Η Μοσάντ σχεδίασε ανατροπή του Ιράν με τον Αχμαντινετζάντ
Η Μοσάντ σχεδίασε ανατροπή του Ιράν με τον Αχμαντινετζάντ
Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times, στις αρχές του 2024, ο καθηγητής Γκέργκελι Ντέλι, πρύτανης του Πανεπιστημίου Δημόσιας Διοίκησης Ludovika στη Βουδαπέστη, δέχτηκε αίτημα από υψηλόβαθμο κυβερνητικό αξιωματούχο της Ουγγαρίας. Το αίτημα αφορούσε τη διοργάνωση συνεδρίου για την κλιματική αλλαγή, με τη συμμετοχή του Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, πρώην προέδρου του Ιράν.
σχετικά άρθρα
Ο εν λόγω αξιωματούχος ανέφερε ότι το συνέδριο θα χρησίμευε ως κάλυψη για μυστικές συναντήσεις του Αχμαντινετζάντ στη Βουδαπέστη με Ισραηλινούς πράκτορες, παρά τις γνωστές εχθρικές σχέσεις του με το Ισραήλ. Ο κ. Ντέλι, αντιλαμβανόμενος τους πιθανούς κινδύνους για τη φήμη του ιδρύματος, δήλωσε ότι θεώρησε την πρωτοβουλία ως έναν τρόπο αποφυγής συγκρούσεων.
Η επίσκεψη του Αχμαντινετζάντ στο πανεπιστήμιο το 2024, καθώς και μία επαναληπτική επίσκεψη το επόμενο έτος, εντάχθηκαν, σύμφωνα με Αμερικανούς και Ιρανούς αξιωματούχους, σε μια ισραηλινή επιχείρηση. Στόχος ήταν η προσέγγισή του ως πληροφοριοδότη και ενδεχομένως ως νέου ηγέτη του Ιράν. Η στρατολόγηση του πρώην προέδρου θεωρήθηκε τόσο σημαντική, ώστε ο τότε επικεφαλής της Μοσάντ, Νταβίντ Μπαρνέα, μετέβη ο ίδιος στη Βουδαπέστη για να τον συναντήσει. Ακολούθως, η Μοσάντ γνωστοποίησε στη CIA την επαφή αυτή.
Η υποστήριξη ενός σχεδίου αλλαγής καθεστώτος από το Ισραήλ, με κεντρικό πρόσωπο έναν πρώην πρόεδρο που είχε αρνηθεί το Ολοκαύτωμα και είχε ταχθεί υπέρ της καταστροφής του Ισραήλ, προκάλεσε έκπληξη. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι ο κ. Αχμαντινετζάντ λάμβανε μυστική χρηματοδότηση για τις μετακινήσεις και τη διαμονή του, πραγματοποιώντας παράλληλα επανειλημμένες συναντήσεις με Ισραηλινούς πράκτορες εκτός της χώρας του.
Αποτυχημένο σχέδιο ανατροπής
Η επιχείρηση έφτασε στο αποκορύφωμά της στα τέλη Φεβρουαρίου, κατά τις πρώτες ημέρες του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ-Ισραήλ και Ιράν, με σκοπό τη μεταφορά του πρώην προέδρου από την Τεχεράνη, όπου τελούσε υπό στενή παρακολούθηση. Ωστόσο, το σχέδιο απέτυχε. Συγκεκριμένα, ισραηλινό πλήγμα έπληξε το συγκρότημα κατοικιών του και, σύμφωνα με Ιρανούς αξιωματούχους, πράκτορες της Μοσάντ τον φυγάδευσαν προσωρινά σε ασφαλές σημείο εντός της χώρας.
