Ερευνητική ομάδα αποκάλυψε τεράστιο δίκτυο λεκανών στην Ανταρκτική
Ερευνητική ομάδα αποκάλυψε τεράστιο δίκτυο λεκανών στην Ανταρκτική
Μια διεθνής ερευνητική ομάδα εντόπισε κάτω από το παχύ στρώμα πάγου της Ανταρκτικής ένα γιγαντιαίο δίκτυο λεκανών, με έκταση συγκρίσιμη με αυτήν μιας ολόκληρης ηπείρου. Η ύπαρξη αυτού του σχηματισμού ήταν μέχρι σήμερα άγνωστη στην επιστημονική κοινότητα, ανοίγοντας νέους δρόμους για τη μελέτη της γεωλογικής ιστορίας της παγωμένης ηπείρου.
σχετικά άρθρα
Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Geoscience, η ερευνητική ομάδα, υπό τον γεωφυσικό Egidio Armadillo από το Πανεπιστήμιο της Γένοβας, ονόμασε τη νέα γεωλογική δομή EAFBP (Επαρχία Λεκανών σε Σχήμα Βεντάλιας της Ανατολικής Ανταρκτικής).
Ήταν ήδη γνωστό ότι κάτω από τους πάγους της Ανταρκτικής υπάρχουν μεγάλοι γεωλογικοί σχηματισμοί, όπως οι λεκάνες Γουίλκς και Ορόρα, καθώς και η υποπαγετώδης λίμνη Βοστόκ. Ωστόσο, η νέα ανακάλυψη καταδεικνύει ότι αυτοί οι σχηματισμοί αποτελούν τμήματα ενός πολύ μεγαλύτερου και αλληλοσυνδεόμενου συστήματος λεκανών.
Η ανακάλυψη κατέστη δυνατή μέσω του συνδυασμού δεδομένων που συλλέχθηκαν επί δεκαετίες με διαφορετικές μεθόδους. Οι ερευγητές αξιοποίησαν σεισμικές μετρήσεις, στοιχεία για την υποπαγετώδη τοπογραφία και έρευνες με ραντάρ. Στη συνέχεια, συνέθεσαν αυτά τα δεδομένα με μοντέλα που προσομοίωσαν τη μεταβολή του εδάφους εάν αφαιρούνταν ξαφνικά τα περίπου 27 εκατομμύρια κυβικά χιλιόμετρα πάγου που καλύπτουν την ήπειρο.
Η ανακατασκευή αποκάλυψε ένα εκτεταμένο δίκτυο λεκανών που εξαπλώνεται ακτινωτά από ένα κεντρικό σημείο κοντά στον Νότιο Πόλο. Οι επιστήμονες παρομοιάζουν τη διάταξή του με μια ανοιχτή βεντάλια, όπου το κεντρικό σημείο λειτουργεί ως άξονας και οι λεκάνες εκτείνονται προς τα έξω, κατά μήκος περίπου 2.000 χιλιομέτρων ακτογραμμής.
Η γεωμετρία του συστήματος υποδεικνύει ότι δημιουργήθηκε μέσω μιας διαδικασίας που ονομάζεται περιστροφική έκταση, κατά την οποία ο γήινος φλοιός διατείνεται και περιστρέφεται γύρω από ένα κεντρικό σημείο, σχηματίζοντας ακτινωτές δομές. Οι λεκάνες εντοπίζονται κάτω από περίπου το μισό στρώμα πάγου της Ανατολικής Ανταρκτικής, σε βάθος που φτάνει τα 3,2 χιλιόμετρα.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η ύπαρξη αυτών των λεκανών ενδέχεται να επηρεάζει καθοριστικά την κίνηση του πάγου στην επιφάνεια της ηπείρου. Οι παγετώνες δεν κινούνται ανεξάρτητα από το ανάγλυφο που βρίσκεται κάτω τους· η ροή τους εξαρτάται από τις κοιλότητες, τις αυλακώσεις και τις κλίσεις του υποκείμενου πετρώματος.
Η καλύτερη κατανόηση της εσωτερικής δομής των λεκανών μπορεί να βοηθήσει τους επιστήμονες να προβλέψουν με μεγαλύτερη ακρίβεια πώς θα αντιδράσει το στρώμα πάγου της Ανατολικής Ανταρκτικής στις μεταβολές που προκαλεί η κλιματική αλλαγή.