Το θύμα γίνεται ασπίδα: η Ουκρανία και 9 χώρες στήνουν την ευρωπαϊκή αντιπυραυλική άμυνα

Η Ουκρανία και εννέα ευρωπαϊκές χώρες σχηματίζουν αντιβαλλιστικό συνασπισμό. Ο στόχος είναι μια κοινή, «καθαρά αμυντική» ασπίδα για την Ευρώπη. Δηλαδή, ένα ολοκληρωμένο σύστημα κατά των βαλλιστικών πυραύλων. Μάλιστα, η πρωτοβουλία ανήκει στο ίδιο το Κίεβο. Ωστόσο, η εξέλιξη κρύβει μια βαθιά συμβολική ανατροπή. Έτσι, η χώρα-θύμα του πολέμου γίνεται πυλώνας της ευρωπαϊκής ασφάλειας.

σχετικά άρθρα

Η Άγκυρα σφράγισε το «ΝΑΤΟ 3.0»: η Ευρώπη αναλαμβάνει, οι ΗΠΑ αποχωρούν

Τα Patriot που έλειψαν από το Κίεβο πήγαν στο Ιράν: το κουβάρι δύο πολέμων στην Άγκυρα

«Ξοδεύετε για αμερικανικά όπλα»: γιατί η Ισπανία επιμένει στο «όχι» στο 5% του ΝΑΤΟ

Τι ανακοινώθηκε στο Παρίσι

Ας δούμε πρώτα τα γεγονότα. Η ανακοίνωση έγινε σε σύνοδο υψηλού επιπέδου. Πρώτον, τη διακήρυξη υπέγραψαν δέκα χώρες συνολικά. Συγκεκριμένα, η Ουκρανία μαζί με Γαλλία, Γερμανία, Βρετανία και Ιταλία. Μάλιστα, προστέθηκαν Δανία, Ολλανδία, Νορβηγία, Ισπανία και Σουηδία. Επιπλέον, το σύστημα ονομάστηκε «FREYJA». Ωστόσο, η συμμετοχή έγινε στο περιθώριο της «Συμμαχίας των Προθύμων». Γι’ αυτό συγκέντρωσε περίπου είκοσι πέντε ηγέτες.

Το θύμα γίνεται ασπίδα

Και εδώ βρίσκεται το πραγματικό νόημα της είδησης. Ο ρόλος της Ουκρανίας αντιστρέφεται εντυπωσιακά. Πρώτον, επί τέσσερα χρόνια η χώρα δεχόταν ρωσικούς πυραύλους. Δηλαδή, ήταν αποκλειστικά αποδέκτης βοήθειας. Μάλιστα, τώρα προσφέρει τη δική της πολεμική εμπειρία. Επιπλέον, η ασπίδα στηρίζεται σε αυτή τη μοναδική τεχνογνωσία. Ωστόσο, καμία άλλη ευρωπαϊκή χώρα δεν διαθέτει ανάλογη εμπειρία. Γι’ αυτό το Κίεβο μετατρέπεται από αποδέκτη σε προμηθευτή ασφάλειας.

Ο φθηνός «αντι-Patriot»

Η ουκρανική συνεισφορά έχει και μια πολύ πρακτική διάσταση. Αφορά το κόστος της άμυνας. Πρώτον, ο Ζελένσκι ανέθεσε στη βιομηχανία του ένα φιλόδοξο έργο. Δεύτερον, ζήτησε ένα φθηνότερο «αντίγραφο» των συστημάτων Patriot. Μάλιστα, ουκρανική εταιρεία δοκίμασε ήδη έναν νέο αναχαιτιστή. Επιπλέον, το σύστημα σχεδιάζεται με «ανοιχτή αρχιτεκτονική». Ωστόσο, αυτό επιτρέπει την ενσωμάτωση πολλών διαφορετικών εξαρτημάτων. Γι’ αυτό η προσέγγιση συνδυάζει χαμηλό κόστος και ευελιξία.

Ο αστερίσκος του χρόνου

Δίκαιο είναι όμως να κρατήσουμε ρεαλιστικές προσδοκίες. Καμία λύση δεν είναι άμεση. Πρώτον, η κατασκευή ενός τέτοιου συστήματος απαιτεί χρόνια. Δεύτερον, ακόμη και η άδεια για παραγωγή Patriot θα αργήσει να αποδώσει. Μάλιστα, οι ίδιοι οι ειδικοί προειδοποιούν για μεγάλες καθυστερήσεις. Επιπλέον, η ανάγκη είναι άμεση, ειδικά ενόψει χειμώνα. Ωστόσο, η Ρωσία εντείνει τότε τις επιθέσεις στα δίκτυα ενέργειας. Γι’ αυτό υπάρχει απόσταση ανάμεσα στην εξαγγελία και την υλοποίηση.

Η αντίδραση της Μόσχας

Η ρωσική πλευρά απάντησε άμεσα και απορριπτικά. Ο τόνος ήταν ιδιαίτερα σκληρός. Πρώτον, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου μίλησε για «συνασπισμό πολεμοκάπηλων». Δηλαδή, χαρακτήρισε το εγχείρημα αυταπάτη. Μάλιστα, δήλωσε ότι η Μόσχα θα παρακολουθεί στενά τη σύνοδο. Επιπλέον, την ίδια μέρα συνεχίστηκαν οι εκατέρωθεν επιθέσεις. Ωστόσο, ρωσικά πλήγματα τραυμάτισαν δεκάδες στη Ζαπορίζια. Γι’ αυτό ο πόλεμος παραμένει σε πλήρη ένταση στον πέμπτο χρόνο του.

