Ελλάδα-ΗΠΑ: Η «μόνιμη προτίμηση» είναι μύθος;
Ας το ξεκαθαρίσουμε: Η Ελλάδα δεν πρέπει να θεωρεί δεδομένη την αμερικανική προτίμηση. Η Ουάσιγκτον, σε μια ελληνοτουρκική κρίση, δεν θα επιλέξει αυτόματα τη δική μας θέση. Το συμφέρον της δεν ταυτίζεται πάντα με το ελληνικό και αυτό είναι μια σκληρή, αλλά απαραίτητη, αλήθεια.
σχετικά άρθρα
Ναι, οι ΗΠΑ μας βλέπουν ως πολύτιμο σύμμαχο. Η Σούδα, η Λάρισα, η Αλεξανδρούπολη, η παρουσία μας στην Ανατολική Μεσόγειο και τα Βαλκάνια παίζουν τον ρόλο τους. Η αμερικανοελληνική Πολιτική αμυντική συνεργασία έχει εμβαθύνει σημαντικά, με το MDCA να δίνει πρόσβαση σε κρίσιμες εγκαταστάσεις.
Όμως, υπάρχει ένα αδιαπραγμάτευτο όριο: οι ΗΠΑ απεύχονται έναν ελληνοτουρκικό πόλεμο. Η γεωστρατηγική σημασία της Τουρκίας για το ΝΑΤΟ, από τη Μαύρη Θάλασσα και τη Μέση Ανατολή έως τον Καύκασο και την Ανατολική Μεσόγειο, της δίνει ένα ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί. Η Ουάσιγκτον έχει κάθε κίνητρο να κρατήσει την Άγκυρα εντός του δυτικού στρατοπέδου.
Αυτό σημαίνει ότι, σε περίπτωση κρίσης, το πρώτο ένστικτο της Αμερικής θα είναι η αποκλιμάκωση, όχι η δικαίωση του ενός συμμάχου έναντι του άλλου. Αυτό πρέπει να είναι κρυστάλλινο.
Ωστόσο, η Ελλάδα έχει χτίσει ένα τεράστιο πλεονέκτημα. Τα τελευταία χρόνια, έχουμε καταφέρει να γίνουμε πολύ πιο χρήσιμοι στην αμερικανική στρατηγική. Δεν είμαστε πια απλώς «ο άλλος σύμμαχος απέναντι στην Τουρκία». Η Σούδα είναι στρατηγικής σημασίας, η Αλεξανδρούπολη αποτελεί ζωτικό κόμβο για την ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ, και η Ελλάδα σταθεροποιεί την περιοχή Βαλκανίων, Ανατολικής Μεσογείου και Μέσης Ανατολής. Η αξία μας για τις ΗΠΑ είναι ανεξάρτητη από την Τουρκία.
Η Άγκυρα, βέβαια, έχει αντιληφθεί την πιο συναλλακτική πολιτική υπό Τραμπ, με την Ουάσιγκτον να επιδιώκει μείωση δεσμεύσεων και μεταφορά βάρους σε περιφερειακούς συμμάχους. Γι’ αυτό, προσπαθεί να προβάλει τον εαυτό της ως αναντικατάστατη στρατιωτική δύναμη για το ΝΑΤΟ και την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Η Διεθνής πολιτική είναι ένα σκληρό παιχνίδι και η Ελλάδα δεν πρέπει να χαλαρώνει.
Ο μεγαλύτερος φόβος δεν είναι μια Αμερική που θα μας εγκαταλείψει, αλλά μια Αμερική που, σε μια κρίση Ελλάδας – Τουρκίας, θα προσπαθήσει να επιβάλει έναν συμβιβασμό, πριν καν υπάρξει τετελεσμένο. Και αυτός ο συμβιβασμός μπορεί να μην είναι απολύτως προς το ελληνικό συμφέρον.
Οι πρόσφατες εντάσεις στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο δείχνουν πως αυτό το σενάριο είναι πιο ρεαλιστικό από ποτέ. Η Αθήνα οφείλει να είναι έτοιμη για όλα. Ποια είναι η δική μας «κόκκινη γραμμή» και πόσο αποφασισμένοι είμαστε να την υπερασπιστούμε; Το μέλλον δεν γράφεται με ευχολόγια.
