Η διακήρυξη 11 διανοουμένων, συνδεδεμένων με το Ινστιτούτο Αλέξης Τσίπρας (ΙΝΑΤ), χρησιμοποιεί ως προμετωπίδα ένα απόσπασμα από το «Κοινωνικό Συμβόλαιο» του Ζαν-Ζακ Ρουσσώ. Το συγκεκριμένο απόσπασμα αναφέρει: «Κανένας δεν θα πρέπει να είναι τόσο πλούσιος ώστε να μπορεί να εξαγοράσει κάποιον άλλο, και κανένας τόσο φτωχός ώστε να αναγκάζεται να πουλήσει τον εαυτό του».
σχετικά άρθρα
Η φράση αυτή έχει αποτελέσει αντικείμενο ανάλυσης ως προς την κυριολεκτική της σημασία, πέραν ζητημάτων όπως η αρχαία επίλυση της δουλείας λόγω χρεών επί Σόλωνος ή η μαρξιστική-λενινιστική ανάγνωση περί «κεφαλαίου – μισθωτής εργασίας».
Η συνέχεια της φράσης, η οποία δεν περιλαμβάνεται στην προμετωπίδα, συμπληρώνει: «αυτό προϋποθέτει, από την πλευρά των ισχυρών, μέτρο στα αγαθά και στην επιρροή· και από την πλευρά των αδυνάτων, μετριασμό της φιλοχρηματίας και της απληστίας». Η επιλογή του πλήρους αποσπάσματος υποδηλώνει μια αναγνώριση ζητημάτων που αφορούν τόσο τους πλούσιους όσο και τους αδύναμους.
Ο Ζαν-Ζακ Ρουσσώ, σε υποσημείωση της φράσης, τονίζει την ανάγκη περιορισμού του χάσματος πλούτου-ανέχειας, καθώς κινδυνεύει η ελευθερία. Κατά τον φιλόσοφο, οι δύο αυτές καταστάσεις «είναι εξίσου ολέθριες για το κοινό καλό· από τη μία προέρχονται οι υποκινητές της τυραννίας και από την άλλη οι τύραννοι· ανάμεσά τους γίνεται πάντα το εμπόριο της δημόσιας ελευθερίας· ο ένας την αγοράζει και ο άλλος την πουλάει». Το επιχείρημα του Ρουσσώ για τον μετριασμό της ισχύος των δυνατών και της απληστίας των αδύναμων έχει πολιτικούς λόγους, αποσκοπώντας στην αποφυγή της τυραννίας.
