Ο ΟΠΕΚ αλλάζει μόνος του την τιμή του πετρελαίου
16 Οκτωβρίου 1973
Στις 16 Οκτωβρίου 1973 οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες του Περσικού Κόλπου προχώρησαν σε μια απόφαση που άλλαξε για πάντα την παγκόσμια αγορά ενέργειας. Έξι χώρες του ΟΠΕΚ αποφάσισαν μονομερώς να αυξήσουν την επίσημη τιμή του αργού από 3,01 σε 5,12 δολάρια το βαρέλι, δηλαδή κατά περίπου 70%. Για πρώτη φορά, οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες καθόριζαν την τιμή χωρίς προηγούμενη διαπραγμάτευση με τις μεγάλες δυτικές πετρελαϊκές εταιρείες.
σχετικά άρθρα
Η απόφαση δεν ήταν απλώς μια αύξηση τιμής. Αποτελούσε μεταφορά οικονομικής ισχύος από τις λεγόμενες Seven Sisters, τις μεγάλες διεθνείς πετρελαϊκές, προς τα ίδια τα κράτη που έλεγχαν τα κοιτάσματα. Ήταν επίσης η στιγμή που έγινε φανερό ότι το πετρέλαιο μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο γεωπολιτικής πίεσης.
Η συγκυρία ήταν εκρηκτική. Ο πόλεμος του Γιομ Κιπούρ βρισκόταν σε εξέλιξη και οι σχέσεις μεταξύ αραβικών κρατών και Δύσης επιδεινώνονταν. Μόλις την επόμενη ημέρα, οι αραβικές πετρελαιοπαραγωγές χώρες θα ανακοίνωναν περικοπές παραγωγής, ανοίγοντας τον δρόμο για το εμπάργκο προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες χώρες.
Οι συνέπειες υπήρξαν τεράστιες. Μέχρι τις αρχές του 1974 η επίσημη τιμή του πετρελαίου είχε φθάσει τα 11,65 δολάρια το βαρέλι, σχεδόν τετραπλάσια σε σχέση με τις αρχές Οκτωβρίου.
Η αύξηση μεταφέρθηκε στο κόστος μεταφορών, ηλεκτρισμού, βιομηχανικής παραγωγής και καταναλωτικών αγαθών. Οι πετρελαιοεισαγωγικές οικονομίες αντιμετώπισαν πληθωρισμό, ύφεση και επιδείνωση των εμπορικών τους ισοζυγίων, ενώ οι πετρελαιοπαραγωγές χώρες απέκτησαν τεράστιες νέες ροές εσόδων.
Η 16η Οκτωβρίου 1973 ήταν επομένως η ημέρα που άλλαξε η κατανομή πλούτου στην παγκόσμια ενεργειακή οικονομία και άρχισε μια νέα εποχή κατά την οποία η τιμή του πετρελαίου θα επηρέαζε άμεσα πληθωρισμό, νομισματική πολιτική και γεωπολιτικές ισορροπίες.
