Ο IMO απέρριψε το τέλος 20% του Τραμπ στα Στενά του Ορμούζ
Σημαντική ένταση σημειώνεται στα Στενά του Ορμούζ, δυνητικά διαταράσσοντας την παγκόσμια ναυσιπλοΐα, έπειτα από την ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ για επιβολή τέλους 20% στα εμπορικά φορτία που διέρχονται από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό.
σχετικά άρθρα
Ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (IMO) απέρριψε την εν λόγω πρόταση, υπογραμμίζοντας ότι η ελεύθερη διέλευση μέσω διεθνών στενών συνιστά θεμελιώδη αρχή του διεθνούς δικαίου.
Ο IMO δήλωσε ότι δεν υφίσταται νομική βάση για την επιβολή υποχρεωτικών χρεώσεων ή διοδίων σε διεθνείς θαλάσσιες οδές. Ο οργανισμός αναμένει πρόσθετες πληροφορίες σχετικά με την αμερικανική πρωτοβουλία, εμμένοντας στην αρχή της ελεύθερης ναυσιπλοΐας.
Εκπρόσωπος του IMO τόνισε ότι «δεν υπάρχει νομική βάση για την επιβολή υποχρεωτικών διοδίων ή τελών απλώς και μόνο για τη διέλευση από ένα διεθνές στενό», προσθέτοντας ότι η θέση αυτή είναι σύμφωνη με το πλαίσιο του ΟΗΕ για τα διεθνή ύδατα.
Η παρέμβαση του οργανισμού κρίνεται σημαντική, καθώς τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους πλέον κρίσιμους ενεργειακούς διαδρόμους παγκοσμίως. Περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων θαλάσσιων μεταφορών πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου διέρχεται από την περιοχή.
Η στάση Τραμπ και ο ρόλος των ΗΠΑ
Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την επαναφορά του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ από τις Ηνωμένες Πολιτείες, διαβεβαιώνοντας παράλληλα ότι η θαλάσσια δίοδος θα παραμείνει προσβάσιμη για τα λοιπά εμπορικά πλοία.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι «τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοιχτά και θα παραμείνουν ανοιχτά, με ή χωρίς το Ιράν». Ταυτόχρονα, ανακοίνωσε την επιβολή τέλους 20% επί της αξίας κάθε εμπορικού φορτίου που θα διέρχεται από την περιοχή.
Ο κ. Τραμπ διευκρίνισε ότι τα έσοδα θα διατεθούν για την κάλυψη του κόστους των στρατιωτικών επιχειρήσεων και την προστασία της ναυσιπλοΐας σε μία από τις πλέον ασταθείς περιοχές παγκοσμίως. Ωστόσο, η απόφαση εγείρει ζητήματα σχετικά με τη νομική της βάση και τη συμβατότητα με το διεθνές δίκαιο.
Αναστάτωση στις αγορές πετρελαίου
Η κρίση είχε άμεσο αντίκτυπο στις ενεργειακές αγορές. Η τιμή του πετρελαίου Brent κατέγραψε αύξηση άνω του 4%, φτάνοντας τα 79,25 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI διαμορφώθηκε στα 74,47 δολάρια. Οι επενδυτές εκφράζουν ανησυχίες για πιθανό περιορισμό της ροής πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο προς τις διεθνείς αγορές, σε περίπτωση παρατεταμένης έντασης.
Τα Στενά του Ορμούζ συνιστούν βασική οδό εξαγωγών για χώρες όπως η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κουβέιτ και το Κατάρ. Η άνοδος των τιμών των καυσίμων ασκεί πολιτική πίεση και στο εσωτερικό των ΗΠΑ, καθώς επηρεάζει άμεσα το κόστος διαβίωσης.
Η απάντηση του Ιράν
Η Τεχεράνη επιβεβαιώνει ότι διατηρεί τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ και καταγγέλλει τις Ηνωμένες Πολιτείες για στρατιωτική κλιμάκωση. Οι Φρουροί της Επανάστασης προειδοποίησαν ότι η συνέχιση των αμερικανικών επιχειρήσεων ενδέχεται να επιφέρει σοβαρές συνέπειες στον παγκόσμιο ενεργειακό τομέα.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ, ανέφερε ότι το Ιράν επιδιώκει συνεργασία με το Ομάν για τη διαχείριση της κυκλοφορίας στα Στενά. Επιπλέον, η Τεχεράνη έχει προτείνει τη θέσπιση συστήματος αδειών και τελών για τα πλοία που χρησιμοποιούν τη θαλάσσια οδό, στάση που έρχεται σε αντίθεση με τη θέση του IMO.
Η θέση της Ουάσιγκτον
Οι Ηνωμένες Πολιτείες απορρίπτουν τους ιρανικούς ισχυρισμούς περί ελέγχου των Στενών. Αμερικανοί αξιωματούχοι τόνισαν ότι «το Ιράν δεν ελέγχει τα Στενά» και πως η ναυσιπλοΐα συνεχίζεται απρόσκοπτα.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, περίπου 20 πλοία διέπλευσαν την περιοχή το τελευταίο 24ωρο υπό την συνοδεία αμερικανικών δυνάμεων. Εντούτοις, στοιχεία παρακολούθησης υποδεικνύουν μείωση της εμπορικής κίνησης κατά περίπου 52% σε σύγκριση με την προηγούμενη εβδομάδα.
Το Joint Maritime Information Center απηύθυνε έκκληση στα πληρώματα για «εξαιρετική επαγρύπνηση», επισημαίνοντας την εύθραυστη κατάσταση ασφαλείας στην περιοχή.
Μια κρίσιμη δοκιμασία για το διεθνές εμπόριο
Η αντιπαράθεση στα Στενά του Ορμούζ υπερβαίνει τα όρια μιας περιφερειακής σύγκρουσης. Η προσπάθεια των ΗΠΑ να συνδέσουν την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας με οικονομική επιβάρυνση, η αντίδραση του Ιράν και η ξεκάθαρη θέση του IMO διαμορφώνουν μία νέα εστία διεθνούς έντασης.
Το διακύβευμα για την παγκόσμια οικονομία είναι τεράστιο: οποιαδήποτε παρατεταμένη διαταραχή στα Στενά του Ορμούζ ενδέχεται να επηρεάσει τις τιμές ενέργειας, το κόστος μεταφορών και τις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες.
