Παρά το γεγονός ότι στην κοινωνική πλειοψηφία υποβόσκει ένα κλίμα διαμαρτυρίας για την δύσκολη καθημερινότητα, με κορυφαία τα προβλήματα της ακρίβειας και των ενοικίων, όλοι, πλην φανατικών και ψεκασμένων, αναγνωρίζουν ότι η ελληνική οικονομία βρίσκεται δημοσιονομικά, επενδυτικά, επιχειρηματικά και χρηματοοικονομικά – τραπεζικά σε ικανοποιητικό έως και καλό δρόμο.
σχετικά άρθρα
Η αναγνώριση αυτή έρχεται και επιβεβαιώνεται κυρίως από το εξωτερικό με πηγές την Κομισιόν, τις ΗΠΑ και τους μεγάλους οίκους αξιολόγησης που βαθμολογούν τις προοπτικές των οικονομιών και κατευθύνουν προς αυτές ή αποσύρουν από αυτές τα κεφάλαια του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Δεν συνωμότησαν ξαφνικά υπέρ της κυβέρνησης των Αθηνών όλοι οι παραπάνω, ούτε παραφρόνησαν όσοι στην Ελλάδα επιμένουν τα βλέπουν τα θετικά της ανάπτυξης στον επιχειρηματικό τομέα, στην κερδοφορία των τραπεζών, στην εντυπωσιακή μείωση της ανεργίας και αλλού, που δρομολογήθηκαν με μια σειρά πολιτικών και κρίσιμων αποφάσεων. Και βέβαια, πέραν πάσης αμφιβολίας, με τη χρήση των κεφαλαίων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Άσχετα με την κριτική (τις περισσότερες φορές σωστή) για το γεγονός ότι το «πακέτο» μοιράζεται σε πολύ λίγους, υπάρχει το ερώτημα τι θα γίνει μετά το Ταμείο Ανάκαμψης. Αρκεί η δυναμική που έχει δημιουργηθεί για να συντηρηθεί η ανάπτυξη όταν οι ευρωπαϊκοί πόροι δεν θα υπάρχουν;
Απάντηση σε αυτό δεν έχει δοθεί. Εικασίες μόνο γίνονται για νέα ευρωπαϊκά πακέτα που θα αφορούν στην άμυνα, για αόριστες μεταρρυθμίσεις στην οικονομία, για ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, για την ανάπτυξη που θα φέρει ο τομέας της Ενέργειας
Απαντήσεις όμως δεν δίνονται ούτε στην κοινωνική πλειοψηφία που βγάζει δύσκολα τον μήνα ούτε για το πως θα αλλάξει προς το καλύτερο η ζωή της. Με καλοδεχούμενες αλλά μικρο-φορολογικές μειώσεις, μικρο-μειώσεις ασφαλιστικών εισφορών, εκπτώσεις στον ΕΝΦΙΑ σε συνδυασμό με την ασφάλιση κατοικίας (παρεμπιπτόντως, μπάχαλο τα έκανε η πλατφόρμα της ΑΑΔΕ), με ένα 20άρικο, άντε 30 ευρώ (καθαρά) αύξηση στον μισθό, τίποτα δεν αλλάζει. «Τσάμπα καίει και η λάμπα», όπως λέει και ένας στίχος παλιού λαϊκού τραγουδιού.
Πως εκτιμούν την κατάσταση οι ηγεσίες;
–Ο πρωθυπουργός σε όλες του τις τοποθετήσεις επισημαίνει τις προόδους αλλά πάντα τονίζει πως πρέπει να γίνουν πολύ περισσότερα για να φθάσουμε σε ένα αποτέλεσμα ορατό από όλους.
–Οι περισσότεροι υπουργοί, βγαίνουν προς τα έξω σχεδόν…ενθουσιώδεις για τα αποτελέσματα των πολιτικών τους σε βαθμό που διερωτώνται οι πολίτες – και κυρίως οι νέοι- «που ζουν αυτοί οι άνθρωποι»…
–Η μη ψεκασμένη αντιπολίτευση, που επί της ουσίας δεν υπάρχει, αντιδρά σε όλα με ένα «όχι» και με την επωδό «όλοι μαζί για να φύγει ο Μητσοτάκης». Για προτάσεις δεν συζητάμε, οι περισσότερες δεν στέκουν ούτε σε συνοικιακό καφενείο. Για την ψεκασμένη αντιπολίτευση το μόνο που θα πω σήμερα είναι πως το’ χει δημοσκοπικά το 20%+ και …το χαίρεται.
Αυτό όμως που σε πολλούς προκαλεί ερωτηματικά είναι οι εκτιμήσεις – αντιδράσεις της επιχειρηματικής κοινότητας.
Αν εξαιρέσουμε 2-3 «σεσημασμένους» (για άσχετους προσωπικούς λόγους) μεγάλους επιχειρηματίες που βάλουν με κάθε ευκαιρία και κάθε μέρα κατά της κυβέρνησης, οι υπόλοιποι «μεγάλοι» είτε κάνουν τη δουλειά τους και δεν μιλάνε, ή μιλάνε όταν πρέπει, ακούγοντας προσεκτικά τους επικοινωνιολόγους τους , είτε, όπως για παράδειγμα τραπεζίτες, εκπέμπουν τόσο ενθουσιασμό σε βαθμό που κοινωνικά δεν δικαιολογείται.
Ναι μεν αξίζουν προσοχής (και χρηματιστηριακής) τα κέρδη του τραπεζικού τομέα αλλά αυτό δεν ενδιαφέρει την πλειοψηφία της κοινωνίας. Ειδικά για τις τράπεζες που δεν έχουν καταφέρει να βγάλουν από πάνω τους το «στίγμα» του πρόσφατου παρελθόντος τους (άλλη φορά για γράψουμε γι αυτό), η πλειοψηφία της κοινωνίας έχει αρνητική γνώμη.
Είδατε τι έγινε τελευταία με την απόφαση του Αρείου Πάγου για τα δάνεια του ν.Κατσέλη; Οι πάντες, με εξαίρεση λίγους αρθρογράφους που είναι άγνωστοι στη κοινωνική πλειοψηφία, είπαν «μπράβο» στον ΑΠ, άκριτα. Αρκεί, που η απόφαση παίρνει από τις τράπεζες και τα δίνει κάπου αλλού.
Θα δούμε, καθώς πλησιάζουν οι εκλογές (φθινόπωρο 2026-άνοιξη 2027), κι άλλες αποφάσεις που δεν θα αρέσουν στις τράπεζες, στους servicers και τα funds. Όπως θα δούμε φιλο-λαικές αποφάσεις και σε άλλα επίπεδα, καθώς καμία κυβέρνηση δεν θα δεχθεί να πέσει για χάρη οποιουδήποτε «συστήματος» και οποιονδήποτε ιδιωτών, όσο ψηλά και αν αυτοί βρίσκονται.
Συμπέρασμα, προς επενδυτές και τραπεζίτες: Σεμνά και ταπεινά. Και προσοχή! Έρχονται πολύ δύσκολες ημέρες μετεκλογικά, εξ αιτίας και μόνο μιας παραμέτρου: Της δυσκολίας του σχηματισμού αξιόπιστης, δυνατής, σοβαρής κυβέρνησης, υπό πρωθυπουργό με προσωπικότητα και αξία.
ΥΓ. Για το μετεκλογικό σενάριο και τις επιπτώσεις του σε τράπεζες, επιχειρήσεις, χρηματιστήριο, στο επόμενο σημείωμα.
* Βασίλης Βαλαμβάνος vasval9@gmail.com
