Η Κίνα χτίζει βιομηχανική υπεροχή με κρατικό χρήμα

Ο ΟΟΣΑ δείχνει ότι οι κινεζικές εταιρείες πήραν έως και οκτώ φορές περισσότερη στήριξη από τους ανταγωνιστές τους, ενώ η Ευρώπη ετοιμάζει πιο σκληρή εμπορική απάντηση.

Η Κίνα χτίζει βιομηχανική υπεροχή με κρατικό χρήμα
Οι κινεζικές επιδοτήσεις ανοίγουν νέο μέτωπο εμπορικής σύγκρουσης με την Ευρώπη.

Η Κίνα δεν κατέκτησε την παγκόσμια βιομηχανία μόνο με φθηνή εργασία, τεράστια παραγωγή και εξαγωγική δύναμη. Σύμφωνα με νέα έκθεση του ΟΟΣΑ, το Πεκίνο στήριξε τις μεγάλες κινεζικές εταιρείες με κρατικό χρήμα σε βαθμό πολύ μεγαλύτερο από αυτόν που έλαβαν οι διεθνείς ανταγωνιστές τους.

σχετικά άρθρα

Ο οργανισμός εκτιμά ότι κινεζικές επιχειρήσεις σε βασικούς τομείς, όπως ο χάλυβας, τα αυτοκίνητα, οι ημιαγωγοί και τα ηλιακά πάνελ, έλαβαν από τρεις έως οκτώ φορές περισσότερη δημόσια βοήθεια από αντίστοιχες εταιρείες στο εξωτερικό την περίοδο 2005-2024.

Η στήριξη περιλάμβανε άμεσες επιδοτήσεις, φοροαπαλλαγές και δάνεια με χαμηλό επιτόκιο από χρηματοπιστωτικά ιδρύματα που χρηματοδοτεί το κινεζικό κράτος.

Η κρατική βοήθεια άλλαξε την αγορά

Ο ΟΟΣΑ συνδέει σχεδόν το 60% της αύξησης του παγκόσμιου μεριδίου αγοράς των κινεζικών εταιρειών με κρατικές ενισχύσεις. Αυτό το στοιχείο δίνει νέο βάρος στις ευρωπαϊκές καταγγελίες περί αθέμιτου ανταγωνισμού.

Οι τομείς που εξέτασε η έκθεση περιλαμβάνουν αεροδιαστημική, αλουμίνιο, αυτοκίνητα, χημικά, λιπάσματα, ημιαγωγούς, ναυπηγεία, χάλυβα, τηλεπικοινωνιακό εξοπλισμό, ανεμογεννήτριες και ηλιακά πάνελ.

Πρόκειται για κλάδους που δεν αφορούν μόνο την οικονομία. Αφορούν την τεχνολογική κυριαρχία, την ενεργειακή μετάβαση και την εθνική ασφάλεια.

Η Ευρώπη βλέπει βιομηχανική απειλή

Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, τα στοιχεία του ΟΟΣΑ έρχονται σε κρίσιμη στιγμή. Οι Βρυξέλλες εξετάζουν πιο αυστηρά εμπορικά εργαλεία για να προστατεύσουν την ευρωπαϊκή βιομηχανία από κινεζικά προϊόντα που μπαίνουν στην αγορά με χαμηλές τιμές.

Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα, τα ηλιακά πάνελ και οι μπαταρίες βρίσκονται ήδη στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης. Οι ευρωπαϊκές εταιρείες υποστηρίζουν ότι δεν μπορούν να ανταγωνιστούν επιχειρήσεις που λαμβάνουν φθηνή χρηματοδότηση, κρατική στήριξη και φορολογικά πλεονεκτήματα.

Η έκθεση δίνει στις Βρυξέλλες ένα ισχυρό επιχείρημα για νέα μέτρα.

Το Πεκίνο προειδοποιεί με αντίμετρα

Η Κίνα απορρίπτει τις ευρωπαϊκές κατηγορίες και προειδοποιεί ότι θα απαντήσει σε κάθε νέο περιορισμό. Το Πεκίνο θεωρεί ότι η ΕΕ χρησιμοποιεί το επιχείρημα των επιδοτήσεων για να περιορίσει την κινεζική ανταγωνιστικότητα και να προστατεύσει δικούς της κλάδους.

Αυτό δημιουργεί τον κίνδυνο ενός νέου εμπορικού πολέμου ανάμεσα στις δύο πλευρές. Αν οι Βρυξέλλες επιβάλουν νέους δασμούς ή περιορισμούς, η Κίνα μπορεί να απαντήσει σε ευρωπαϊκές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην κινεζική αγορά.

Η Ελλάδα στο ευρωπαϊκό σταυροδρόμι

Η Ελλάδα δεν βρίσκεται έξω από αυτή τη σύγκρουση. Η χώρα συμμετέχει στις ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού, εισάγει κινεζικά προϊόντα και παρακολουθεί τις εξελίξεις σε τομείς όπως η ενέργεια, οι μεταφορές και οι υποδομές.

Αν η ΕΕ σκληρύνει τη στάση της απέναντι στην Κίνα, η ελληνική αγορά μπορεί να δει αλλαγές στις τιμές ηλεκτρικών αυτοκινήτων, φωτοβολταϊκών, μπαταριών και βιομηχανικού εξοπλισμού.

Παράλληλα, η Ελλάδα έχει συμφέρον να στηρίξει μια πιο ισχυρή ευρωπαϊκή βιομηχανική πολιτική, καθώς η εξάρτηση από κινεζικές εισαγωγές μπορεί να δημιουργήσει κινδύνους σε κρίσιμους τομείς.

Η μάχη για τη νέα βιομηχανική εποχή

Τα στοιχεία του ΟΟΣΑ δείχνουν ότι ο παγκόσμιος ανταγωνισμός δεν κρίνεται μόνο από την καινοτομία ή την παραγωγικότητα. Κρίνεται και από το πόσο αποφασιστικά ένα κράτος στηρίζει τις επιχειρήσεις του.

Η Κίνα χρησιμοποίησε αυτή τη στρατηγική για να χτίσει ισχυρή θέση σε κλάδους που θα καθορίσουν την επόμενη δεκαετία. Η Ευρώπη τώρα καλείται να απαντήσει χωρίς να κλείσει την αγορά της, αλλά και χωρίς να αφήσει τη βιομηχανική της βάση να πιεστεί μέχρι ασφυξίας.

Το ερώτημα δεν είναι αν οι Βρυξέλλες θα αντιδράσουν. Το ερώτημα είναι πόσο σκληρή θα είναι η απάντηση και πόσο γρήγορα μπορεί η Ευρώπη να χτίσει τη δική της βιομηχανική άμυνα.