, ο Λίβανος παγιδεύεται ανάμεσα σε δυνάμεις πέρα από αυτόν. Γι’ αυτό η ειρήνη μοιάζει ακόμη μακρινή. Τελικά, μια συμφωνία χωρίς ισορροπία γεννά νέες εντάσεις, όχι λύσεις.