Ζούμε σε μια εποχή όπου το μονοπώλιο της ενημέρωσης έχει οριστικά σπάσει. Οι μέρες που τα μεγάλα καλωδιακά δίκτυα υπαγόρευαν σχεδόν αποκλειστικά την ατζέντα ανήκουν οριστικά στο παρελθόν. Στις ΗΠΑ, ιδίως μετά την εκλογή Τραμπ, το τοπίο της εναλλακτικής δεξιάς και των συντηρητικών media βράζει. Οι «πόλεμοι» στα MAGA podcasts είναι πλέον καθημερινότητα. Φιγούρες όπως ο Ben Shapiro του Daily Wire και ο συνεργάτης του Michael Knowles, αλλά και πρόσωπα όπως ο Mark Levin και ο Tucker Carlson, βρίσκονται σε μια διαρκή –συχνά τοξική– μάχη επικράτησης. Αυτή η δυναμική αντανακλά έναν ευρύτερο εκνευρισμό: οι προσωπικές επιθέσεις και οι εσωτερικές έριδες, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τις σπασμωδικές αντιδράσεις του Levin απέναντι σε χτυπήματα «κάτω από τη μέση», δείχνουν έναν χώρο που αναζητά νέα ταυτότητα.
σχετικά άρθρα
Ακόμη και η σχέση της Αριστεράς με πρόσωπα όπως ο Tucker Carlson είναι γεμάτη αντιφάσεις. Από τη μία, οι ακραίες του θέσεις προκαλούν –δικαίως– αποτροπιασμό. Από την άλλη, ορισμένες συνεντεύξεις του, όπως η σκληρή του στάση απέναντι στον Ted Cruz, αναγκάζουν ακόμη και τους πιο ένθερμους επικριτές του να παραδεχθούν ότι κάποιες φορές το σύστημα χρειάζεται μια αναπάντεχη οπτική γωνία για να αποσταθεροποιηθεί.
Η μεταστροφή της κοινής γνώμης
Πίσω από τις μάχες των media εξελίσσεται μια τεκτονική αλλαγή στην αμερικανική –και όχι μόνο– κοινή γνώμη. Ο ρόλος του Benjamin Netanyahu, αλλά και του Donald Trump, έχει λειτουργήσει ως καταλύτης σε αυτή τη διαδικασία, με τον τρόπο που πολώνει, συσπειρώνει και αναγκάζει στρατόπεδα να επανατοποθετηθούν. Το πιο εντυπωσιακό, ωστόσο, είναι η ταχύτητα με την οποία η κοινή γνώμη στρέφεται πλέον ενάντια στον πόλεμο.
Η βάση των Δημοκρατικών μοιάζει να έχει εξαντλήσει τα όρια ανοχής της. Η αποστροφή απέναντι στην παραδοσιακή ηγεσία του κόμματος είναι πλέον ανοιχτή, με τον Chuck Schumer στο επίκεντρο της κριτικής. Ακόμη και ισχυρά λόμπι, όπως η AIPAC, αναγκάζονται να κρύβουν το όνομά τους από διαφημιστικές καμπάνιες, γνωρίζοντας πόσο «τοξικό» έχει γίνει το brand τους για ένα σημαντικό τμήμα των ψηφοφόρων. Ο κόσμος απλώς δεν ανέχεται πια τις παλιές δικαιολογίες.
Η απελευθέρωση από τον κορσέ των παραδοσιακών media Τι συμβαίνει όταν μια ανεξάρτητη φωνή συναντά τα στενά όρια των μεγάλων δικτύων; Συνήθως, πνίγεται. Οι Krystal Ball και Mehdi Hasan, αμφότεροι «πρόσφυγες» του MSNBC (που ειρωνικά αποκαλείται πλέον MSNOW), βρήκαν την πραγματική τους φωνή εκτός των παραδοσιακών τειχών. Η απόλυσή τους ή η διακοπή της συνεργασίας τους, που αρχικά έμοιαζε με επαγγελματικό πλήγμα, αποδείχθηκε η απόλυτη επαγγελματική απελευθέρωση.
