Χρυσός: Το πολύτιμο μέταλλο έχασε 29% από τα υψηλά – Γιατί οι αναλυτές επιμένουν στη μακροπρόθεσμη αξία του
Η διόρθωση μετά το ιστορικό ράλι, οι πιέσεις από επιτόκια και μετοχές και γιατί οι κεντρικές τράπεζες συνεχίζουν να αυξάνουν τα αποθέματά τους
σχετικά άρθρα
Η εντυπωσιακή διόρθωση που καταγράφει η τιμή του χρυσού τους τελευταίους μήνες υπενθυμίζει ότι, παρά τον χαρακτηρισμό του ως «ασφαλούς καταφυγίου», το πολύτιμο μέταλλο δεν αποτελεί επένδυση χωρίς κινδύνους, ιδιαίτερα για όσους κινούνται με βραχυπρόθεσμο ορίζοντα. Η υποχώρηση κατά περίπου 29% από τα ιστορικά υψηλά του Ιανουαρίου επιβεβαιώνει ότι ο χρυσός παραμένει κυρίως ένα επενδυτικό εργαλείο για όσους διαθέτουν μακροπρόθεσμη στρατηγική και αντοχή στις έντονες διακυμάνσεις.
Μετά το εντυπωσιακό ράλι που οδήγησε την τιμή του από περίπου 2.000 δολάρια ανά ουγκιά τον Φεβρουάριο του 2024 στο ιστορικό υψηλό των 5.594 δολαρίων στα τέλη Ιανουαρίου, το πολύτιμο μέταλλο ακολούθησε αντίθετη πορεία. Με την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή η αγορά γύρισε πτωτικά και την περασμένη εβδομάδα η τιμή του υποχώρησε ακόμη και κάτω από τα 4.000 δολάρια ανά ουγκιά.
Η εξέλιξη αυτή προκάλεσε έκπληξη σε αρκετούς αναλυτές, καθώς ιστορικά ο χρυσός ενισχύεται σε περιόδους γεωπολιτικής αβεβαιότητας. Αντίστοιχα είχε συμβεί το 2024 με τον πόλεμο Ισραήλ–Χαμάς και το 2025 κατά τη διάρκεια της εμπορικής αντιπαράθεσης που πυροδότησε η πολιτική του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Ωστόσο, στη σημερινή συγκυρία το πολύτιμο μέταλλο ακολούθησε διαφορετική πορεία.
Ο πληθωρισμός και τα επιτόκια άλλαξαν τις ισορροπίες
Η σημαντική διόρθωση αποδίδεται κυρίως στην αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων, οι οποίες ενισχύθηκαν από τη νέα ενεργειακή κρίση που προκάλεσε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Η αγορά άρχισε να προεξοφλεί ότι η Federal Reserve και οι υπόλοιπες μεγάλες κεντρικές τράπεζες θα διατηρήσουν ή ακόμη και θα αυξήσουν τα επιτόκια, καθιστώντας περισσότερο ελκυστικές τις τοποθετήσεις σε κρατικά και εταιρικά ομόλογα.
Στην Ευρώπη, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχώρησε ήδη τον Ιούνιο σε αύξηση του επιτοκίου καταθέσεων στο 2,25% από 2%, εξέλιξη που επίσης ενίσχυσε τις αποδόσεις των τίτλων σταθερού εισοδήματος εις βάρος του χρυσού, ο οποίος δεν προσφέρει τόκο ή μέρισμα.
Το ράλι των μετοχών απορρόφησε κεφάλαια
Ένας ακόμη παράγοντας που λειτούργησε αρνητικά ήταν η επιστροφή των επενδυτών στις μετοχές. Μετά το αρχικό σοκ των γεωπολιτικών εξελίξεων, οι διεθνείς χρηματιστηριακές αγορές ανέκτησαν τη δυναμική τους, με οδηγό κυρίως τις εταιρείες τεχνολογίας και τεχνητής νοημοσύνης.
