Καρκίνος & Θρόμβωση: 1 στους 5 κινδυνεύει, το AI αλλάζει όλα
ΣΟΚ: Ένας στους πέντε ασθενείς με καρκίνο αντιμετωπίζει τον φόβο της θρόμβωσης! Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπαίνει στο παιχνίδι για να σώσει ζωές.
σχετικά άρθρα
Νέα διεθνή δεδομένα φέρνουν στο φως έναν κίνδυνο που μέχρι σήμερα παρέμενε στην αφάνεια: την αρτηριακή θρόμβωση. Αυτή η ύπουλη απειλή μπορεί να οδηγήσει σε έμφραγμα, ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο ή θρόμβωση στις περιφερικές αρτηρίες, προσθέτοντας μια νέα διάσταση στον αγώνα κατά του καρκίνου.
Τα ευρήματα μιας εκτεταμένης διεθνούς ερευνητικής προσπάθειας είναι αμείλικτα: περίπου το 8% των ασθενών με καρκίνο εμφανίζουν αρτηριακό θρομβωτικό επεισόδιο. Αν προσθέσουμε και το 10% που αντιμετωπίζει φλεβική θρόμβωση, το συνολικό ποσοστό φτάνει το 20%! Ένας στους πέντε, δηλαδή, ζει με τον επιπλέον αυτό κίνδυνο.
Η ελληνική συμβολή και το Συνέδριο του Μονάχου
Αυτά τα κρίσιμα στοιχεία προέρχονται από το διεθνές ερευνητικό πρόγραμμα Arterial Cancer Associated Thrombosis. Αυτό το πρωτοποριακό εγχείρημα εστιάζει στη σύνδεση του καρκίνου με την αρτηριακή θρόμβωση, και συγκεκριμένα με το οξύ στεφανιαίο σύνδρομο. Η ανακοίνωση έγινε στο πρόσφατο Πανευρωπαϊκό Καρδιολογικό Συνέδριο στο Μόναχο, προκαλώντας αίσθηση στην επιστημονική κοινότητα.
Τον συντονισμό του προγράμματος έχει αναλάβει ο διακεκριμένος καθηγητής Αιματολογίας της Σορβόννης και διευθυντής του Κέντρου Καρκίνου και Θρόμβωσης, Γρηγόρης Γεροτζιάφας. Μίλησε στο Πρακτορείο FM, στην εκπομπή «104,9 Μυστικά Υγείας» της Τάνιας Μαντουβάλου, για το πολυεθνικό αυτό πρόγραμμα που ενώνει ερευνητές από Ανατολή σε Δύση.
Το Ιπποκράτειο πρωταγωνιστεί στην έρευνα
Η Ελλάδα πρωταγωνιστεί σε αυτή την παγκόσμια προσπάθεια. Η Α’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική του ΕΚΠΑ στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Αθηνών, με επικεφαλής τον καθηγητή Κωνσταντίνο Τούτουζα και την ερευνητική του ομάδα, συμμετέχει ενεργά. Η Μαρία Δρακοπούλου, principal investigator της ελληνικής συμμετοχής, παρουσίασε τα σημαντικά αποτελέσματα στο συνέδριο.
Συνολικά, 1.064 ασθενείς με καρκίνο, με μέση ηλικία τα 65 έτη, έλαβαν μέρος στη μελέτη. Το 60% ήταν άνδρες, ενώ το 72% έπασχε από προχωρημένη ή μεταστατική νόσο. Εντυπωσιακό είναι ότι 85 ασθενείς, δηλαδή 7,98% του συνόλου, εμφάνισαν τουλάχιστον ένα αρτηριακό θρομβωτικό επεισόδιο.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη σπάει τον κώδικα της πρόληψης
Εδώ έρχεται η επανάσταση. Η ερευνητική ομάδα βάζει πλέον στο στόχαστρο την αξιοποίηση προηγμένων τεχνολογιών Τεχνητής Νοημοσύνης (AI). Στόχος; Να δημιουργηθούν μοντέλα που θα εντοπίζουν με ακρίβεια τους ασθενείς υψηλού κινδύνου, προσφέροντας εξατομικευμένες θεραπευτικές στρατηγικές. «Η γνώση πρέπει να γίνει πράξη στην κλινική», υπογράμμισε ο κ. Γεροτζιάφας.
