Το συνέδριο Economist ανέδειξε κρίσιμα διπλωματικά μηνύματα
Η δεύτερη ημέρα του συνεδρίου του Economist, που ολοκληρώνεται απόψε, ανέδειξε σημαντικά διπλωματικά και γεωπολιτικά μηνύματα. Οι τοποθετήσεις των ομιλητών προσέθεσαν νέες διαστάσεις στην ανάλυση της νατοϊκής επικαιρότητας και των ευρύτερων διεθνών εξελίξεων, οι οποίες χαρακτηρίζονται από πολυπλοκότητα και αστάθεια.

Νίκος Δένδιας: «Η Ελλάδα δεν θα χαρεί αν η Τουρκία πάρει τα F-35»
Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, απηύθυνε μήνυμα προς την Ουάσιγκτον σχετικά με την πιθανή επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35. Κατά την ομιλία του στην 30ή Συζήτηση Στρογγυλής Τραπέζης του Economist στο Λαγονήσι, ο κ. Δένδιας δήλωσε ότι η Ελλάδα δεν θα ήταν ικανοποιημένη από μια τέτοια εξέλιξη. Έθεσε μάλιστα το ερώτημα κατά πόσον είναι προς το στρατηγικό συμφέρον των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ η διάθεση προηγμένων οπλικών συστημάτων στην Άγκυρα, χωρίς εγγυήσεις για τη μη χρήση τους εναντίον συμμάχου στην Ανατολική Μεσόγειο. Επιπλέον, ο Υπουργός παρουσίασε την εγχώρια αμυντική στρατηγική, αναλύοντας το σχέδιο μεταρρύθμισης των Ενόπλων Δυνάμεων μέσω της «Ατζέντας 2030». Τόνισε ότι το σύγχρονο γεωπολιτικό περιβάλλον απαιτεί νέα προσέγγιση, με την Ελλάδα να απομακρύνεται από το παλαιότερο μοντέλο δαπανηρών αγορών και να εστιάζει στην αποδοτικότητα, τις επενδύσεις σε τεχνητή νοημοσύνη και την εγχώρια παραγωγή αυτόνομων συστημάτων, όπως τα drones. Στόχος είναι η οικοδόμηση σύγχρονης αποτρεπτικής ισχύος με θετικό αντίκτυπο στην ελληνική οικονομία.
Γιώργος Γεραπετρίτης: «Σταθερά προσηλωμένη στο Διεθνές Δίκαιο η Ελλάδα»
Ο Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, προέβη σε μια αρχική αποτίμηση της Συνόδου του ΝΑΤΟ, τονίζοντας από το βήμα του συνεδρίου του Economist ότι διεξήχθη μια ανοιχτή και ειλικρινής συζήτηση μεταξύ των συμμάχων. Υπογράμμισε επίσης την κρισιμότητα της διατλαντικής σχέσης για την παγκόσμια ισορροπία δυνάμεων. Ο κ. Γεραπετρίτης χαρακτήρισε το ΝΑΤΟ ως την πλέον επιτυχημένη αμυντική συμμαχία και επεσήμανε ότι οι σχέσεις Ελλάδας-ΗΠΑ βρίσκονται στο υψηλότερο σημείο τους. Αναφορικά με την κατάσταση στο Ιράν, πρότεινε ως μόνη λύση την πλήρη ελευθερία της ναυσιπλοΐας. Επίσης, αναφέρθηκε στον διάδρομο IMEC, ο οποίος επηρεάζεται από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, τονίζοντας ότι αποτελεί ύψιστη προτεραιότητα για την Ελλάδα, η οποία διατηρεί συνομιλίες με όλα τα εμπλεκόμενα μέρη. Τέλος, ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας έκρινε ως επικίνδυνη τη «συναλλακτική διπλωματία», θεωρώντας ότι οδηγεί σε μια παγκόσμια αστάθεια, και υπογράμμισε την αδιαπραγμάτευτη προσήλωση της Ελλάδας στο Διεθνές Δίκαιο.