Ο κ. Αχμαντινετζάντ εκφράστηκε ως δυσαρεστημένος από την εξέλιξη της επιχείρησης και αποστασιοποιήθηκε από το σχέδιο επαναφοράς του στην εξουσία. Εγκατέλειψε το καταφύγιο και παρέμεινε εκτός δημοσιότητας έως την κηδεία του ανώτατου ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, όπου εμφανίστηκε περιτριγυρισμένος από άνδρες ασφαλείας. Τέσσερις Ιρανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι έκτοτε τελεί υπό κατ’ οίκον περιορισμό από τους Φρουρούς της Επανάστασης.
Η μετεξέλιξη του πρώην προέδρου
Κατά τη διάρκεια της προεδρίας του (2005-2013), ο Αχμαντινετζάντ ήταν γνωστός για τη σκληροπυρηνική του πολιτική, τη ρητορική του κατά του Ισραήλ και την επιτάχυνση του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος. Ωστόσο, τα επόμενα χρόνια επιχείρησε να υιοθετήσει ένα πιο μετριοπαθές δημόσιο προφίλ, αποστασιοποιούμενος από το καθεστώς και αναπτύσσοντας κοινωνική ρητορική. Εμφανιζόταν ως υπερασπιστής των απλών πολιτών, δεχόμενος επισκέπτες στο γραφείο του και πραγματοποιώντας περιοδείες στην επικράτεια.
Η συγκεκριμένη μεταστροφή εκτιμήθηκε από πολλούς ως πολιτικά υποκινούμενη, δεδομένου ότι ο κ. Αχμαντινετζάντ διατηρούσε φιλοδοξίες επανόδου στην εξουσία. Πρώην συνεργάτες του δήλωσαν ότι ο ίδιος πίστευε πως θα μπορούσε να διαδραματίσει ρόλο μεταρρυθμιστή, ανάλογο με αυτόν του Μπόρις Γιέλτσιν στη Ρωσία, οδηγώντας το Ιράν σε ενδεχόμενη αναγνώριση του Ισραήλ στο πλαίσιο των Συμφωνιών του Αβραάμ.
Μυστικές επαφές και διεθνείς μετακινήσεις
Οι επαφές του πρώην προέδρου με Ισραηλινούς πράκτορες φαίνεται να ξεκίνησαν το 2023, με αφορμή ένα συνέδριο περιβάλλοντος στη Γουατεμάλα. Παρά τις αντιρρήσεις των ιρανικών αρχών, ο κ. Αχμαντινετζάντ συμμετείχε, δηλώνοντας πρόσκληση από τον υπουργό Περιβάλλοντος της Γουατεμάλας. Έναν χρόνο αργότερα, πραγματοποίησε την πρώτη του επίσκεψη στην Ουγγαρία και συναντήθηκε με τον επικεφαλής της Μοσάντ, ακολουθούμενη από μια δεύτερη επίσκεψη λίγο πριν την έναρξη του πολέμου στο Ιράν.
Κατά το συνέδριο στη Βουδαπέστη, ο κ. Αχμαντινετζάντ εκφράστηκε στα αγγλικά για θέματα όπως η «νέα παγκόσμια τάξη» και η «συλλογική ανθρωπότητα», αποφεύγοντας τις θρησκευτικές αναφορές που χαρακτήριζαν προηγούμενες δημόσιες τοποθετήσεις του. Ο πρύτανης Ντέλι δήλωσε αργότερα ότι ο ρόλος του είχε περιοριστεί σε αυτόν του «strohmann», δηλαδή σε μια βιτρίνα για μια διαδικασία που υπερέβαινε το πλαίσιο του πανεπιστημίου.
Η πρόσφατη δημόσια εμφάνιση του κ. Αχμαντινετζάντ, συνοδευόμενος από φρουρούς ασφαλείας στην κηδεία του Χαμενεΐ, αναζωπύρωσε ερωτήματα σχετικά με το μέλλον του και τον ρόλο που ξένες δυνάμεις επιχείρησαν να του αναθέσουν σε ένα αποτυχημένο σχέδιο ανατροπής του ιρανικού καθεστώτος.
