Οργανωμένο έγκλημα: Ψηφιακή μετάβαση και οικονομικό αποτύπωμα
Το οργανωμένο έγκλημα στην Ελλάδα παρουσιάζει μετασχηματισμό, προσαρμοζόμενο στις δυνατότητες που παρέχει η τεχνολογία. Οι εγκληματικές οργανώσεις αξιοποιούν όλο και περισσότερο το διαδίκτυο, τις ψηφιακές εφαρμογές και τις ηλεκτρονικές συναλλαγές για την υλοποίηση των δραστηριοτήτων τους. Τα στοιχεία για το έτος 2024 αναδεικνύουν το εύρος του φαινομένου και τη σταδιακή μετάβαση της παραδοσιακής εγκληματικότητας σε ένα πιο σύνθετο, τεχνολογικά οργανωμένο μοντέλο.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα δεδομένα, έχουν καταγραφεί συνολικά 510 εγκληματικές οργανώσεις, αποτελούμενες από 3.469 μέλη. Από αυτές, περισσότερες από τις μισές, ποσοστό 51%, χαρακτηρίζονται ως εγχώριες. Μεταξύ των αλλοδαπών ομάδων, ισχυρότερη παρουσία εμφανίζουν οργανώσεις βουλγαρικής και αλβανικής προέλευσης, ενώ ακολουθούν δίκτυα από τη Γεωργία και την Τουρκία.
Οι κλοπές και οι διαρρήξεις παραμένουν η πιο διαδεδομένη μορφή δράσης των κυκλωμάτων, με τη διακίνηση ναρκωτικών να έπεται σε έκταση και κερδοφορία. Παράλληλα, καταγράφεται σημαντική δραστηριότητα σε τομείς όπως η παράνομη διακίνηση μεταναστών, οι ηλεκτρονικές και οικονομικές απάτες, οι εκβιάσεις, το λαθρεμπόριο και οι ληστείες.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η αυξημένη διείσδυση της τεχνολογίας στο οργανωμένο έγκλημα. Οι εγκληματικές οργανώσεις εκμεταλλεύονται το διαδίκτυο για τον εντοπισμό θυμάτων, τη διαχείριση παράνομων δραστηριοτήτων και τη διακίνηση χρημάτων. Οι ηλεκτρονικές απάτες, οι ψεύτικες συναλλαγές και οι διαδικτυακές παγίδες σημειώνουν σταθερή αύξηση, καθώς οι δράστες εκμεταλλεύονται τη μαζική χρήση ψηφιακών υπηρεσιών και εφαρμογών στην καθημερινότητα των πολιτών.
Τα συνολικά παράνομα έσοδα των εγκληματικών οργανώσεων για το 2024 υπολογίζονται σε 181 εκατομμύρια ευρώ. Τα μεγαλύτερα ποσά προήλθαν από τη διακίνηση ναρκωτικών, τις οικονομικές και διαδικτυακές απάτες, καθώς και τις κλοπές και διαρρήξεις. Σύμφωνα με τα στοιχεία των αρχών, το 81% των εγκληματικών οργανώσεων εμπλέκεται σε δραστηριότητες ξεπλύματος μαύρου χρήματος, επιχειρώντας να νομιμοποιήσει τα παράνομα κέρδη μέσω επενδύσεων σε ακίνητα, επιχειρήσεις ή πολυτελή αγαθά. Οι αρχές επισημαίνουν ότι η εικόνα οικονομικής άνεσης και χλιδής που παρουσιάζουν αρκετά μέλη των κυκλωμάτων αντανακλά το τεράστιο οικονομικό αποτύπωμα του οργανωμένου εγκλήματος στη χώρα.
Σχετικά με τις κλοπές και τις διαρρήξεις, τα στοιχεία προκαλούν ιδιαίτερο προβληματισμό. Κατά τη διάρκεια του 2024, εξαρθρώθηκαν 195 εγκληματικές οργανώσεις που σχετίζονταν με τέτοιες υποθέσεις, με συνολικά 1.264 μέλη και λεία που υπερβαίνει τα 17 εκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, ποσοστό 51% των συλληφθέντων είχε απασχολήσει ξανά τις αρχές στο παρελθόν. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα, το 76% των εμπλεκομένων στις συγκεκριμένες υποθέσεις προέρχεται από κοινότητες Ρομά, ένα δεδομένο που οι διωκτικές αρχές αξιολογούν ως σημαντικό στη χαρτογράφηση της εγκληματικότητας των διαρρήξεων.