Ντόρα Μπακογιάννη: «Η Ευρώπη να έχει ξεκάθαρο μήνυμα προς την Τουρκία»
Η πρώην Υπουργός Εξωτερικών, Ντόρα Μπακογιάννη, προειδοποίησε από το συνέδριο του Economist ότι η Ευρώπη δεν πρέπει να επαναλάβει με την Τουρκία τα λάθη που έγιναν με τη Ρωσία. Τόνισε ότι η μεταβαλλόμενη γεωπολιτική πραγματικότητα απαιτεί μια πιο ρεαλιστική προσέγγιση στις ευρωτουρκικές σχέσεις. Η κα Μπακογιάννη ανέφερε ότι η Τουρκία αντιμετωπίζεται ιστορικά από τους Ευρωπαίους ως «αναγκαίο κακό», παρομοιάζοντας την κατάσταση με την παλαιότερη εξάρτηση της Ευρώπης από τη Ρωσία για «φθηνή ενέργεια» και από την Τουρκία για «φθηνή ασφάλεια». Προειδοποίησε ότι το τίμημα θα είναι εξαιρετικά υψηλό αν η Ευρώπη κάνει το ίδιο λάθος με την Τουρκία, δεδομένων των «ανοιχτών» ζητημάτων όπως η Κύπρος και η απειλή πολέμου κατά της Ελλάδας. Κατέληξε λέγοντας ότι η Ευρώπη οφείλει να στείλει ένα σαφές μήνυμα στην Τουρκία και να μην αγνοεί τις ευαισθησίες της Ελλάδας και της Κύπρου.
Αμπντουλάχ Γκιούλ: «Σε κρίσιμο σταυροδρόμι οι σχέσεις Άγκυρας – Βρυξελλών»
Ο τέως Πρόεδρος της Τουρκικής Δημοκρατίας, Αμπντουλάχ Γκιουλ, παραδέχθηκε δημόσια ότι η πλήρης ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ δεν είναι πλέον ρεαλιστικός στόχος, υποστηρίζοντας την ανάγκη για αναζήτηση ενός «νέου μοντέλου συνεργασίας». Εν μέσω του κρίσιμου σταυροδρομιού στις σχέσεις Άγκυρας-Βρυξελλών, ο κ. Γκιουλ πρότεινε την εξέταση ενός νέου μοντέλου σχέσης, παρόμοιου με αυτό της Νορβηγίας, όπου η Τουρκία θα βρίσκεται «υπό την ίδια ομπρέλα» χωρίς να είναι πλήρες μέλος. Υπενθύμισε ότι πριν από 20 χρόνια, ως πρωθυπουργός και ΥΠΕΞ, είχε προωθήσει την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να δηλώνει τότε ότι η Τουρκία είχε ικανοποιήσει τα κριτήρια πριν την έναρξη των διαπραγματεύσεων το 2005. Σημείωσε ωστόσο ότι έκτοτε οι σχέσεις έχουν επιδεινωθεί, με «λάθη και από τις δύο πλευρές». Ολοκληρώνοντας την ομιλία του, ο κ. Γκιουλ τόνισε την ανάγκη αναβάθμισης της τελωνειακής ένωσης και υπογράμμισε τη «σημασία της Τουρκίας για την άμυνα και την ασφάλεια στην ΕΕ».
Τζέφρι Πάϊατ: «Νέα κανονικότητα η αβεβαιότητα που βιώνουμε»
Ο πρώην Πρέσβης των ΗΠΑ σε Ελλάδα και Ουκρανία, Τζέφρι Πάϊατ, αναφέρθηκε στον ρόλο της Ελλάδας, απονέμοντας εύσημα στην πολιτική ηγεσία για τις ενεργειακές συμφωνίες. Αναγνώρισε τη συμβολή της Αθήνας τόσο στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή όσο και στην ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου, εκτιμώντας ότι μετά τη λήξη του πολέμου στην Ουκρανία η ζήτηση για ενέργεια θα αυξηθεί, προσφέροντας ευκαιρίες στις ελληνικές εταιρείες. Ο κ. Πάϊατ περιέγραψε τις ριζικές αλλαγές στο ενεργειακό τοπίο λόγω των πρόσφατων γεωπολιτικών εξελίξεων, χαρακτηρίζοντας την τρέχουσα περίοδο ως τη «μεγαλύτερη αναστάτωση στο πεδίο της ενέργειας». Σημείωσε ότι οι αγορές επέδειξαν ευελιξία, με το σοκ να αποδεικνύεται «λιγότερο οξύ» από το αναμενόμενο. Κατέληξε λέγοντας ότι «ο βαθμός αβεβαιότητας που βιώνουμε είναι η νέα κανονικότητα», αναφερόμενος και στον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν ως ένα «εργαλείο που δεν γνώριζε ότι είχε».
