Το μεγαλύτερο εγκληματικό δίκτυο της Βραζιλίας, το First Capital Command (PCC), γνωστό για τη διακίνηση τεράστιων ποσοτήτων κοκαΐνης προς την Ευρώπη, φαίνεται να έχει ανοίξει ένα νέο «μέτωπο»: το ποδόσφαιρο της Πορτογαλίας. Σύμφωνα με έρευνα του δημοσιογράφου Paulo Curado στην εφημερίδα Público, το καρτέλ επιχειρεί να ξεπλύνει χρήματα μέσω οικονομικά αδύναμων συλλόγων, κυρίως στις χαμηλότερες κατηγορίες.
Οι αποκαλύψεις δείχνουν ότι ποδοσφαιρικοί ατζέντηδες και χρηματοοικονομικοί διαμεσολαβητές, με διασυνδέσεις με το PCC, προσέγγισαν ομάδες της τρίτης κατηγορίας προσφέροντας μεγάλα ποσά με αντάλλαγμα τον έλεγχο των συλλόγων.
Οι «επενδύσεις» και οι πρώτες αντιδράσεις
Κατά τη διάρκεια του 2023, ο Βραζιλιάνος ατζέντης Ουλίσες ντε Σόουζα Ζόρζε, ο οποίος έχει συνδεθεί σε προηγούμενες έρευνες με το PCC, προσέγγισε τρεις πορτογαλικούς συλλόγους: Varzim SC, Felgueiras FC και Vilaverdense FC.
Ο Ζόρζε εμφανιζόταν ως αξιόπιστος επενδυτής – είναι ατζέντης του ποδοσφαιριστή της Real Madrid, Έντερ Μιλιτάο, και δραστηριοποιούνταν μέσω της βρετανικής εταιρείας Universal Sports Limited (USL).

Στην περίπτωση της Varzim SC, υπεγράφη τον Αύγουστο του 2023 μνημόνιο συνεργασίας που προέβλεπε 650.000 ευρώ άμεσα και 4,5 εκατ. ευρώ σε βάθος χρόνου. Ωστόσο, η εκταμίευση των χρημάτων προκάλεσε σοβαρές υποψίες:
- Περίπου 400.000 ευρώ καταβλήθηκαν σε κατακερματισμένες πληρωμές από ύποπτες πηγές
- Άλλα 250.000 ευρώ δόθηκαν σε μετρητά, κάτι που παραβιάζει τη φορολογική νομοθεσία της Πορτογαλίας
Οι αποκαλύψεις αυτές οδήγησαν σε παραίτηση ολόκληρου του εποπτικού συμβουλίου της Varzim τον Ιανουάριο του 2024.
Ανάλογες προσπάθειες σε Vilaverdense και Felgueiras δεν προχώρησαν, καθώς αυξήθηκε ο έλεγχος και οι υποψίες. Η Felgueiras, μάλιστα, απέρριψε επένδυση ύψους 2,5 εκατ. δολαρίων. Στη συνέχεια, οι επενδυτές στράφηκαν προς την AD Fafe, όπου, σύμφωνα με τον Curado, παραμένουν ενεργοί.
Όπως επισημαίνει ο δημοσιογράφος, «σχεδόν κανείς δεν γνώριζε τι ακριβώς συνέβαινε, και όσοι γνώριζαν φοβούνταν». Πολλοί παράγοντες των συλλόγων δεν είχαν πλήρη εικόνα για το PCC, αλλά η ανάγκη για ρευστότητα υπερίσχυε των ερωτημάτων για την προέλευση των χρημάτων.
Το δίκτυο ξεπλύματος και οι διεθνείς διασυνδέσεις
Η υπόθεση συνδέεται με αποκαλύψεις του μεσίτη Antônio Gritzbach, ο οποίος το 2024 περιέγραψε ένα εκτεταμένο δίκτυο ξεπλύματος χρήματος του PCC μέσω του ποδοσφαίρου. Ο ίδιος δολοφονήθηκε τον Νοέμβριο του 2024 στο αεροδρόμιο της Γκουαρούλος στο Σάο Πάολο, λίγο μετά τη συνεργασία του με τις αρχές.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του, οι μεταγραφές παικτών και οι επενδύσεις σε συλλόγους αποτελούν βασικά εργαλεία για τη νομιμοποίηση παράνομων εσόδων. Στο δίκτυο φέρεται να εμπλέκεται και ο Κριστιάνο Λίνο ντε Μενέζες, άτομο με μακροχρόνια σχέση με το PCC και συμμετοχή σε διατλαντικά κυκλώματα ναρκωτικών.
Οι πορτογαλικές αρχές έχουν ήδη κινητοποιηθεί, με την Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία να ξεκινά έρευνα, ενώ το θέμα εξετάζεται και σε επίπεδο υπηρεσιών ασφαλείας.
Η καθηγήτρια εγκληματολογίας Σιλβί Ιζαμπέλ Φιγκειρέντο τονίζει ότι πρόκειται για πρωτοφανή περίπτωση μεγάλης κλίμακας ξεπλύματος χρήματος μέσω του ποδοσφαίρου στην Πορτογαλία, υπογραμμίζοντας ότι οι σύλλογοι –ιδίως στις χαμηλές κατηγορίες– είναι ιδιαίτερα ευάλωτοι λόγω οικονομικών δυσκολιών.
Το φαινόμενο δεν περιορίζεται στην Πορτογαλία. Παρόμοια υπόθεση είχε καταγραφεί και στην Ελλάδα, με τον Ουρουγουανό διακινητή ναρκωτικών Sebastián Marset να χρησιμοποιεί την ομάδα Trikala FC για αντίστοιχες πρακτικές ξεπλύματος μέσω υπερτιμημένων μεταγραφών παικτών.
Σύμφωνα με ειδικούς, η υπόθεση αυτή δείχνει μια στρατηγική στροφή του οργανωμένου εγκλήματος, το οποίο πλέον δεν περιορίζεται στη διακίνηση ναρκωτικών, αλλά επιδιώκει να διεισδύσει σε νόμιμους τομείς της οικονομίας, αποκτώντας έλεγχο και επιρροή.
Όπως χαρακτηριστικά σημειώνεται, «δεν πρόκειται απλώς για κακή διαχείριση, αλλά για οργανωμένο έγκλημα που εγκαθίσταται σε έναν νόμιμο χώρο για να ξεπλύνει χρήμα σε κλίμακα που δεν έχουμε ξαναδεί».

