Αιγαίο: Drone, καλώδιο & Γαλάζια Πατρίδα – Εκρηκτικό σκηνικό

Οι ελληνοτουρκικές σχέσεις μπαίνουν σε μια νέα, επικίνδυνη τροχιά έντασης, έπειτα από ένα σοβαρό αεροπορικό επεισόδιο στην Αλεξανδρούπολη και διπλωματικές προκλήσεις από την Άγκυρα. Η Αθήνα απάντησε αστραπιαία, στέλνοντας ρηματική διακοίνωση στην Τουρκία, απορρίπτοντας ως παράνομη τη μονομερή ανακήρυξη δύο τουρκικών «θαλάσσιων πάρκων» σε διεθνή ύδατα και, κυρίως, σε ελληνική υφαλοκρηπίδα στο Αιγαίο. Η ελληνική πλευρά ξεκαθαρίζει: τέτοιες ενέργειες, που υπηρετούν το αναθεωρητικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», δεν δημιουργούν τετελεσμένα.
Χθες το πρωί, η τουρκική προκλητικότητα πήρε σάρκα και οστά στον αέρα. Ένα τουρκικό drone παραβίασε το FIR Αθηνών νότια της Αλεξανδρούπολης και εισήλθε στην τερματική ζώνη του τοπικού αεροδρομίου! Η ελληνική αεράμυνα αντέδρασε ακαριαία. Δύο ελληνικά F-16 απογειώθηκαν άμεσα και, λόγω της κρισιμότητας, έδωσαν κατεπείγουσα οδηγία σε πολιτική πτήση που απογειωνόταν, να αλλάξει υψόμετρο. Κανείς επιβάτης δεν κινδύνευσε, αλλά το μήνυμα ήταν σαφές.
Τα «ήρεμα νερά» έγιναν ξαφνικά φουρτουνιασμένα. Η Άγκυρα θωρακίζει πλέον θεσμικά το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», μια εξέλιξη που μπορεί να αμφισβητήσει κυριαρχικά δικαιώματα σε ελληνική και κυπριακή ΑΟΖ. Το σκηνικό στην Ανατολική Μεσόγειο γίνεται εκρηκτικό, αυξάνοντας δραματικά την πιθανότητα θερμών επεισοδίων.
Μέσα σε αυτό το φορτισμένο κλίμα, η Αθήνα δεν υποχωρεί. Η ολοκλήρωση της βυθομέτρησης και η πόντιση του υποθαλάσσιου καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης, που θα ενώσει Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ, αποτελεί πρώτη προτεραιότητα. Αθήνα και Παρίσι βρίσκονται σε απόλυτο συντονισμό, με ένα κοινό επιχειρησιακό και διπλωματικό πλάνο που δεν αφήνει περιθώρια στην Άγκυρα.
Οι τουρκικές διαρροές για «απαραίτητη άδεια από την Τουρκία» για εργασίες ανατολικά της Κάσου, είναι άνευ ουσίας. Με βάση το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), Ελλάδα και Γαλλία δεν αναγνωρίζουν τουρκική δικαιοδοσία. Συνεπώς, καμία αίτηση για Navtex δεν θα γίνει προς την Άγκυρα.
Η Navtex θα εκδοθεί αποκλειστικά από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές, καθώς η θαλάσσια ζώνη ανήκει ξεκάθαρα στην ελληνική δικαιοδοσία. Η οδηγία προς ναυτιλλομένους βρίσκεται ήδη σε στάδιο προετοιμασίας και θα εκδοθεί επίσημα τις προσεχείς εβδομάδες, καθώς πριν το τέλος του έτους, η γαλλική εταιρεία προχωρά στην πόντιση του καλωδίου. Το μόνο που εξετάζεται, για τυπικούς λόγους, είναι μια απλή ενημέρωση της γαλλικής εταιρείας προς τις τουρκικές Αρχές – χωρίς κανένα στοιχείο νομιμοποίησης της Τουρκίας.
**Τριετής συναγερμός και διπλωματικές κινήσεις**
Η Αθήνα βρίσκεται σε ανώτατη εγρήγορση. Εκτιμάται πως η Τουρκία μπορεί να επιχειρήσει τετελεσμένα στο πεδίο μέσα στην επόμενη τριετία, πριν ολοκληρωθεί η «Ασπίδα του Αχιλλέα», ένας υπερσύγχρονος αμυντικός θόλος (αντιαεροπορικός, αντιβαλλιστικός, αντι-drone, αντιπλοϊκός, ανθυποβρυχιακός) που απαιτεί 35 μήνες. Μέχρι τότε, η πρόκληση θερμών επεισοδίων στο Αιγαίο είναι ένα ορατό σενάριο.
Η Ελλάδα παραμένει σε ανοικτή γραμμή με το Παρίσι. Η Διεθνής Σύνοδος Κορυφής για το Διάστημα, 9-10 Σεπτεμβρίου στη γαλλική πρωτεύουσα, όπου πιθανόν θα παραβρεθεί ο Κυριάκος Μητσοτάκης, μπορεί να αποτελέσει την ευκαιρία για νέα συνάντηση με τον Γάλλο Πρόεδρο, ενισχύοντας τη συνεργασία σε κρίσιμα μέτωπα.

