Στην απώλεια της έννοιας των σταθερών επί των οποίων οικοδομήθηκε η διεθνής αρχιτεκτονική ασφαλείας και στη μεγάλη ρήξη που έχει υποστεί το διεθνές γεωπολιτικό σύστημα από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και έπειτα, αναφέρθηκε ο Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, μιλώντας στο Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών (ΕΒΕΑ) στις 6 Απριλίου 2026. Τοποθετήθηκε για την εμπόλεμη κατάσταση στη Μέση Ανατολή, ζητήματα γεωπολιτικής οικονομίας, επιχειρηματικότητας σε ένα ευμετάβλητο περιβάλλον, καθώς και για τον ρόλο των ΗΠΑ και του Ιράν, τις νέες συμμαχίες της Ελλάδας, τη σχέση με την Τουρκία και τις συζητήσεις για διαφθορά και πρόωρες εκλογές.
σχετικά άρθρα
Αναφορικά με τις ΗΠΑ, ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας εξήγησε πως αποτελούν το όχημα μιας νέας λογικής για την παγκόσμια ειρήνη και ανάπτυξη. Υπενθύμισε τη συνάντησή του με τον Αμερικανό Υπουργό Εξωτερικών στην Ουάσιγκτον δύο ημέρες πριν την έναρξη των νέων πολεμικών επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή. Ανέφερε ότι είχε λάβει γνώση της μη καλής πορείας των συζητήσεων, αλλά όχι του χρονοδιαγράμματος της επίθεσης στο Ιράν. Σύμφωνα με τον κ. Γεραπετρίτη, οι ΗΠΑ ενδεχομένως υποτίμησαν την παγκόσμια οικονομική αξία του αποκλεισμού του Στενού του Ορμούζ, ενώ και οι Ιρανοί υποτίμησαν την αξία του Στενού για την παγκόσμια οικονομία, εστιάζοντας σε πυρηνικά και βαλλιστικά προγράμματα. Τόνισε ότι η δυνατότητα άμεσου αποκλεισμού του Στενού του Ορμούζ αποτελεί το «πραγματικό πυρηνικό όπλο», το οποίο έχει φέρει αναταράξεις και αναμένεται να επιφέρει περισσότερες εάν παραταθεί ο πόλεμος.
Το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών θεωρεί δύσκολη την κατάκτηση ενός ειρηνευτικού πλαισίου, έστω μεταβατικού, στο παρόν μομέντουμ. Προκρίνεται η διαδικασία της διαρκούς επεξεργασίας όλων των πιθανών σεναρίων για την ετοιμότητα της Ελλάδας, η οποία θα παρέχει άμεσες λύσεις και γρήγορα αντανακλαστικά. Ο κ. Γεραπετρίτης διαβεβαίωσε πως «σε κάθε περίπτωση, είμαστε προετοιμασμένοι για οποιοδήποτε ενδεχόμενο», υπογραμμίζοντας ότι οι καταστροφικές οικονομικές συνέπειες ενός μακρού αποκλεισμού του Στενού του Ορμούζ δεν έχουν ακόμη αντιληφθεί πλήρως, καθώς οι επιπτώσεις έχουν περάσει μόνο στις αγορές πετρελαίου και παραγώγων.
Η Ελλάδα, εν μέσω διεθνούς ρευστότητας, έχει καταφέρει να διατηρεί μια εξαιρετικά σταθερή θέση, καθιστώντας την αξιόπιστο συνομιλητή και σύμμαχο αρχών. Ο Υπουργός Εξωτερικών εξήγησε ότι η χώρα μας πορεύτηκε τα τελευταία τρία έτη κλείνοντας «μεγάλες τρύπες» και αποκαθιστώντας διαχρονικά ιστορικά βάρη. Μιλώντας για τα ελληνοτουρκικά, τόνισε ότι η πολιτική των «ήρεμων νερών» με την Τουρκία δημιούργησε χώρο στην Ελλάδα να κερδίσει το χαμένο έδαφος της οικονομικής κρίσης, ενισχύοντας την άμυνα και αποκαθιστώντας το διεθνές της κύρος. Ως αποτέλεσμα, η Ελλάδα αποτελεί βασικό παραγωγό πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και είναι μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών σε μία ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο. Επιπλέον, αναφέρθηκε στις στρατηγικές συμμαχίες που χτίστηκαν με την Ινδία, τις χώρες του Κόλπου, τις ΗΠΑ («μείζων στρατηγική εταιρική σχέση») και το Ισραήλ («στρατηγική σχέση»), δημιουργώντας ένα «τεράστιο τόξο» που πολλαπλασιάζει τη γεωπολιτική ισχύ της Ελλάδας.
