Κύρκος στον Χαρδαβέλλα: Οι «τυφλές εξισώσεις» της Αριστεράς
σχετικά άρθρα
Ημερομηνία: 8 Ιουνίου 1992. Τόπος: Σελίδες «ΤΑ ΝΕΑ». Πρόσωπα: Λεωνίδας Κύρκος και Κώστας Χαρδαβέλλας. Μια συνέντευξη-ποταμός που αποκάλυψε το βάθος της πολιτικής σκέψης και την ψυχική ανατομία ενός ανθρώπου που σφράγισε την ελληνική Αριστερά, αφήνοντας πίσω του «εξισώσεις απίστευτα τυφλές», όπως χαρακτηριστικά είπε ο ίδιος.
Ο Λεωνίδας Κύρκος, μόλις είχε ανακοινώσει την απόφασή του να αποσυρθεί από την πρώτη γραμμή της κοινοβουλευτικής πολιτικής, έπειτα από 50 ολόκληρα χρόνια δράσης. «Πολιτική κάνουμε όλοι μας και θα κάνω κι εγώ», διευκρίνισε, τονίζοντας την ανάγκη να βγουν στο προσκήνιο νέες γενιές, καθώς «ο τόπος μας είναι σε πολύ βαθιά κρίση, και το κεντρικό σημείο της κρίσης είναι το πολιτικό σύστημα». Μια διαπίστωση που μοιάζει να χτυπάει καμπανάκι και σήμερα.
Η διάψευση των μεγάλων οραμάτων, ειδικά μετά την κατάρρευση του «υπαρκτού σοσιαλισμού», τον βρήκε έτοιμο, αφού η ανανεωτική πτέρυγα «την είχε καταλάβει, αναλύσει κι εκτιμήσει από το 1968 και πιο πριν». Ωστόσο, παραδέχτηκε ότι «ούτε οι πιο τολμηροί από μας δεν θα μπορούσαν ποτέ να φανταστούν αυτή τη δραματική κατάρρευση. Κατέρρευσε σαν χάρτινος πύργος».
Παρά τις τεράστιες προσωπικές θυσίες, όπως οι θανατικές καταδίκες στις φυλακές μετά τον Εμφύλιο, ο Κύρκος αρνιόταν την απογοήτευση. «Την απογοήτευση δεν την έχω στο λεξιλόγιό μου», τόνισε, αναδεικνύοντας τη δύναμη της ανθρώπινης θέλησης και ελπίδας ακόμη και στις πιο τραγικές στιγμές.
Η πορεία του ήταν γεμάτη αντιφάσεις και συγκρούσεις. «Αγαπήθηκα πάρα πολύ αλλά την ίδια στιγμή μισήθηκε όσο λίγοι», ομολόγησε. Παλιοί σύντροφοι τον χαρακτήριζαν «προδότη», το ΠΑΣΟΚ τον μίσησε γιατί «είπα αλήθειες που τους ενοχλούσαν πάρα πολύ», ενώ η Δεξιά τον έβλεπε ως «αντίπαλο ο οποίος μιλούσε μία γλώσσα που άγγιζε τις ευαισθησίες του συντηρητικού ανθρώπου».
Για την αμφιλεγόμενη στήριξη του Συνασπισμού στον Μητσοτάκη, ο Κύρκος ήταν ξεκάθαρος: «Δεν ήταν στήριξη Μητσοτάκη… Ήταν στήριξη της κάθαρσης». Μια πολιτική κίνηση που απέβλεπε στην ομαλή διέξοδο από ένα «δόκανο» που θα γεννούσε μόνο «αισθήματα ρεβάνς και ρεβανσισμού». Για περισσότερες αναλύσεις πάνω σε πολιτικά διλήμματα, επισκεφτείτε την κατηγορία μας για την Πολιτική.
Και τα λάθη; Ο Κύρκος αναγνώρισε τα δικά του. Από τις «απλουστευτικές εκτιμήσεις του άσπρου – μαύρου» στην Κατοχή, μέχρι το δημοσιογραφικό «τι Πλαστήρας, τι Παπάγος». Αλλά η μεγαλύτερη χρέωση, όπως είπε, ήταν η «αδυναμία να πιστέψω ότι μπορούσε να γίνει ένα πραξικόπημα εις βάρος ενός πρωθυπουργού της Δεξιάς», το Δεκέμβρη του ’66, μολονότι έβλεπε τον κίνδυνο «πάρα πολύ καθαρά». Μια ομολογία που υπογραμμίζει την πολυπλοκότητα των πολιτικών εξελίξεων.
Οι «τυφλές εξισώσεις» του Κύρκου, από το «τι ΝΔ, τι ΠΑΣΟΚ» που άκουγε τότε από το ΚΚΕ, μέχρι τις δικές του αναδρομικές αυτοκριτικές, δείχνουν ότι η πολιτική ιστορία είναι ένας ζωντανός οργανισμός. Το μήνυμά του, ακόμη και μετά από δεκαετίες, παραμένει επίκαιρο: η διαρκής αναζήτηση της αλήθειας και η αποφυγή των απλοϊκών αφηγήσεων είναι το μόνο αντίδοτο στον φαύλο κύκλο της πόλωσης.