Το επόμενο τούβλο του ευρωπαϊκού ΝΑΤΟ

Η κίνηση αυτή δεν είναι μεμονωμένη. Εντάσσεται σε μια ευρύτερη στροφή. Πρώτον, η Σύνοδος της Άγκυρας σηματοδότησε ένα «πιο ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ». Δεύτερον, τέσσερις χώρες έστησαν πρόσφατα μια «τράπεζα για τα όπλα». Μάλιστα, τώρα δέκα χώρες χτίζουν κοινή αντιπυραυλική ασπίδα. Επιπλέον, όλα αυτά δείχνουν την ίδια κατεύθυνση. Ωστόσο, η Ευρώπη αναλαμβάνει σταδιακά την άμυνά της. Γι’ αυτό η στρατηγική αυτονομία περνά πλέον από τα λόγια στην πράξη.

Η Ισπανία που λέει «ναι» και «όχι»

Ένα στοιχείο ξεχωρίζει ιδιαίτερα στη λίστα των χωρών. Αφορά την Ισπανία. Πρώτον, η Μαδρίτη αρνείται τον στόχο του 5% για τις δαπάνες. Δεύτερον, ταυτόχρονα συμμετέχει πρόθυμα σε αυτή την ασπίδα. Μάλιστα, η αντίφαση είναι μόνο φαινομενική. Επιπλέον, η Ισπανία προτιμά τα ευρωπαϊκά σχήματα από τις αμερικανικές απαιτήσεις. Ωστόσο, επενδύει σε συλλογικές, ηπειρωτικές λύσεις. Γι’ αυτό η στάση της φωτίζει τη λογική της νέας ευρωπαϊκής άμυνας.

Η Ελλάδα εκτός;

Και εδώ γεννιέται ένα εύλογο ελληνικό ερώτημα. Η λίστα των δέκα χωρών προκαλεί σκέψεις. Πρώτον, η Ελλάδα δεν συμμετέχει στον νέο συνασπισμό. Δεύτερον, διαθέτει ωστόσο σοβαρή εμπειρία στην αντιαεροπορική άμυνα. Μάλιστα, λειτουργεί συστήματα όπως τα S-300 και τα Patriot. Επιπλέον, βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη γεωγραφική θέση. Ωστόσο, οι προτεραιότητές της εστιάζουν στο ελληνοτουρκικό μέτωπο. Γι’ αυτό η απουσία της αξίζει προσοχής και συζήτησης.

Το ελληνικό διακύβευμα

Η υπόθεση αφορά την Ελλάδα με πολλαπλούς τρόπους. Το ζήτημα δεν είναι θεωρητικό. Πρώτον, μια ευρωπαϊκή ασπίδα ενισχύει τη συνολική ασφάλεια της ηπείρου. Δεύτερον, η βαλλιστική απειλή αφορά και την Ανατολική Μεσόγειο. Μάλιστα, η τεχνογνωσία των φθηνών αναχαιτιστών ενδιαφέρει κάθε μεσαία χώρα. Επιπλέον, η συμμετοχή σε τέτοια σχήματα δίνει πρόσβαση σε τεχνολογία. Ωστόσο, μένει ανοιχτό αν η Αθήνα θα ενταχθεί αργότερα. Γι’ αυτό η εξέλιξη αξίζει στενή παρακολούθηση.

Το ευρωπαϊκό διακύβευμα

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η σημασία είναι μεγαλύτερη. Η ασπίδα δοκιμάζει τη συνοχή της ηπείρου. Πρώτον, η κοινή άμυνα απαιτεί εμπιστοσύνη και συντονισμό. Δεύτερον, η βιομηχανική συνεργασία ξεπερνά τα εθνικά σύνορα. Μάλιστα, η Ευρώπη επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από τις ΗΠΑ. Επιπλέον, η ουκρανική εμπειρία γίνεται κοινό ευρωπαϊκό κεφάλαιο. Ωστόσο, η υλοποίηση θα κρίνει την αξιοπιστία του εγχειρήματος. Γι’ αυτό το επόμενο διάστημα είναι καθοριστικό.

Το συμπέρασμα

Στο τέλος μένει μια εικόνα με ισχυρό συμβολισμό. Η Ουκρανία, το θύμα του πολέμου, γίνεται ασπίδα της Ευρώπης. Πρώτον, προσφέρει την εμπειρία που πλήρωσε με αίμα. Ωστόσο, η ασπίδα θα χρειαστεί χρόνια για να ολοκληρωθεί. Μάλιστα, η κίνηση εντάσσεται σε μια ευρύτερη ευρωπαϊκή αφύπνιση. Γι’ αυτό το εγχείρημα ξεπερνά τον ίδιο τον πόλεμο. Τελικά, η Ευρώπη μαθαίνει να προστατεύει τον εαυτό της, με δάσκαλο εκείνον που δοκιμάστηκε πρώτος.