Η ενεργειακή κρίση, ως απόρροια των γεωπολιτικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή, δημιουργεί νέα δεδομένα στην εγχώρια αγορά ακινήτων, οδηγώντας σε προσωρινό «πάγωμα» των συναλλαγών και περαιτέρω άνοδο του κόστους κατασκευής.
Πριν την κρίση, η αγορά ακινήτων έδειχνε σημάδια επιβράδυνσης των ρυθμών ανόδου και σταθεροποίησης, με βασικές παραμέτρους:
* **Ράλι τιμών:** Σωρευτική ανατίμηση 87% από το 2017, με τα παλαιά ακίνητα να καταγράφουν οριακή μείωση το τελευταίο τρίμηνο του 2025. * **Επιβράδυνση ζήτησης:** Μείωση ενδιαφέροντος από Έλληνες και ξένους αγοραστές λόγω των υψηλών τιμών. * **Αύξηση κατασκευαστικής δραστηριότητας:** Αναμενόμενη αύξηση της προσφοράς που θα συνέβαλε στην επιβράδυνση των ανατιμήσεων. * **Ωρίμανση αγοράς:** Πιο «διαβασμένοι» αγοραστές σε πολυτελή ακίνητα και λιγότερες συναλλαγές στη Golden Visa λόγω των νέων ορίων.
**Οι επιπτώσεις της κρίσης:**
1. **Πάγωμα Συναλλαγών:** Οι αγοραστές, τόσο εγχώριοι όσο και ξένοι, τηρούν στάση αναμονής, με τους ρυθμούς λήψης αποφάσεων να έχουν επιβραδυνθεί σημαντικά. 2. **Πιέσεις σε Έλληνες Αγοραστές:** Δυσκολίες για τη μεσαία τάξη λόγω της κρίσης, πλήττοντας την αγοραστική τους δύναμη και την πρόσβαση σε στεγαστική πίστη. 3. **Απειλή για Στεγαστικά Δάνεια:** Η προοπτική αύξησης των επιτοκίων απειλεί την ανακτηθείσα δυναμική της στεγαστικής πίστης, που μόλις το 2025 επέστρεψε σε θετικό πρόσημο. 4. **Αύξηση Κατασκευαστικού Κόστους:** Οι τιμές υλικών κατασκευής έχουν αυξηθεί κατά 33% από το 2021, με την κρίση στη Μέση Ανατολή να αναμένεται να επιταχύνει περαιτέρω αυτή την άνοδο λόγω του ενεργειακού κόστους και των διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα.
**Η ανάλυση της Εθνικής Τράπεζας:**
Η Εθνική Τράπεζα καταγράφει ισχυρή αύξηση των τιμών κατοικιών κατά 7,6% το 4ο τρίμηνο του 2025 και 7,8% συνολικά για το έτος, με τη σωρευτική ανατίμηση από το 2017 να φτάνει το +87%. Ωστόσο, ο τριμηνιαίος ρυθμός μεταβολής επιβραδύνθηκε στο +0,5%. Στα ακίνητα άνω των 5 ετών σημειώθηκε μείωση -0,6% σε τριμηνιαία βάση, για πρώτη φορά από το 2020. Παρά την αύξηση της κατασκευαστικής δραστηριότητας που θα μπορούσε να μετριάσει τις ανατιμήσεις, οι πιέσεις στο κόστος κατασκευής εντείνονται βραχυπρόθεσμα λόγω του ενεργειακού κόστους.
**Το μέλλον της Golden Visa και του κατασκευαστικού κλάδου:**
Για τους αγοραστές μέσω Golden Visa, υπάρχει η πιθανότητα αύξησης του ενδιαφέροντος για την Ελλάδα ως «ασφαλές λιμάνι», αν και η αγορά είχε ήδη επιβραδυνθεί λόγω των αυξημένων ορίων αγοράς και των καθυστερήσεων στις διαδικασίες. Στον κατασκευαστικό κλάδο, επικρατεί έντονος προβληματισμός για το ενεργειακό κόστος, καθώς οι συμβάσεις συχνά δεν καλύπτουν τέτοιες έκτακτες συνθήκες, αφήνοντας τις εταιρείες εκτεθειμένες σε απρόβλεπτες αυξήσεις σε καύσιμα και πρώτες ύλες. Η καθυστέρηση στην επικαιροποίηση των συντελεστών αναθεώρησης τιμών στα δημόσια έργα επιτείνει την αβεβαιότητα.

