Αστρονόμοι της NASA εντόπισαν εξωπλανήτες με χαμηλή πυκνότητα
Αστρονόμοι ανακοίνωσαν τον εντοπισμό δύο γιγάντιων εξωπλανητών, οι οποίοι, παρά το μέγεθός τους που προσεγγίζει αυτό του Δία, παρουσιάζουν εξαιρετικά χαμηλή πυκνότητα, μικρότερη ακόμη και από αυτή του μαλλιού της γριάς. Η ανακάλυψη έγινε σε απόσταση 1.110 ετών φωτός από τη Γη.
Οι πλανήτες, που ονομάστηκαν TOI-791 b και TOI-791 c, αποτελούν τους ελαφρύτερους που έχουν καταγραφεί ποτέ σε αυτό το μέγεθος, σύμφωνα με δηλώσεις του Τζορτζ Ντράνσφιλντ από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης. Ο ερευνητής επεσήμανε ότι οι δύο αυτοί πλανήτες έχουν πυκνότητες συγκρίσιμες με μια μπάλα αφρού ξυρίσματος. Η πυκνότητά τους εκτιμάται στα 0,05 γραμμάρια ανά κυβικό εκατοστό, ενώ συγκριτικά, η Γη έχει πυκνότητα 5,5 γραμμάρια ανά κυβικό εκατοστό και ο Δίας είναι έως και 35 φορές πιο πυκνός. Τα ευρήματα της σχετικής μελέτης δημοσιεύθηκαν στην επιστημονική επιθεώρηση Monthly Notices of the Royal Astronomical Society.
Οι δύο εξωπλανήτες εντοπίστηκαν αρχικά από τον δορυφόρο TESS της NASA, ο οποίος παρατηρεί τις μικρές μειώσεις στη φωτεινότητα των άστρων όταν πλανήτες διέρχονται μπροστά τους. Οι TOI-791 b και TOI-791 c περιφέρονται γύρω από ένα άστρο που βρίσκεται στον νότιο αστερισμό Ιπτάμενος Ιχθύς (Volans). Ακολούθως, οι ερευνητές αξιοποίησαν επίγεια τηλεσκόπια για να μελετήσουν τις τροχιές τους και να προσδιορίσουν την πυκνότητά τους.
Ο Ντράνσφιλντ εκτιμά ότι οι δύο πλανήτες ενδέχεται να έχουν μπλε ή λευκό χρώμα, ανάλογα με την ύπαρξη νεφών στις ατμόσφαιρές τους. Θεωρείται ότι αποτελούνται κυρίως από υδρογόνο και ήλιο, ενώ η ακριβής χημική τους σύσταση αναμένεται να επιβεβαιωθεί με μελλοντικές παρατηρήσεις από το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb της NASA.
Αυτού του είδους οι πλανήτες, γνωστοί ως super-puffs ή «υπερ-φουσκωτοί», θεωρούνται σπάνιοι στο σύμπαν. Από τους περίπου 6.300 επιβεβαιωμένους εξωπλανήτες που έχει καταγράψει μέχρι σήμερα η NASA, λιγότεροι από 40 ανήκουν σε αυτή την κατηγορία.
Οι επιστήμονες διερευνούν ακόμη τους μηχανισμούς σχηματισμού τέτοιων πλανητών. Μία επικρατούσα θεωρία υποστηρίζει ότι διαθέτουν εκτεταμένες ατμόσφαιρες πλούσιες σε υδρογόνο και ήλιο, οι οποίες σχηματίστηκαν ταχέως γύρω από έναν στερεό πυρήνα. Με την πάροδο του χρόνου, οι ατμόσφαιρες αυτές ενδέχεται να απωλέσουν μέρος της μάζας τους, συμβάλλοντας στην περαιτέρω μείωση της πυκνότητάς τους. Οι δύο νέοι πλανήτες εκτιμάται ότι δημιουργήθηκαν από τον ίδιο δίσκο αερίου και σκόνης γύρω από το νεαρό άστρο τους, γεγονός που οδηγεί τους ερευνητές να τους χαρακτηρίζουν ως «αδέλφια».
