Κράτομ: Το «αθώο» φυτό που έγινε εφιάλτης στις ΗΠΑ!
Ένας νέος εφιάλτης απλώνεται αθόρυβα στις Ηνωμένες Πολιτείες, κρυμμένος πίσω από την «αθώα» ετικέτα ενός φυτικού προϊόντος. Το κράτομ, ένα εκχύλισμα από τα φύλλα του δέντρου Mitragyna speciosa της Νοτιοανατολικής Ασίας, προκαλεί πλέον εντεινόμενη ανησυχία στις επιστημονικές και ρυθμιστικές αρχές.
σχετικά άρθρα
Αυτό που ξεκίνησε ως μια «φυσική» λύση για ενέργεια, βελτίωση διάθεσης και ανακούφιση από χρόνιους πόνους, διαφημιζόμενο έντονα στα social media και σε καταστήματα ψιλικών, αποδεικνύεται μια επικίνδυνη παγίδα. Οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου.
Το κράτομ: Αθώο στην εμφάνιση, επικίνδυνο στην πράξη
Η Κλινική Μάγιο είναι ξεκάθαρη: το κράτομ δεν είναι ασφαλές ούτε θεραπεύει ιατρικές παθήσεις. Αντιθέτως, συνδέεται με σοβαρά προβλήματα υγείας και κίνδυνο εξάρτησης που θυμίζει οπιοειδή. Οι παρενέργειες είναι σοβαρές: ηπατικές βλάβες, επιληπτικές κρίσεις, αλλά και επικίνδυνες προσμίξεις με βαρέα μέταλλα και σαλμονέλα.
Στη γενέτειρά του, σε χώρες όπως η Ταϊλάνδη, η Μαλαισία και η Ινδονησία, το κράτομ χρησιμοποιείται παραδοσιακά ως αφέψημα για ήπιες διεγερτικές ιδιότητες. Στις ΗΠΑ, όμως, η είσοδός του στην αγορά γύρω στο 2016 άλλαξε τα δεδομένα. Πλέον, κυκλοφορεί ευρέως σε χάπια, σκόνη ή υγρό, ακόμα και σε πρατήρια καυσίμων. Ο 58χρονος Τζέφρι Ντίβερ από την Ουάσινγκτον το χαρακτήρισε «θαύμα» για τους πόνους του, πιστεύοντας, όπως πολλοί, πως είναι ασφαλές «επειδή προέρχεται από φυτό». Αυτή η τάση δείχνει πως η επικινδυνότητα του κράτομ δεν αφορά μόνο τα Διεθνή ζητήματα υγείας, αλλά και την κουλτούρα του Lifestyle που συχνά παραβλέπει τους κινδύνους.
Η διττή δράση και ο κίνδυνος εθισμού
Οι φαρμακολογικές του ιδιότητες είναι διφορούμενες, ανάλογα με τη δόση. Σε χαμηλές δόσεις, λειτουργεί ως διεγερτικό. Σε υψηλότερες, καταστέλλει το κεντρικό νευρικό σύστημα, προσφέροντας ανακούφιση από τον πόνο και ευφορία, μιμούμενο τα οπιοειδή. Αυτός ο διπλός χαρακτήρας το έκανε δημοφιλές σε όσους προσπαθούν να κόψουν τα οπιοειδή, αλλά κρύβει έναν υψηλό κίνδυνο εξάρτησης.
Η μακροχρόνια χρήση οδηγεί σε ανοχή, στερητικές κρίσεις και έντονη ψυχολογική και σωματική επιθυμία. Συχνά χρειάζεται ιατρική παρέμβαση για απεξάρτηση, ενώ επηρεάζει αρνητικά ακόμη και βρέφη κατά την εγκυμοσύνη. Πρόκειται για ένα σοβαρό ζήτημα που απειλεί τη δημόσια υγεία.
Παρενέργειες και αυξανόμενη ανησυχία
Τα κέντρα δηλητηριάσεων των ΗΠΑ κατέγραψαν χιλιάδες κλήσεις για το κράτομ μεταξύ 2014 και 2019. Υπέρταση, ναυτία, έμετος, απώλεια βάρους, ηπατική βλάβη και μυϊκοί πόνοι είναι μερικές μόνο από τις γνωστές παρενέργειες. Επιπλέον, προκαλεί νευρολογικές διαταραχές: ζάλη, σύγχυση, παραισθήσεις, παραληρητικές ιδέες, κατάθλιψη και επιληπτικές κρίσεις.
Η επικινδυνότητά του ήρθε ξανά στο προσκήνιο μετά τον εντοπισμό συσκευασιών κράτομ σε φοιτητές που έχασαν τη ζωή τους στο Πανεπιστήμιο του Μισισίπι, αναγκάζοντας τις τοπικές αρχές να εκδώσουν νέες προειδοποιήσεις. Μην πέσετε στην παγίδα του «φυσικού» – η υγεία σας είναι πολύτιμη.
