Τουρκία: Bύθιση λίρας, sell off στις μετοχές μετά το δικαστικό μπλόκο στην αντιπολίτευση
Οι κορυφαίοι υπεύθυνοι οικονομικής πολιτικής της Τουρκίας θα συναντηθούν σήμερα για να συζητήσουν μέτρα με στόχο την ανάσχεση της αναταραχής στις αγορές, μετά την απόφαση δικαστηρίου που διέταξε την απομάκρυνση της ηγεσίας του κύριου κόμματος της αντιπολίτευσης.
Ο υπουργός Οικονομικών Μεχμέτ Σιμσέκ θα συγκαλέσει την Επιτροπή Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, με στόχο τη διασφάλιση της «αποτελεσματικής, υγιούς και απρόσκοπτης λειτουργίας» των τουρκικών αγορών, σύμφωνα με ανακοίνωση.
Δικαστική απόφαση χθες Πέμπτη απομάκρυνε τον Οζγκιούρ Οζέλ από την ηγεσία του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος, γνωστού με τα τουρκικά αρχικά CHP, και διέταξε την επιστροφή του πρώην ηγέτη του κόμματος Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου.
Οπως θυμίζει το Bloomberg, οι μετοχές κατέρρευσαν, κλείνοντας με πτώση 6,1%, ενώ κρατικές τράπεζες παρενέβησαν εκ μέρους της κεντρικής τράπεζας για τη στήριξη της λίρας μέσω πωλήσεων ξένου συναλλάγματος. Η λίρα διαπραγματευόταν με απώλειες 0,3%, στις 45,74 λίρες ανά δολάριο ΗΠΑ στις 8:23 π.μ. στην Κωνσταντινούπολη.
Η απόφαση απομακρύνει ακόμη περισσότερα εμπόδια για την παράταση της σχεδόν εικοσιπενταετούς διακυβέρνησης του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ενόψει των εκλογών που έχουν προγραμματιστεί για το 2028. Η αντιπολίτευση υποστηρίζει ότι ο Ερντογάν εργαλειοποιεί το νομικό σύστημα προκειμένου να υπονομεύσει αντιπάλους τους οποίους φοβάται ότι θα μπορούσαν να τον νικήσουν στην κάλπη. Η κυβέρνηση υπερασπίστηκε τη δικαστική απόφαση της Πέμπτης ως ανεξάρτητη δικαστική κρίση. Το CHP ανακοίνωσε ότι θα προσφύγει σε ανώτερο δικαστήριο.
Το κόμμα έχει βρεθεί αντιμέτωπο με επιθετική καταστολή τα τελευταία δύο χρόνια. Ένα από τα πλέον προβεβλημένα στελέχη του, ο δήμαρχος Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, φυλακίστηκε τον περασμένο Μάρτιο με κατηγορίες διαφθοράς, μόλις λίγες ημέρες πριν επρόκειτο να ανακοινώσει την υποψηφιότητά του για την προεδρία.
«Είναι μια σκοτεινή ημέρα για τη δημοκρατία», δήλωσε ο Οζέλ στα κεντρικά γραφεία του CHP στην Άγκυρα αργά το βράδυ της Πέμπτης. «Η ζημιά που προκάλεσαν στη χώρα μέσα σε μισή ώρα είναι 10 δισ. δολάρια», πρόσθεσε, αναφερόμενος στις απώλειες των αγορών. «Αύριο θα ξυπνήσουμε μπροστά σε μια καταστροφή».
Η απόφαση δεν έγινε δεκτή θετικά από τις αγορές, δήλωσε ο Ντάνιελ Γουντ, διαχειριστής χαρτοφυλακίου σταθερού εισοδήματος στη William Blair International. «Πιστεύουμε ότι αυτή η κίνηση αυξάνει τις πιθανότητες πρόωρων εκλογών και το ενδεχόμενο αλλαγής της ορθόδοξης οικονομικής πολιτικής που είχε προσελκύσει διεθνείς επενδυτές στην αγορά», πρόσθεσε ο Γουντ.
Το κόστος δανεισμού της τουρκικής λίρας στην υπεράκτια αγορά αυξήθηκε κοντά στα υψηλότερα επίπεδα δύο μηνών, ένδειξη ότι η δικαστική απόφαση έχει εντείνει τις ανησυχίες των traders εν μέσω αύξησης των ασφαλίστρων κινδύνου. Το πενταετές συμβόλαιο ανταλλαγής πιστωτικού κινδύνου (credit default swap), δείκτης μέτρησης κινδύνου, διαμορφώθηκε στις 261 μονάδες βάσης μετά από άνοδο 20 μονάδων βάσης την προηγούμενη ημέρα.
Η 13ετής θητεία του Κιλιτσντάρογλου στην ηγεσία του CHP στιγματίστηκε από διαδοχικές ήττες απέναντι στον Ερντογάν. Ο Οζέλ τον εκτόπισε στα τέλη του 2023 και αναζωογόνησε το κόμμα, το οποίο πέτυχε εντυπωσιακή ανατροπή στις δημοτικές εκλογές πριν από δύο χρόνια.
Ο Ερντογάν διανύει την τελευταία του θητεία ως προέδρου έως το 2028, αν και θα μπορούσε να είναι εκ νέου υποψήφιος, εάν το κοινοβούλιο προκηρύξει πρόωρες εκλογές ή εάν τροποποιηθεί το Σύνταγμα ώστε να του επιτραπεί να θέσει ξανά υποψηφιότητα. Ανέλαβε για πρώτη φορά την εξουσία ως πρωθυπουργός το 2003.
Το CHP έχει επανειλημμένα ζητήσει πρόωρες εκλογές με την ελπίδα να τερματίσει την ολοένα και πιο συγκεντρωτική διακυβέρνηση του Ερντογάν και να αντιμετωπίσει τη βαθιά κρίση κόστους διαβίωσης.
Η δικαστική απόφαση έρχεται σε μια εύθραυστη στιγμή για την τουρκική οικονομία, καθώς ο ετήσιος πληθωρισμός επιταχύνθηκε σε πάνω από 32% τον περασμένο μήνα, λόγω των επιπτώσεων του πολέμου με το Ιράν. Η κεντρική τράπεζα αύξησε την περασμένη εβδομάδα τον στόχο πληθωρισμού για το τέλος του έτους στο 24% από 16%, επικαλούμενη τον αντίκτυπο των υψηλότερων τιμών ενέργειας στην Τουρκία, η οποία αποτελεί μεγάλο εισαγωγέα ενέργειας.
Εν τω μεταξύ χθες έγινε γνωστό ότι η Τουρκία πούλησε σχεδόν το σύνολο των αμερικανικών κρατικών ομολόγων που διακρατούσε τον Μάρτιο.
Το ύψος των αμερικανικών κρατικών ομολόγων που κατείχε η Τουρκία υποχώρησε στο 1,8 δισ. δολάρια έως τα τέλη Μαρτίου, από 16 δισ. δολάρια τον προηγούμενο μήνα, σύμφωνα με τα στοιχεία. Το ποσό περιλαμβάνει τίτλους που διακρατούνται από την κεντρική τράπεζα και άλλες τουρκικές οντότητες, συμπεριλαμβανομένων εταιρειών.