Μέχρι σήμερα, η επιστημονική κοινότητα επικεντρωνόταν κυρίως στη φλεβική θρόμβωση. Η νέα μελέτη, όμως, αλλάζει το τοπίο, αναδεικνύοντας τον εξίσου σοβαρό, αλλά παραμελημένο, κίνδυνο της αρτηριακής θρόμβωσης. Η προοπτική μελέτη COMPASS-Cancer Associated Arterial Thrombosis παρακολουθεί τους ασθενείς για ένα χρόνο, καταγράφοντας όλους τους παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο.
Καρκίνος: Όταν γίνεται χρόνια νόσος
Οι σύγχρονες αντικαρκινικές θεραπείες επιτρέπουν πλέον στους ασθενείς να ζουν πολλά χρόνια, μετατρέποντας τον καρκίνο σε μια χρόνια πάθηση. Αυτό, όπως τόνισε ο κ. Γεροτζιάφας, απαιτεί αυξημένη προσοχή και σε άλλες απειλές. «Ο ασθενής μπορεί να νικήσει τον καρκίνο, αλλά να βρεθεί αντιμέτωπος με έμφραγμα ή εγκεφαλικό, από καταστάσεις που η ιατρική σήμερα γνωρίζει πώς να προλαμβάνει.»
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο; Η μελέτη σκιαγραφεί ένα σαφές προφίλ: μεγαλύτερη ηλικία, κάπνισμα και καρκίνος του πνεύμονα εκτοξεύουν τον κίνδυνο. Επίσης, όσο πιο προχωρημένος είναι ο καρκίνος, τόσο μεγαλύτερη η πιθανότητα αρτηριακής θρόμβωσης. Αυτά τα δεδομένα αποτελούν πολύτιμα εργαλεία για τους γιατρούς.
Θεραπεία ή νόσος; Το δίλημμα και η λύση
Είναι ο καρκίνος ή οι θεραπείες του που αυξάνουν τον κίνδυνο; Η απάντηση είναι σύνθετη. Σύγχρονες στοχευμένες και ανοσοτροποποιητικές θεραπείες μπορούν να επηρεάσουν τον αγγειακό κίνδυνο, αλλά και τα ατομικά χαρακτηριστικά κάθε ασθενούς παίζουν καθοριστικό ρόλο. Ο στόχος είναι σαφής: να εντοπίσουμε ποιοι χρειάζονται έξτρα προστασία και ποια φαρμακευτική παρέμβαση, όπως τα αντιαιμοπεταλιακά, είναι η πιο αποτελεσματική.
Ο καθηγητής Γεροτζιάφας είναι ξεκάθαρος: παρότι η επιστημονική γνώση εξελίσσεται, υπάρχουν ήδη μέτρα. Ρύθμιση χοληστερίνης, αρτηριακής πίεσης, σακχάρου και φυσικά, διακοπή του καπνίσματος, αποτελούν ασπίδες προστασίας. «Η πρόληψη δεν είναι ατομική υπόθεση, αλλά απαιτεί οργανωμένη παρέμβαση από το σύστημα υγείας.»
Το μήνυμα είναι ηχηρό: ο αγγειακός κίνδυνος δεν είναι δευτερεύον ζήτημα. Η εκτίμηση του κινδύνου θρόμβωσης, αρτηριακής και φλεβικής, πρέπει να ξεκινά από την πρώτη μέρα της διάγνωσης και να συνεχίζεται σε όλη την πορεία της νόσου. Γιατί σήμερα, έχουμε τη γνώση να σώσουμε ζωές.
