Όλοι θυμόμαστε τον Ντόναλντ Τραμπ στις προεκλογικές εξέδρες να κεραυνοβολεί το Πεκίνο. «Θα είμαστε σκληροί», έλεγε. «Θα σταματήσουμε το πάρτι της Κίνας», επαναλάμβανε. Όμως, η πραγματικότητα που εκτυλίχθηκε κατά τη διάρκεια της επίσημης επίσκεψής του στην κινεζική πρωτεύουσα ήταν αυτό που λέμε «μέρα με τη νύχτα». Μόλις το Air Force One άγγιξε το έδαφος, ο άνθρωπος που κάποτε έβριζε τις κινεζικές εμπορικές πρακτικές, μεταμορφώθηκε σε έναν ευγενέστατο φιλοξενούμενο.
σχετικά άρθρα
Η εικόνα του Τραμπ δίπλα στον Σι Τζινπίνγκ δεν θύμιζε σε τίποτα αντιπαράθεση υπερδυνάμεων. Αντιθέτως, η λέξη «φίλος» (friend) ακούστηκε περισσότερες φορές από κάθε άλλη οικονομική ορολογία. Είναι εντυπωσιακό το πώς το επιτελείο του Λευκού Οίκου, που μέχρι χθες έκανε «trash talk» για την Κίνα, βρέθηκε ξαφνικά να χαμογελά αμήχανα πίσω από τις σημαίες των δύο κρατών.
Η στρατηγική του «begging» και η αδύναμη θέση
Γιατί όμως αυτή η αλλαγή; Η ανάλυση των κινήσεων και της γλώσσας του σώματος του Αμερικανού Προέδρου προδίδει μια θέση αδυναμίας. Στα αμερικανικά δίκτυα, όπως το Fox News, προσπαθούν να το παρουσιάσουν ως «διεκδίκηση ευνοϊκών όρων». Στην πραγματικότητα, μοιάζει περισσότερο με αυτό που στη γλώσσα του δρόμου λέμε «begging» (εκλιπάρηση).
Ο Τραμπ, που συνήθως βγαίνει εκτός σεναρίου για να κάνει τα δικά του αστεία ή να δείξει ασέβεια, αυτή τη φορά ήταν στρατιωτικά πειθαρχημένος. Διάβαζε το σενάριο χωρίς παρεκκλίσεις. Δεν υπήρχαν οι χαρακτηριστικές ειρωνικές χειρονομίες. Υπήρχε μόνο ένας άνθρωπος που χρειαζόταν κάτι από τον Σι και ήξερε ότι για να το πάρει, έπρεπε να παίξει το παιχνίδι των Κινέζων.
Το δείπνο των χιλίων γεύσεων και τα κρυφά ποτήρια
Το κρατικό συμπόσιο στο Πεκίνο ήταν μια επίδειξη κινεζικής φιλοξενίας και ισχύος. Από πάπια Πεκίνου μέχρι αστακό και σούπα ντομάτας, το μενού ήταν σχεδιασμένο για να «μαλακώσει» και τον πιο δύσκολο διαπραγματευτή. Και εδώ είχαμε μια είδηση: ο Τραμπ ήπιε.
Αν και ο ίδιος δηλώνει δημόσια πως δεν αγγίζει το αλκοόλ λόγω της τραγικής ιστορίας του αδελφού του, οι κάμερες τον κατέγραψαν να συμμετέχει στα τσουγκρίσματα (Gambe). Μπορεί να ήταν χυμός μήλου, όπως ψιθυρίζουν ορισμένοι, αλλά το μήνυμα ήταν σαφές: «Στο Πεκίνο κάνε ό,τι κάνουν οι Κινέζοι». Η Μελάνια, αν και προσκεκλημένη, έλειπε από το κάδρο, αφήνοντας τον Τραμπ να διαχειριστεί μόνος του τη γοητεία της κινεζικής ηγεσίας.