Στα παραδοσιακά δίκτυα, η δημοσιογραφία δολοφονείται από τον χρόνο και τις διαφημίσεις. Όταν ένας παρουσιαστής έχει πέντε ή επτά λεπτά για να αναλύσει ένα κρίσιμο γεωπολιτικό ζήτημα, με τον παραγωγό να ουρλιάζει στο ακουστικό «πάμε σε διάλειμμα», η ουσία εξαφανίζεται. Δεν μπορείς να στριμώξεις την αλήθεια στον χρόνο ενός διαφημιστικού μπλοκ. Το YouTube και τα podcasts προσφέρουν τον απαραίτητο χώρο. Το γεγονός ότι ο Hasan είχε μισή ώρα χωρίς διακοπές για να στριμώξει τον Dan Crenshaw ήταν η εξαίρεση που επιβεβαίωνε τον κανόνα· στα ανεξάρτητα media αυτός ο χρόνος είναι η καθημερινή ρουτίνα.
Η επιτυχία του ανεξάρτητου Breaking Points, που έχει καταγραφεί ως ένα από τα δημοφιλέστερα πολιτικά podcasts στις ΗΠΑ και βραβεύτηκε ως καλύτερο πολιτικό podcast στα iHeartPodcast Awards, αποδεικνύει ότι το κοινό διψά για ειλικρίνεια. Διψά για ανάλυση που ενώνει την αριστερή και τη δεξιά λαϊκή βάση, δεν κρύβει τις διαφωνίες, αλλά παραμένει προσηλωμένη στο να σπάει την προπαγάνδα του κατεστημένου.
Όταν η εξουσία λογοδοτεί: το παράδειγμα της Elissa Slotkin
Η πιο χαρακτηριστική στιγμή που αναδεικνύει την αξία των ανεξάρτητων media είναι η συνέντευξη της Krystal Ball με τη Γερουσιαστή των Δημοκρατικών Elissa Slotkin στο Breaking Points. Εκεί είδαμε αυτό που η συστημική τηλεόραση έχει σχεδόν ξεχάσει: την πραγματική απαίτηση για λογοδοσία.
Η Ball δεν μάσησε τα λόγια της. Ρώτησε ευθέως μια εν ενεργεία Γερουσιαστή –και πρώην στέλεχος της CIA– για τις ψήφους της που εγκρίνουν εξοπλισμούς οι οποίοι καταλήγουν σε σφαγές αμάχων και παιδιών. «Θα ενωθείτε με όσους λένε “όχι άλλη βοήθεια σε μια χώρα που διαπράττει εγκλήματα πολέμου”;» ήταν η ερώτηση που κανένας δημοσιογράφος της mainstream τηλεόρασης δύσκολα θα τολμούσε να θέσει τόσο ωμά, υπό τον φόβο του αποκλεισμού από τις μελλοντικές προσκλήσεις του κόμματος. Όταν η Slotkin προσπάθησε να κρυφτεί πίσω από το επιχείρημα ότι «οι Δημοκρατικοί δεν ελέγχουν τίποτα στην Ουάσιγκτον αυτή τη στιγμή», η Ball αντέτεινε: «Μην το παίζετε ανίσχυρη σε εμένα. Είστε Γερουσιαστής».
Αυτό είναι δημοσιογραφία. Το ότι χρειάζεται πλέον να στραφούμε σε πλατφόρμες όπως το YouTube για να δούμε εκλεγμένους αξιωματούχους να ιδρώνουν απέναντι σε πραγματικές ερωτήσεις, αποτελεί βαρύ κατηγορητήριο για τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης. Η μετακίνηση πρώην κορυφαίων στελεχών του MSNBC σε θέσεις παραγωγής περιεχομένου για πλατφόρμες τύπου YouTube και Rumble είναι η πιο καθαρή παραδοχή ότι το παλιό μοντέλο έχει χάσει την ηγεμονία του. Το μέλλον της ενημέρωσης γράφεται ήδη εκτός των παραδοσιακών στούντιο – και το μόνο ερώτημα είναι αν τα μεγάλα δίκτυα θα το καταλάβουν πριν καταλήξουν απλώς σε σκηνικό νοσταλγίας.
