Η αγορά τέχνης αναζητούσε εδώ και μήνες ένα πραγματικά ισχυρό σήμα επιστροφής των ultra-high-end συλλεκτών. Το βράδυ της Δευτέρας στη Νέα Υόρκη, οι Christie’s φρόντισαν να το δώσουν με τον πιο εκκωφαντικό τρόπο.
σχετικά άρθρα
Το Number 7A, 1948 του Jackson Pollock πωλήθηκε έναντι 181,2 εκατ. δολαρίων μαζί με τις προμήθειες, καταγράφοντας νέο ρεκόρ δημοπρασίας για τον καλλιτέχνη και μετατρέποντας τη βραδιά της συλλογής S.I. Newhouse σε ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα της αγοράς τέχνης των τελευταίων ετών.
Το έργο είχε εκτίμηση στην περιοχή των 100 εκατ. δολαρίων και αποτέλεσε το ακριβότερο lot της βραδιάς. Πρόκειται για έναν μνημειακό καμβά πλάτους σχεδόν 3,4 μέτρων, ο οποίος θεωρείται από τα σημαντικότερα drip paintings του Pollock που έχουν εμφανιστεί στην αγορά εδώ και δεκαετίες. Σύμφωνα με τους Christie’s, είναι το μεγαλύτερο έργο αυτής της περιόδου που παραμένει σε ιδιωτικά χέρια.
Το προηγούμενο ρεκόρ δημοπρασίας για τον Pollock ήταν περίπου 61,2 εκατ. δολάρια. Η νέα τιμή εκτόξευσε τον καλλιτέχνη στο «κλαμπ» των εννιαψήφιων πωλήσεων, δίπλα σε ονόματα όπως Warhol, Picasso και Basquiat.
Brancusi στα $107,6 εκατ. και νέο υψηλό για τη γλυπτική του
Η βραδιά όμως δεν ανήκε μόνο στον Pollock. Το Danaïde (περ. 1913) του Constantin Brancusi πωλήθηκε για 107,6 εκατ. δολάρια, σημειώνοντας νέο παγκόσμιο ρεκόρ για τον καλλιτέχνη και καταγράφοντας τη δεύτερη υψηλότερη τιμή που έχει δοθεί ποτέ για γλυπτό σε δημοπρασία. Το έργο είχε εκτίμηση 100 εκατ. δολαρίων και κατέληξε στον third-party guarantor μετά από μόλις μία προσφορά στα 93 εκατ. δολάρια hammer price. Παρά τη σχετικά «ψυχρή» διαδικασία bidding, το αποτέλεσμα θεωρήθηκε εξαιρετικά ισχυρό.
Η ιστορία του έργου προσθέτει ακόμη μεγαλύτερο βάθος στο αποτέλεσμα. Ο S.I. Newhouse είχε αποκτήσει το Danaïde το 2002 στους Christie’s έναντι 18,2 εκατ. δολαρίων — ποσό που τότε αποτελούσε παγκόσμιο ρεκόρ όχι μόνο για τον Brancusi αλλά για οποιοδήποτε γλυπτό σε δημοπρασία.
Το bronze με καφέ πατίνα και φύλλα χρυσού είχε παρουσιαστεί το 1914 στην πρώτη ατομική έκθεση του Brancusi στη Νέα Υόρκη, στην ιστορική γκαλερί του Alfred Stieglitz. Αργότερα πέρασε στη συλλογή των Eugene και Agnes Meyer, δύο από τους σημαντικότερους προστάτες του καλλιτέχνη, πριν καταλήξει στον Newhouse.
Λίγες ώρες πριν από τη δημοπρασία, η Pace ανακοίνωσε ότι αναλαμβάνει την εκπροσώπηση του Brancusi Estate, κίνηση που πολλοί στην αγορά συνέδεσαν άμεσα με τη νέα έκρηξη ενδιαφέροντος γύρω από τον καλλιτέχνη.
Η συλλογή Newhouse ξεπέρασε τo 1 δισ.
Το sale “Masterpieces: The Private Collection of S.I. Newhouse” περιλάμβανε μόλις 16 lots, όμως το τελικό αποτέλεσμα έφτασε τα 630,8 εκατ. δολάρια, ξεπερνώντας τις ήδη πολύ υψηλές προσδοκίες της αγοράς. Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, οι συνολικές πωλήσεις έργων από το estate Newhouse έχουν πλέον ξεπεράσει το 1 δισ. δολάρια.
Η στρατηγική της οικογένειας Newhouse θεωρείται πλέον case study στον κόσμο των ultra-high-end δημοπρασιών. Αντί να βγάλει ολόκληρη τη συλλογή μονομιάς στην αγορά, το estate επέλεξε σταδιακές πωλήσεις σε διαφορετικές χρονικές περιόδους, εκμεταλλευόμενο κάθε φορά το κατάλληλο momentum της αγοράς.