Ο Έλον Μασκ, τα selfies και το «Bring your kid to work day»
Πίσω από τον Τραμπ, η παρουσία των CEOs ήταν έντονη. Ο Έλον Μασκ ξεχώριζε, όχι μόνο για το ειδικό βάρος της Tesla, αλλά και γιατί φαινόταν να απολαμβάνει (ή και να ενοχλείται) από τη δημοτικότητά του. Κινέζοι αξιωματούχοι και επιχειρηματίες, όπως ο CEO της Xiaomi, Lei Jun, έσπευσαν για μια selfie, με τον Μασκ να παίρνει τις χαρακτηριστικές περίεργες γκριμάτσες του.
Το παράδοξο; Ο Μασκ είχε μαζί του και το παιδί του, μετατρέποντας μια ιστορική κρατική επίσκεψη σε ένα ιδιότυπο «φέρτε το παιδί σας στη δουλειά». Το ίδιο έπραξε και ο Έρικ Τραμπ με τη Λάρα Τραμπ, προκαλώντας ψιθύρους για σύγκρουση συμφερόντων και κυνήγι επιχειρηματικών συμβολαίων υπό την ομπρέλα της διπλωματίας.
Το δίλημμα των ηλεκτρικών αυτοκινήτων (EVs)
Το μεγάλο ερώτημα που πλανάται πάνω από την Ουάσινγκτον είναι αν ο Τραμπ θα επιτρέψει στα κινεζικά ηλεκτρικά αυτοκίνητα να κατακλύσουν την αμερικανική αγορά. Οι αμερικανικές αυτοκινητοβιομηχανίες τρέμουν. Φοβούνται ότι η είσοδος εταιρειών όπως η BYD ή η Xiaomi θα διαλύσει την εγχώρια εφοδιαστική αλυσίδα.
Από την άλλη, η στρατηγική του Τραμπ φαίνεται να αλλάζει: «Αν δεν μπορείς να τους νικήσεις, φέρτους να χτίσουν εργοστάσια εδώ». Αυτό όμως δημιουργεί ένα πολιτικό βραχυκύκλωμα στο Fox News. Πώς θα πείσουν το κοινό τους, που έχουν εκπαιδεύσει να μισεί καθετί κινεζικό, ότι τώρα ο Κινέζος θα είναι το αφεντικό στο εργοστάσιο του Μίσιγκαν;
Ασφάλεια, όπλα και καθυστερήσεις στην Απαγορευμένη Πόλη
Δεν έλειψαν και τα ευτράπελα. Κατά την επίσκεψη στον Ναό του Ουρανού, υπήρξε μια καθυστέρηση 30 λεπτών επειδή οι πράκτορες των Μυστικών Υπηρεσιών των ΗΠΑ ήθελαν να εισέλθουν οπλισμένοι σε χώρους που οι Κινέζοι είχαν απαγορεύσει. Ένα μίνι διπλωματικό επεισόδιο που δείχνει την ένταση κάτω από την επιφάνεια.
Οι Μυστικές Υπηρεσίες βρίσκονται υπό πίεση μετά τα πρόσφατα γεγονότα με επίδοξους σκοπευτές, αλλά το Πεκίνο δεν είναι μέρος που δέχεται υποδείξεις για το ποιος φέρει όπλα στο έδαφός του. Τελικά η λύση βρέθηκε, αλλά η αμηχανία παρέμεινε.
Τι μένει για την επόμενη μέρα;
Παρά τις αγκαλιές και τα καλά λόγια, οι πραγματικές διαπραγματεύσεις έγιναν πίσω από κλειστές πόρτες, συχνά σε ουδέτερα εδάφη ή αεροδρόμια, με πρόσωπα όπως ο Bessent να κρατούν τα ηνία. Ο Τραμπ απέφυγε επιμελώς να αναφέρει τη λέξη «Ταϊβάν», δείχνοντας ότι η ατζέντα του ήταν καθαρά συναλλακτική: αγορές σόγιας, αεροπλάνα Boeing και επενδύσεις.
Η Κίνα αποδείχθηκε για άλλη μια φορά «πολύ σκληρή για να πεθάνει» και ο Τραμπ «πολύ ευέλικτος για να μείνει πιστός» στις απειλές του. Η ιστορία θα δείξει αν αυτή η προσέγγιση θα φέρει θέσεις εργασίας στην Αμερική ή αν απλώς παρέδωσε τα κλειδιά της οικονομίας στον «φίλο» του, Σι Τζινπίνγκ.
