Η εκλογική ήττα του Ούγγρου πρωθυπουργού Βίκτορ Ορμπαν στις 12 Απριλίου αναλύεται ως υπενθύμιση ότι η πορεία της ιστορίας δεν οδηγεί αδιάκοπα προς την απολυταρχία. Το αποτέλεσμα αυτό εκλαμβάνεται ως μήνυμα για τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Τζέι Ντι Βανς, οι οποίοι είχαν υποστηρίξει τον εν λόγω ηγέτη, ο οποίος χαρακτηρίζεται ως ο πιο απολυταρχικός στην Ευρώπη. Καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες πλησιάζουν τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, η απόρριψη του κ. Ορμπαν από τους Ούγγρους ψηφοφόρους αναδεικνύει σημαντικά διδάγματα για όσους επιθυμούν να αντισταθούν στις αυταρχικές τάσεις που αποδίδονται στον κ. Τραμπ. Ακολουθούν ορισμένα συμπεράσματα:
1. **Προτεραιότητα στην ενότητα της αντιπολίτευσης.** Η ήττα του κ. Ορμπαν επετεύχθη από έναν ευρύ συνασπισμό, με επικεφαλής τον Πέτερ Μαγιάρ και το νέο του κόμμα, Tisza. Η ένωση δυνάμεων από όλο το πολιτικό φάσμα της Ουγγαρίας, με στόχο την ανατροπή του κ. Ορμπαν, κατέδειξε ότι η ανάγκη για τη διάσωση της ουγγρικής δημοκρατίας υπερίσχυε των παραδοσιακών διαχωρισμών μεταξύ Δεξιάς και Αριστεράς. 2. **Αγώνας από το Κέντρο.** Ο κ. Μαγιάρ, προερχόμενος από την Κεντροδεξιά και με συντηρητικές απόψεις σε πολλά θέματα, δεν ήταν προοδευτικός. Επί δύο δεκαετίες υπήρξε μέλος του κόμματος Fidesz του κ. Ορμπαν, προτού αποχωρήσει για να ιδρύσει το κεντρώο κόμμα Tisza, μια κίνηση που στέφθηκε με επιτυχία. 3. **Η οικονομία έχει σημασία.** Παρά τις επιθέσεις του κ. Ορμπαν κατά μεταναστών, ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας, οι Ούγγροι ψηφοφόροι έδωσαν προτεραιότητα σε οικονομικά ζητήματα. Η ενδημική διαφθορά του Fidesz, η αναιμική οικονομία της Ουγγαρίας και η κατάσταση των υποδομών και των δημόσιων υπηρεσιών είχαν μεγαλύτερη απήχηση. 4. **Ο διχασμός μπορεί να γυρίσει μπούμερανγκ.** Η διατήρηση της εξουσίας του κ. Ορμπαν για 16 χρόνια βασίστηκε στον διχασμό της κοινωνίας, με τους αντιπάλους του να παρουσιάζονται ως όργανα ξένων δυνάμεων. Ωστόσο, σε ένα περιβάλλον όπου η επιλογή γίνεται δυαδική και το κυβερνών κόμμα θεωρείται διεφθαρμένο και ιδιοτελές, η εναλλακτική λύση καθίσταται πιο ελκυστική. 5. **Ο κ. Ορμπαν έπεσε θύμα της δικής του επιτυχίας.** Παρόμοια με άλλους μακροχρόνιους ηγέτες, ο κ. Ορμπαν είχε κυριαρχήσει στην κυβέρνηση για τόσο μεγάλο διάστημα, ώστε δεν υπήρχε κάποιος άλλος να κατηγορήσει για τις κυβερνητικές αποτυχίες. Η στρατηγική του αποδιοπομπαίου τράγου έπαψε να είναι αποτελεσματική. 6. **Το εγχειρίδιο του αυταρχικού ηγέτη δεν εγγυάται την επιτυχία.** Αν και αυταρχικοί ηγέτες τείνουν να περιορίζουν τις ανεξάρτητες φωνές για να κυριαρχεί το μήνυμά τους, ο κ. Μαγιάρ κατάφερε να ξεπεράσει αυτό το εμπόδιο μέσω μιας έντονης προσωπικής εκστρατείας και αποτελεσματικής χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Προτείνεται μια παρόμοια προσέγγιση και στις ΗΠΑ. 7. **Οι κόλακες δίνουν κακές συμβουλές.** Η καταστολή των διαφωνούντων οδήγησε τον κ. Ορμπαν σε ένα περιβάλλον γεμάτο κόλακες, όπου δεν υπήρχε όριο στη διαφθορά, κάτι που συνέβαλε στην πτώση του. Η ανάλυση επισημαίνει ότι ο κ. Τραμπ μπορεί να έχει παρόμοιες τάσεις και ότι οι Δημοκρατικοί θα πρέπει να αναδείξουν τη συνενοχή των Ρεπουμπλικανών που δεν τον αμφισβητούν. 8. **Η αυταρχικότητα είναι αναστρέψιμη.** Το πιο σημαντικό μάθημα είναι ότι η πορεία της ιστορίας δεν οδηγεί αναπόφευκτα προς την αυταρχικότητα. Ακόμη και ο κ. Ορμπαν αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει την ήττα του. Υπάρχει ελπίδα για τη δημοκρατία, καθώς πολλοί λαοί, όπως οι Ούγγροι, απορρίπτουν τον αυταρχισμό. Οι ομοιότητες που πολλοί βλέπουν μεταξύ του κ. Ορμπαν, του κ. Τραμπ και του κ. Βανς, θα πρέπει να προβληματίσουν τους Ρεπουμπλικανούς ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου.
Η ανάλυση υπογράφεται από τον Κένεθ Ροθ, επισκέπτη καθηγητή στη Σχολή Δημοσίων και Διεθνών Υποθέσεων του Πρίνστον.