Η βραδιά περιλάμβανε και άλλες μεγάλες πωλήσεις. Το Tête de femme (Fernande) του Pablo Picasso, χάλκινη προτομή του 1909, πωλήθηκε για 48,36 εκατ. δολάρια, μέσα στην εκτίμηση των 40-60 εκατ. δολαρίων. Δύο ακόμη έργα του Picasso κινήθηκαν δυνατά: το Head of a Woman του 1907 έφτασε τα 14,4 εκατ. δολάρια, πάνω από την υψηλή εκτίμηση των 8 εκατ. δολαρίων, ενώ το Man with a Guitar του 1913 πωλήθηκε για 41 εκατ. δολάρια, με εκτίμηση 35-55 εκατ. δολάρια.
Το No. 15 (Two Greens and Red Stripe), 1964 του Mark Rothko από τη συλλογή Agnes Gund πωλήθηκε για 98,4 εκατ. δολάρια, σημειώνοντας νέο ρεκόρ δημοπρασίας για τον καλλιτέχνη και επιβεβαιώνοντας ότι τα κορυφαία έργα μεταπολεμικής τέχνης εξακολουθούν να συγκεντρώνουν τεράστια ρευστότητα ακόμη και σε μια περίοδο μεγαλύτερης επιλεκτικότητας για τη μεσαία αγορά. Παρά τα εντυπωσιακά εννιαψήφια αποτελέσματα, η βραδιά δεν ήταν χωρίς αδυναμίες. Αρκετά έργα κινήθηκαν κάτω από τις χαμηλές εκτιμήσεις τους, επιβεβαιώνοντας ότι η αγορά παραμένει εξαιρετικά επιλεκτική ακόμη και στην κορυφή.
Ανάμεσα στα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα ήταν το έργο του Cy Twombly από τη συλλογή Agnes Gund, το οποίο κατακυρώθηκε στα 39 εκατ. δολάρια, κάτω από τη χαμηλή εκτίμηση των 40 εκατ. δολαρίων. Παρόμοια εικόνα εμφάνισε και το εμβληματικό Double Elvis [Ferus Type] (1963) του Andy Warhol, που κατακυρώθηκε στα 23 εκατ. δολάρια, αισθητά χαμηλότερα από την εκτίμηση των 25-35 εκατ. δολαρίων. Το αποτέλεσμα ήταν ακόμη πιο εντυπωσιακό αν συγκριθεί με την προηγούμενη αγορά του έργου το 2018, όταν είχε αποκτηθεί έναντι περίπου 37 εκατ. δολαρίων, κάτι που σημαίνει πτώση σχεδόν 38% σε σχέση με εκείνη τη συναλλαγή.
Υπήρξαν επίσης και απογοητεύσεις πριν ακόμη ξεκινήσει η δημοπρασία. Ένα έργο του Amedeo Modigliani, που ανήκε στα assets του ιδρύματος του αείμνηστου μεγιστάνα ακινήτων Sheldon Solow, αποσύρθηκε από το sale. Το έργο είχε εκτίμηση 30-40 εκατ. δολάρια και θεωρούνταν ένα από τα σημαντικότερα lots της evening sale.
Την ίδια στιγμή, η αγορά συνέχισε να επιβραβεύει σπανιότερα ή πιο «φρέσκα» έργα. Νέο ρεκόρ δημοπρασίας σημειώθηκε για την Alice Neel, όταν το Mother and Child (Nancy and Olivia) πωλήθηκε για 5,7 εκατ. δολάρια έπειτα από bidding war διάρκειας περίπου έξι λεπτών, δείχνοντας ότι η ζήτηση για ιστορικές γυναίκες καλλιτέχνιδες παραμένει εξαιρετικά ισχυρή.
Ηχηρό μήνυμα ότι τα trophy works παραμένουν πανίσχυρα
Η σημασία της βραδιάς ξεπερνά κατά πολύ τα ίδια τα νούμερα. Η αγορά τέχνης βρίσκεται εδώ και σχεδόν δύο χρόνια σε φάση επιβράδυνσης, με αρκετούς συλλέκτες να εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί απέναντι σε έργα μεσαίας ποιότητας ή αδύναμου provenance. Αυτό που απέδειξαν όμως οι Christie’s είναι ότι τα πραγματικά “once-in-a-generation” έργα εξακολουθούν να λειτουργούν σαν μαγνήτης για το παγκόσμιο κεφάλαιο.
Το Number 7A, 1948 του Pollock θεωρείται ένα από τα πιο ιστορικά έργα του Abstract Expressionism που έχουν εμφανιστεί στην αγορά εδώ και δεκαετίες. Το ίδιο ισχύει για το Danaïde του Brancusi, το οποίο πολλοί ιστορικοί τέχνης χαρακτηρίζουν ως ένα από τα σημαντικότερα γλυπτά του μοντερνισμού. Σε μια εποχή όπου οι ultra-rich συλλέκτες αναζητούν ολοένα περισσότερο αντικείμενα με ακραία σπανιότητα, μουσειακή ποιότητα και παγκόσμια αναγνωρισιμότητα, οι Christie’s έδειξαν ότι η κορυφή της αγοράς όχι μόνο αντέχει — αλλά παραμένει εξαιρετικά επιθετική.
