Κρουαζιέρα Hondius: Ο ιός των Άνδεων και οι κοινωνικές προεκτάσεις

Στην πρόσφατη περίπτωση του κρουαζιερόπλοιου «MV Hondius», ο «ασθενής μηδέν» ταυτοποιήθηκε ως ο 70χρονος Ολλανδός ορνιθολόγος Λέο Σίλπερουρντ

Κρουαζιέρα Hondius: Ο ιός των Άνδεων και οι κοινωνικές προεκτάσεις

Η θρυλική ταινία του Ρίντλεϊ Σκοτ «Άλιεν» (1979) έφερε τον υπότιτλο «Ο όγδοος επιβάτης» ή «Ο επιβάτης του Διαστήματος», αναφερόμενη σε ένα ξενόμορφο πλάσμα που εισέβαλε στο αστρόπλοιο «Νοστρόμο», προκαλώντας τρόμο στους επτά επιβάτες του. Στην πρόσφατη περίπτωση του κρουαζιερόπλοιου «MV Hondius», ο «ασθενής μηδέν» ταυτοποιήθηκε ως ο 70χρονος Ολλανδός ορνιθολόγος Λέο Σίλπερουρντ.

σχετικά άρθρα

Ο κ. Σίλπερουρντ μολύνθηκε από τον «ιό των Άνδεων» σε χωματερή κοντά στην Ουσουάια της Αργεντινής, όπου βρισκόταν με τη σύζυγό του για την παρατήρηση του «καρακάρα του Δαρβίνου». Στη συνέχεια, μόλυνε τη σύζυγό του και άγνωστο αριθμό άλλων επιβατών του πλοίου.

Ο Ισπανός συγγραφέας Σαντιάγο Άλμπα Ρίκο, στην εφημερίδα El País, περιγράφει τρεις τρόπους με τους οποίους αυτός ο «εισβολέας» επηρέασε την κρουαζιέρα. Πρώτον, ο απέραντος ωκεανός μετατράπηκε σε μία κλειστή ζώνη. Δεύτερον, μια ανθρώπινη ομάδα 23 εθνικοτήτων αντιμετωπίστηκε ως ένας ομοιογενής και απειλητικός «άλλος». Τρίτον, μερικές δεκάδες εύπορων επιβατών, των οποίων η συμμετοχή στην κρουαζιέρα κόστιζε από 8.000 έως 25.000 ευρώ το άτομο, αντιμετωπίστηκαν ως «λαθρομετανάστες» από τη Νότια Σαχάρα.

Αυτή η τελευταία παρατήρηση προσθέτει μια πολιτική διάσταση στην κατά κύριο λόγο υγειονομική ιστορία. Ο συγγραφέας ανακαλεί το έργο της Βρετανίδας ανθρωπολόγου Μέρι Ντάγκλας, «Καθαρότητα και κίνδυνος» (1966), όπου αναλύεται η προσέγγιση του ακάθαρτου στους διάφορους πολιτισμούς και υποστηρίζεται ότι οι υγειονομικές πρακτικές που προστατεύουν τα όρια του σώματος αποσκοπούν στην προστασία και των κοινωνικών ορίων. Ο «εισβολέας» θεωρείται απειλητικός και, καθώς δεν εντάσσεται στις ταξινομήσεις, αντιμετωπίζεται ως βιολογική απειλή.

Ο Άλμπα Ρίκο επισημαίνει ότι ο πραγματικός κοινωνικός κίνδυνος έγκειται στην βιολογικοποίηση του κινδύνου. Τονίζει την ανάγκη για υγειονομικούς θεσμούς που υπενθυμίζουν ότι ένας ασθενής χρειάζεται φροντίδα και συμπόνια, καθώς και για δημοκρατικούς θεσμούς που διασφαλίζουν ότι οι μετανάστες ανήκουν στο ίδιο είδος και έχουν τα ίδια δικαιώματα με κάθε πολίτη, ανεξαρτήτως καταγωγής ή χρώματος. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της ισπανικής κυβέρνησης, η οποία παρέκαμψε την άρνηση του κυβερνήτη των Καναρίων Νήσων να επιτρέψει την αποβίβαση των επιβατών, ο οποίος παρομοίαζε τους επιβάτες με «Άλιεν» και το πλοίο με ένα τεράστιο τρωκτικό.

Ο συγγραφέας καταλήγει ότι αυτή η ιστορία και η χρησιμοποιούμενη ορολογία ενδεχομένως να συμβάλουν στην κατανόηση του τερατώδους χαρακτήρα της ευρωπαϊκής μεταναστευτικής πολιτικής. Προσθέτει πως, αν είναι δύσκολο να φανταστούμε τον εαυτό μας ως «μελαψό», «φτωχό» ή «τρανς», είναι ευκολότερο, ιδίως μετά την πανδημία COVID19, να τον φανταστούμε ως «ασθενή».