Aνακοίνωση από το Πεκίνο: κινεζικό σκάφος «χαρτογραφεί» τα νερά ανατολικά της Ταϊβάν
Μετά τις συνομιλίες Ιαπωνίας–Φιλιππινών για θαλάσσια σύνορα, η Κίνα στέλνει ερευνητικό σκάφος και επιμένει στις διεκδικήσεις της. Πίσω από το «οικολογικό» αφήγημα κρύβεται μια στρατηγική με σημασία και για την Ευρώπη.
Κινεζικό ωκεανογραφικό ερευνητικό σκάφος· το Πεκίνο ανακοίνωσε σπάνια δημόσια μια θαλάσσια έρευνα στα νερά ανατολικά της Ταϊβάν.
Η Κίνα ανεβάζει διακριτικά τον πήχη της έντασης γύρω από την Ταϊβάν. Συγκεκριμένα, ερευνητικό σκάφος της χαρτογράφησε τα νερά ανατολικά του νησιού. Μάλιστα, το Πεκίνο ανακοίνωσε δημόσια την αποστολή, κάτι σπάνιο. Δηλαδή, επιδιώκει να ενισχύσει τις διεκδικήσεις «δικαιοδοσίας» στην περιοχή. Όμως η κίνηση ακολουθεί τις συνομιλίες Ιαπωνίας–Φιλιππινών για θαλάσσια σύνορα. Έτσι, μια «οικολογική» έρευνα αποκτά καθαρά γεωπολιτικό βάρος.
Τι ακριβώς έγινε
Η αποστολή κράτησε τρεις ημέρες, από την Τρίτη ως την Πέμπτη. Πρώτον, το σκάφος Xiangyanghong 22 ανέλαβε τη θαλάσσια έρευνα. Δηλαδή, ένα ωκεανογραφικό σκάφος 3.000 τόνων που καθελκύστηκε το 2018. Μάλιστα, το ανέπτυξε το Γραφείο Ανατολικής Θάλασσας του Υπουργείου Φυσικών Πόρων. Επιπλέον, το υπουργείο μίλησε για «προστασία του θαλάσσιου οικοσυστήματος». Όμως χαρακτήρισε τα νερά «ύδατα δικαιοδοσίας της Κίνας». Γι’ αυτό η διατύπωση αυτή προκαλεί άμεσα αντιδράσεις.
Γιατί τώρα: οι συνομιλίες Τόκιο–Μανίλας
Η αφορμή βρίσκεται σε μια διπλωματική κίνηση του Μαΐου. Πρώτον, στις 28 Μαΐου συναντήθηκαν στο Τόκιο οι ηγέτες Ιαπωνίας και Φιλιππινών. Συγκεκριμένα, η Σανάε Τακαΐτσι και ο Φερντινάντ Μάρκος Τζούνιορ. Μάλιστα, ανακοίνωσαν συνομιλίες για την οριοθέτηση των ΑΟΖ τους. Δηλαδή, ζωνών που επικαλύπτονται ανατολικά της Ταϊβάν. Επιπλέον, συμφώνησαν και σε βαθύτερη αμυντική συνεργασία. Όμως το Πεκίνο θεωρεί τις συνομιλίες «παράνομες και άκυρες» χωρίς τη συμμετοχή του.
Το «οικολογικό» πρόσχημα και η άλλη ανάγνωση
Εδώ οι αναλυτές βλέπουν κάτι πέρα από την οικολογία. Πρώτον, τα δεδομένα του βυθού έχουν και στρατιωτικές εφαρμογές. Δηλαδή, αφορούν την πλοήγηση υποβρυχίων και την υποθαλάσσια ανίχνευση. Μάλιστα, τα νερά αυτά γειτονεύουν με κρίσιμα στενά, όπως ο Δίαυλος Μπασί. Επιπλέον, η Κίνα έχει ξαναχρησιμοποιήσει την «προστασία» ως εργαλείο διεκδίκησης. Όμως η Ταϊβάν απορρίπτει τη διεκδίκηση και επικαλείται το διεθνές δίκαιο. Γι’ αυτό η ίδια αποστολή σηκώνει δύο εντελώς αντίθετες αναγνώσεις.
Ένα μοτίβο κλιμάκωσης
Η έρευνα δεν αποτελεί μεμονωμένο επεισόδιο. Πρώτον, από την 1η Ιουνίου σκάφη της κινεζικής ακτοφυλακής περιπολούν συνεχώς εκεί. Δηλαδή, μια ομάδα με επικεφαλής το σκάφος Daishan. Μάλιστα, από τις 6 ως τις 10 Ιουνίου ακολούθησε «ειδική επιχείρηση» επιβολής. Επιπλέον, η Κίνα χτίζει σταδιακά μια σταθερή παρουσία στην περιοχή. Όμως αποφεύγει προσεκτικά την ανοιχτή στρατιωτική σύγκρουση. Γι’ αυτό «κανονικοποιεί» βήμα-βήμα τις δικές της διεκδικήσεις.
Γιατί αφορά την Ευρώπη και την Ελλάδα
Η ένταση αυτή ξεπερνά κατά πολύ τον Ειρηνικό. Πρώτον, η περιοχή σηκώνει τεράστιο μέρος του παγκόσμιου εμπορίου. Δηλαδή, κάθε αστάθεια χτυπά αλυσίδες εφοδιασμού, τιμές και ναυτιλία. Μάλιστα, η ελληνόκτητη ναυτιλία διασχίζει καθημερινά αυτά τα νερά. Επιπλέον, η αρχή της «ελευθερίας ναυσιπλοΐας» αφορά άμεσα και τη Μεσόγειο. Γι’ αυτό η Ευρώπη παρακολουθεί στενά τις διεκδικήσεις στη θάλασσα. Όμως η ίδια λογική «χαρτογράφησης» αγγίζει και τα υποθαλάσσια καλώδια της Μεσογείου.
Η μεγάλη εικόνα
Η μεγάλη εικόνα δείχνει έναν ανταγωνισμό που μετακινείται στη θάλασσα. Πρώτον, η Κίνα χρησιμοποιεί πολιτικά εργαλεία, όχι μόνο πολεμικά πλοία. Δηλαδή, σκάφη έρευνας, ακτοφυλακή και «επιχειρήσεις» αντί για όπλα. Όμως το μήνυμα προς Τόκιο και Μανίλα μένει σαφές. Μάλιστα, κάθε διμερής συμφωνία στην περιοχή προκαλεί κινεζική αντίδραση. Γι’ αυτό η Ταϊβάν παραμένει το πιο εκρηκτικό σημείο της Ασίας. Τελικά, την επόμενη φάση την ορίζουν οι χάρτες, τα στενά και οι συμμαχίες.
