Η Παναγία του Μυταρά: Το ξωκλήσι που σπάει τα ταμπού
σχετικά άρθρα
Σάλος στον Όρμο Καταφυγή της Παλαιάς Φώκαιας! Το ξωκλήσι της Παναγίας Καταφυγιώτισσας άνοιξε διάπλατα τις πύλες του ανήμερα του Δεκαπενταύγουστου, αψηφώντας τις σφοδρές αντιδράσεις της Εκκλησίας για τις «αιρετικές» τοιχογραφίες του κορυφαίου ζωγράφου Δημήτρη Μυταρά.
Πρόκειται για έναν μοναδικό ναό, 29 ετών πλέον, που στο εσωτερικό του δεν φιλοξενεί τις παραδοσιακές βυζαντινές αγιογραφίες. Αντίθετα, το κοσμούν οι εντυπωσιακές, αβανγκάρντ δημιουργίες του Δημήτρη Μυταρά, ενός καλλιτέχνη που άφησε το στίγμα του όχι μόνο στην ελληνική τέχνη αλλά και στο ευρύτερο πεδίο του Art Business.
Η επιλογή του Μυταρά να μην ακολουθήσει την αυστηρή βυζαντινή τεχνοτροπία, ακόμα κι αν εργάστηκε για 9 ολόκληρους μήνες χωρίς αμοιβή, εξόργισε την τοπική Μητρόπολη. Το αποτέλεσμα; Απαγόρευσαν την τέλεση οποιουδήποτε μυστηρίου εντός του ναού. Ποιος θα περίμενε τέτοια αντίδραση για ένα δώρο τέχνης;
Το «αποκορύφωμα» της οργής της Εκκλησίας δεν ήταν μόνο η τεχνοτροπία, αλλά και ένα μήνυμα που ο Μυταράς άφησε σε μια σήμανση: «Είναι μια προσευχή που πάντοτε χρωστούσα, αν υπάρχει Θεός είναι εδώ μέσα». Μια φράση που έβαλε φωτιά στα θεολογικά στεγανά.
Ωστόσο, οι πιστοί και οι λάτρεις της τέχνης έσπευσαν να θαυμάσουν αυτό το σημείο συνάντησης θρησκευτικής κατάνυξης και μοντέρνας τέχνης. Οι κάτοικοι, περίπου 280 οικογένειες στον οικισμό, ζητούν επίμονα την επαναλειτουργία του για γάμους και βαπτίσεις.
Πλέον, τρέχει έργο αποκατάστασης του Ιερού Ναού και του περιβάλλοντος χώρου, χάρη σε μια δωρεά του Ιδρύματος Αθανασίου και Μαρίνας Μαρτίνου το 2024. Η προστασία του από την υγρασία και την αλμύρα της θάλασσας, που απειλεί τις μοναδικές τοιχογραφίες, αποτελεί πλέον προτεραιότητα και για το Υπουργείο Πολιτισμού.
Η ιστορία της Παναγίας Καταφυγιώτισσας δεν είναι απλά η ιστορία ενός ξωκλησιού. Είναι ένα καίριο ερώτημα για τα όρια της τέχνης στην πίστη, την ανοχή στη διαφορετικότητα και την αξία της πολιτιστικής κληρονομιάς που μπορεί να μας εκπλήξει. Μια ιστορία που μας κάνει να αναρωτιόμαστε: Πόσο ανοιχτοί είμαστε πραγματικά στο καινούριο, ακόμα και όταν αγγίζει το ιερό;