Σε ό,τι αφορά τις μετατοπίσεις της ΕΕ, ο κ. Γεραπετρίτης ξεχώρισε την ενδυνάμωση της αμυντικής ισχύος και την προτεραιότητα της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, η οποία ώθησε την ΕΕ να επενδύσει χρήματα και να συνάψει συμφωνίες με αγορές που μέχρι πρότινος ήταν άγνωστες, όπως η Λατινική Αμερική (MERCOSUR) και η Ινδία.
Στο πλαίσιο του πενταετούς Στρατηγικού Σχεδίου Εξωστρέφειας 2026-2030, η Ελλάδα θα στοχεύσει αγορές και χώρες με επενδυτικό ενδιαφέρον για οικονομικούς, αναπτυξιακούς ή γεωπολιτικούς λόγους, συμπεριλαμβανομένων των Δυτικών Βαλκανίων, για τις οποίες η Ελλάδα είναι έτοιμη να αναλάβει μια μεγάλη πρωτοβουλία με ορίζοντα την ελληνική προεδρία στο Συμβούλιο της Ευρώπης το δεύτερο εξάμηνο του 2027.
Ο Υπουργός Εξωτερικών προέβη σε απολογισμό επιχειρηματικών αποστολών, αναφέροντας ότι εντός του 2025 πραγματοποιήθηκαν 12 αποστολές, όπου 200 ελληνικές εταιρείες υπέγραψαν 1300 διμερείς συμφωνίες. Επίσης, το 2026 περίπου 1350 ελληνικές επιχειρήσεις συμμετείχαν σε περισσότερες από 65 διεθνείς εκθέσεις. Τόνισε τον ρόλο της Enterprise Greece και της Export Credit Greece στην υποστήριξη των ελληνικών εξαγωγών, με τη δημιουργία δύο θυγατρικών εταιρειών έως τον Απρίλιο-Μάιο για factoring και ασφάλιση βραχυπρόθεσμων εξαγωγικών πιστώσεων. Για το 2026, το Στρατηγικό Σχέδιο Εξωστρέφειας περιλαμβάνει 600 στοχευμένες δράσεις, καλώντας τον επιχειρηματικό τομέα να είναι πιο ενεργητικός και τολμηρός στο εξαγωγικό κομμάτι.
Ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε επίσης στην αξία της πολιτικής σταθερότητας, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα είναι μία από τις δύο χώρες της ΕΕ (μαζί με τη Μάλτα, εξαιρουμένων των χωρών με προεδρικό σύστημα) που έχουν μονοκομματική κυβέρνηση, χαρακτηρίζοντάς το «σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα». Εξέφρασε την ελπίδα ότι οι επόμενες εκλογές θα δώσουν μια σταθερή και ισχυρή κυβέρνηση, τονίζοντας την αξία των εδραιωμένων θεσμών, της ανθεκτικής οικονομίας και της ισχυρής επιχειρηματικότητας εν μέσω πιέσεων και υβριδικών απειλών. Κλείνοντας την ομιλία του, ο Υπουργός Εξωτερικών έκανε ειδική αναφορά στον πρόεδρο του ΕΒΕΑ, Γιάννη Μπρατάκο, λέγοντας: «Ευτυχώς δεν τον άλωσε η πολιτική και βρίσκεται σήμερα ανάμεσά σας, να παράγει ωφέλιμα, αντίθετα με ορισμένους οι οποίοι παρέμειναν στην πολιτική».