Η μεταφορά κεφαλαίων προς τις μετοχές συνοδεύτηκε και από ρευστοποιήσεις κερδών από επενδυτές που είχαν αγοράσει χρυσό σε πολύ χαμηλότερες τιμές, επιταχύνοντας την υποχώρηση του πολύτιμου μετάλλου.
Η ιστορία δείχνει ότι οι μεγάλες διορθώσεις δεν είναι πρωτόγνωρες
Η πορεία του χρυσού διαχρονικά χαρακτηρίζεται από μεγάλους ανοδικούς κύκλους, οι οποίοι ακολουθούνται από μακρές περιόδους υποχώρησης ή στασιμότητας.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η περίοδος μετά το 1980, όταν η τιμή του είχε φθάσει στα 680 δολάρια ανά ουγκιά εξαιτίας της δεύτερης πετρελαϊκής κρίσης. Ακολούθησαν σχεδόν 37 χρόνια κατά τα οποία το πολύτιμο μέταλλο κινήθηκε σημαντικά χαμηλότερα από εκείνα τα επίπεδα.
Η επόμενη μεγάλη ανοδική περίοδος ξεκίνησε μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2007, οδηγώντας τον χρυσό πάνω από τα 1.860 δολάρια τον Σεπτέμβριο του 2011. Στη συνέχεια ακολούθησε νέα πολυετής διόρθωση, μέχρι να ξεπεράσει εκ νέου τα 2.000 δολάρια κατά τη διάρκεια της πανδημίας το 2020.
Οι εκροές από τα ETFs πιέζουν την αγορά
Σημαντικό ρόλο στη σημερινή πτώση διαδραματίζουν και τα επενδυτικά κεφάλαια που επενδύουν σε χρυσό (ETFs). Τα συγκεκριμένα προϊόντα αποτέλεσαν βασικό μοχλό της θεαματικής ανόδου των τελευταίων δύο ετών, ωστόσο το τελευταίο διάστημα καταγράφουν καθημερινές εκροές κεφαλαίων, ασκώντας πρόσθετες πιέσεις στις τιμές.
Οι κεντρικές τράπεζες συνεχίζουν να αγοράζουν χρυσό
Σε αντίθεση με τους ιδιώτες επενδυτές και τα ETFs, οι κεντρικές τράπεζες παραμένουν σταθεροί αγοραστές χρυσού.
Σύμφωνα με την τελευταία έρευνα του Παγκόσμιου Συμβουλίου Χρυσού (World Gold Council), το 45% των κεντρικών τραπεζών εκτιμά ότι θα αυξήσει τη συμμετοχή του χρυσού στα συναλλαγματικά του αποθέματα μέσα στους επόμενους δώδεκα μήνες.
Οι βασικοί λόγοι παραμένουν η αντιστάθμιση του πληθωριστικού κινδύνου, η διαφοροποίηση των συναλλαγματικών αποθεμάτων και η προστασία απέναντι στις αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις.
Παράλληλα, το 74% των κεντρικών τραπεζών προβλέπει ότι μέσα στην επόμενη πενταετία θα περιορίσει, σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό, την έκθεσή του σε περιουσιακά στοιχεία εκφρασμένα σε δολάρια, εξέλιξη που διατηρεί τον χρυσό στο επίκεντρο της στρατηγικής τους.
Παρά τη σημαντική διόρθωση των τελευταίων μηνών, η εικόνα δείχνει ότι ο χρυσός εξακολουθεί να αποτελεί βασικό εργαλείο διατήρησης αξίας για τους μακροπρόθεσμους επενδυτές και τις κεντρικές τράπεζες, ακόμη κι αν οι βραχυπρόθεσμες διακυμάνσεις παραμένουν έντονες και επηρεάζονται από τις κινήσεις των επιτοκίων, τις εξελίξεις στις αγορές και τις γεωπολιτικές ισορροπίες.
